Tôi bị trào ngược dạ dày thực quản, đang uống thuốc điều trị. Tôi có cần kiêng uống trà để nhanh khỏi bệnh không? (Nguyễn An, 38 tuổi, Quảng Ninh)
Trả lời:
Trào ngược dạ dày thực quản (GERD) xảy ra khi cơ thắt thực quản dưới hoạt động kém hiệu quả, khiến dịch vị dạ dày thường xuyên trào ngược lên. Axit và các thành phần trong dịch vị kích thích niêm mạc thực quản, gây ợ nóng, ợ chua, đau tức sau xương ức hoặc cảm giác vướng họng... Bên cạnh điều trị bằng thuốc, việc điều chỉnh chế độ ăn uống và lối sống có vai trò quan trọng trong kiểm soát bệnh.
Trà là thức uống phổ biến tại Việt Nam. Độ pH của hầu hết các loại trà phổ biến (trà xanh, trà đen, ô long) thường dao động khoảng 5-5,5. Trong khi đó, độ pH tự nhiên của dịch vị dạ dày rất cao (khoảng 1,5-2). Do đó, tính axit của trà không đủ khả năng làm thay đổi đáng kể hay làm trầm trọng hơn môi trường axit trong dạ dày.
Mỗi loại trà chứa một lượng caffeine khác nhau. Một số người có cơ địa nhạy cảm, caffeine có thể làm giảm trương lực (làm giãn) cơ thắt thực quản dưới, đồng thời kích thích dạ dày co bóp hoặc tăng tiết axit nhẹ. Do đó, mức độ ảnh hưởng của trà phụ thuộc vào loại trà, lượng sử dụng, sự nhạy cảm cá thể của mỗi người. Thay vì kiêng tuyệt đối, bạn nên theo dõi phản ứng của cơ thể sau khi uống trà.
Bạn có thể bắt đầu với lượng nhỏ, khoảng một cốc trà loãng mỗi ngày vào buổi sáng hoặc buổi chiều và theo dõi phản ứng của cơ thể. Nếu không xuất hiện triệu chứng, có thể tiếp tục và tăng lượng uống. Nếu nhận thấy các triệu chứng trào ngược xuất hiện hoặc nặng hơn sau khi uống trà, bạn nên giảm lượng sử dụng hoặc chuyển sang các loại trà khử caffeine hoặc trà không chứa caffeine như trà thảo mộc.
Người trào ngược dạ dày thực quản tránh uống trà quá đặc khi đói vì dễ bị kích thích dạ dày. Ảnh: Ly Nguyễn
Người bệnh trào ngược không nên uống trà quá đặc hoặc uống khi đói vì dễ gây cào ruột và kích thích dạ dày. Uống trà quá nóng có thể kích thích niêm mạc thực quản, khiến người bệnh khó chịu hơn. Hạn chế uống trà chứa caffein trong vòng 2-3 giờ trước khi đi ngủ để ngăn ngừa các cơn trào ngược thầm lặng vào ban đêm.
Một số thực phẩm khác như cà phê, rượu bia, nước ngọt có gas, chocolate, đồ ăn nhiều dầu mỡ hay đồ chua cũng có thể kích thích, làm tăng triệu chứng trào ngược.
Bên cạnh chế độ ăn uống, người bệnh trào ngược dạ dày thực quản cần kết hợp chặt chẽ với việc thay đổi lối sống như duy trì cân nặng hợp lý, ăn thành nhiều bữa nhỏ. Thói quen kê cao đầu giường khi ngủ, đi bộ sau bữa ăn hỗ trợ kiểm soát triệu chứng trào ngược.
Nếu đã thay đổi lối sống và dùng thuốc nhưng vẫn thường xuyên ợ nóng và xuất hiện các dấu hiệu cảnh báo như khó nuốt, nuốt đau, người bệnh cần đi khám để được đánh giá nguyên nhân, điều trị phù hợp.
ThS.BS Ngô Thùy Dung
Khoa Tiêu hóa - Gan mật - Tụy
Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh Hà Nội
