Chèo cổ qua cách kể mới

2 hours ago 14

Hà NộiHình ảnh Thị Mầu, Súy Vân được giới thiệu trong các trích đoạn với phần dàn dựng mới, đưa chèo đến gần khán giả trẻ và bạn bè quốc tế.

Chương trình Nét duyên chèo Hà Thành diễn ra tối 24/7 tại Rạp Đại Nam, do Nghệ sĩ Nhân dân Thu Huyền viết kịch bản, Nghệ sĩ Nhân dân Nguyễn Tiến Dũng biên tập và đạo diễn. Trong 60 phút, các trích đoạn chèo cổ nổi tiếng lần lượt được kể ngắn gọn, giữa mỗi tiết mục không có khoảng nghỉ mà được sắp xếp liền mạch.

Đêm diễn mở đầu với tiết mục Múa hát Vỡ nước, dàn nghệ sĩ xuất hiện từ khu vực nhạc công ở phía dưới sân khấu, tạo hiệu ứng sóng nước nhờ các đường chuyển động của quạt. Tiếp nối, êkíp giới thiệu các nhân vật kinh điển của nghệ thuật chèo cổ. Hình ảnh Thị Mầu lẳng lơ, táo bạo, đầy sức sống được thể hiện qua trích đoạn Thị Mầu lên chùa. Nhân vật Súy Vân gây thương cảm khi sống với trạng thái nửa tỉnh nửa mê trong Súy Vân giả dại. Lưu Bình - Dương Lễ trong trích màn cùng tên gửi gắm câu chuyện nhân văn về sự nghĩa tình.

Cảnh chàng chăn trâu thổi sáo trong chương trình 'Nét duyên chèo Hà Thành'

Điểm nổi bật của chương trình là phần dàn dựng linh hoạt, hiệu ứng ánh sáng, màn LED, thiết kế sân khấu. Ở cảnh dẫn vào tiết mục Lưu Bình - Dương Lễ, khán giả như được bước vào khung cảnh miền quê với cánh đồng lúa vàng, đàn cò bay thẳng cánh. Hình ảnh chàng trai chăn trâu thổi sáo - một trong những biểu tượng quen thuộc của làng quê Việt - được tái hiện, tạo hiệu ứng cảm xúc với khán giả. Hay trong trích Súy Vân giả dại, sân khấu dày đặc những dải lụa trắng, gợi không khí u buồn. Ở cảnh kết, màn hình hiện lên các tơ nhện, như số phận không lối thoát của nhân vật.

Bên cạnh khán giả trong nước, chương trình còn hướng đến đối tượng người xem quốc tế. Vì vậy ở đầu của mỗi trích đoạn, màn LED hiện phần giới thiệu nhân vật, vở diễn bằng hai ngôn ngữ Việt - Anh. Qua đó, êkíp mong muốn khách du lịch nhận diện chèo như một loại hình nghệ thuật độc đáo, là di sản văn hóa của Việt Nam.

Đạo diễn Nguyễn Tiến Dũng được nghệ sĩ Thu Huyền - Giám đốc Nhà hát Chèo Hà Nội - đặt vấn đề cách đây hai năm, cùng mọi người luyện tập khoảng một tháng nay. Anh cho biết vỡ òa khi theo dõi phản ứng tích cực của người xem cũng như các thế hệ nghệ sĩ gạo cội có mặt ở đêm diễn. "Khán giả là người nối dài nghệ thuật truyền thống'', anh nói.

Khán giả hưởng ứng chương trình 'Nét duyên chèo Hà Thành'

Theo đạo diễn, thông điệp người xưa gửi gắm vẫn còn tính thời sự. Để tạo thêm sự mới mẻ, anh cùng êkíp xử lý không gian, âm nhạc, những điệu múa theo hướng hiện đại. Diễn viên được chọn đóng Thị Mầu, Súy Vân đều là các gương mặt trẻ, cho thấy nghệ thuật chèo vẫn có nghệ sĩ kế cận.

Theo Nghệ sĩ Nhân dân Thu Huyền, thời lượng khoảng một giờ phù hợp thực tế thưởng thức chèo của khán giả hiện nay, nhất là khách du lịch. Trong thời gian vừa đủ, người xem có thể theo dõi các sắc thái tiêu biểu của chèo cổ. Cách này không làm giảm giá trị của môn nghệ thuật mà tạo cơ hội để khán giả tìm hiểu, yêu thích và hình thành nhu cầu khám phá sâu hơn. ''Đây là hướng đi mới của chúng tôi trong bối cảnh phát triển công nghiệp văn hóa đang được thúc đẩy mạnh mẽ'', chị nói.