TP HCMBà Minh, 65 tuổi, tăng từ 62 kg lên 75 kg sau một năm, đầu gối đau nhức, bác sĩ chẩn đoán giãn tĩnh mạch và mỡ máu tăng cao.
Bà Minh bị phù nề, sưng tím, đau khớp ở bàn chân, cẳng chân khi đi lại, kèm hụt hơi, nhanh mệt. TS.BS Lâm Văn Hoàng, Trưởng khoa Nội tiết - Đái tháo đường, Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP HCM, cho biết bà Minh béo phì độ một, BMI 29.3, mỡ nội tạng gấp 1,5 lần ngưỡng an toàn. Kết quả xét nghiệm cho thấy chỉ số mỡ máu của người bệnh 240 mg/dL ở mức cao (mức an toàn dưới 200 mg/dL).
Mỡ máu cao là tình trạng cholesterol "xấu" (cholesterol LDL) trong máu tăng. Tình trạng này có thể làm tăng nguy cơ biến chứng nghiêm trọng về tim mạch như nhồi máu cơ tim, đột quỵ, bệnh động mạch ngoại biên...
Bác sĩ Hoàng cho rằng tuổi tác, tăng cân nhanh và thay đổi nội tiết tố khiến bà Minh rối loạn chuyển hóa, tăng tích tụ mỡ và giảm khối cơ. Trọng lượng cơ thể lớn đè ép trực tiếp lên các tĩnh mạch ở chân, lâu ngày làm suy yếu và hỏng các van trong tĩnh mạch. Béo phì khiến lượng máu cần bơm đi nuôi cơ thể tăng, buộc hệ tim mạch và tĩnh mạch phải làm việc gây quá tải, ứ máu tại các chi dưới. Trọng lượng cơ thể cao thường đi kèm với phản ứng viêm mạn tính. Viêm có thể trực tiếp làm tổn thương các thành mạch máu.
Bác sĩ Hoàng tư vấn sức khỏe cho bà Minh khi đến tái khám. Ảnh: Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh
Bác sĩ xây dựng liệu trình giảm cân chuyên biệt, kết hợp thuốc để giảm năng lượng nạp vào, xây dựng chế độ ăn khoa học và vận động hợp lý.
Người bệnh lớn tuổi nên cung cấp khoảng 70-75 g protein nạc mỗi ngày để duy trì cơ bắp. Protein giúp kéo dài cảm giác no lâu, giảm cơn thèm ăn vặt và hạn chế nạp thêm calo thừa vào cơ thể. Bà cũng cần ăn nhiều rau, trái cây, ngũ cốc nguyên hạt, sản phẩm từ sữa ít béo hoặc không béo. Hạn chế thực phẩm chế biến sẵn, đồ ngọt, đồ uống có đường, bia, rượu... vì chứa nhiều calo rỗng, dễ gây mất cân bằng dinh dưỡng, tăng nguy cơ tích trữ mỡ.
Để việc tập luyện không ảnh hưởng đến tình trạng giãn tĩnh mạch, bà thực hiện các bài tập nhẹ như đạp xe trên không, nhón gót, gập duỗi và xoay cổ chân. Bà cũng duy trì đi bơi, đi bộ kết hợp mang tất y khoa.
Sau ba tháng, người bệnh giảm 8 kg, các cơn đau nhức đầu gối và khớp chân giảm hơn trước, có thể đi bộ tốc độ nhanh mà không cần dùng đến tất y khoa.
Bác sĩ Hoàng khuyên người lớn tuổi khi giảm cân cần quan tâm đến thể trạng, tránh áp lực phải đạt mức cân lý tưởng quá nhanh làm ảnh hưởng sức khỏe. Nên có các mục tiêu nhỏ và thực tế như giảm từ 0,5 kg đến 1 kg mỗi tuần để cơ thể có thời gian thích nghi, tránh mất cơ.
Đức Hạnh
*Tên người bệnh đã được thay đổi
Độc giả gửi câu hỏi về bệnh nội tiết tại đây để bác sĩ giải đáp
