Thứ ba, 23/6/2026, 18:18 (GMT+7)
Quy hoạch chung đô thị Quảng Ninh đến năm 2050 vừa được phê duyệt đặt mục tiêu trở thành phố gắn với di sản mang tầm quốc tế với 3,8 triệu dân.
Thủ tướng vừa ký ban hành quyết định phê duyệt Quy hoạch chung đô thị Quảng Ninh đến năm 2050, tầm nhìn đến năm 2075.
Quy hoạch xác định rõ đến năm 2030, Quảng Ninh trở thành trung tâm dịch vụ du lịch quốc tế, cửa ngõ thương mại quốc gia, dịch vụ chất lượng cao và sản xuất ứng dụng công nghệ cao. Đến năm 2040, Quảng Ninh sẽ trở thành trung tâm kinh tế biển quốc gia, đô thị biển văn minh, hiện đại, ứng dụng mạnh mẽ các mô hình đổi mới sáng tạo trong phát triển kinh tế, xã hội và quản trị.
Đến năm 2050, Quảng Ninh được định hướng trở thành phố gắn với di sản mang tầm quốc tế, trung tâm kinh tế biển quốc gia và khu vực Đông Nam Á, vùng đô thị mang tầm khu vực và quốc tế, là một trong những đầu tàu kinh tế quan trọng của quốc gia, là hình mẫu về quản trị phát triển đô thị xanh, hiện đại, thông minh, bền vững có bản sắc, bảo vệ tài nguyên và thích ứng với biến đổi khí hậu.
Theo dự báo phát triển, quy mô dân số Quảng Ninh năm 2030 đạt khoảng 2,23-2,32 triệu; năm 2040 đạt 2,98-3,10 triệu và chạm mốc tối đa 3,8 triệu vào năm 2050. Trong số này, dân số thường trú chiếm khoảng 2,8 triệu, phần còn lại là quy mô dân số quy đổi từ lượng khách du lịch và lao động vãng lai.
Trong đó, đô thị hạt nhân Hạ Long sẽ đạt quy mô 860.000-880.000 người vào năm 2050, giữ vai trò thúc đẩy du lịch quốc tế, đổi mới sáng tạo và kinh tế số.
Khu kinh tế ven biển Quảng Yên quy mô 760.000-780.000 người, định hướng trở thành trung tâm công nghiệp công nghệ cao, công nghiệp chế biến chế tạo và dịch vụ logistics hiện đại của cả vùng.
Vịnh Cửa Lục, trung tâm phát triển của tỉnh Quảng Ninh. Ảnh: Lê Tân
Khu kinh tế Vân Đồn quy mô dân số 500.000-560.000, phát triển theo mô hình đặc khu kinh tế, có casino, logistics hàng không - hàng hải quốc tế và dịch vụ du lịch nghỉ dưỡng cao cấp.
Khu kinh tế cửa khẩu Móng Cái đạt quy mô dân số 210.000-220.000, giữ vị trí đầu mối giao thương quốc tế, phát triển thương mại biên giới, logistics và du lịch cửa khẩu với thị trường Trung Quốc.
Các đô thị công nghiệp, dịch vụ lớn như Cẩm Phả (290.000-300.000 người) và Uông Bí (230.000-240.000 người) đóng vai trò chia sẻ áp lực mật độ dân cư và chuyển dịch mô hình từ công nghiệp khai khoáng sang dịch vụ, công nghiệp sạch.
Quy hoạch xác định đất xây dựng đô thị sẽ tăng mạnh, cụ thể diện tích đất xây dựng từ mức 80.000-90.000 ha vào năm 2030 sẽ tăng lên 110.000-115.000 ha vào năm 2040 và đạt khoảng 125.000-135.000 ha vào giữa thế kỷ.
Để không gian không bị quá tải trước áp lực dân số, quy hoạch tổ chức lãnh thổ theo mô hình chuỗi đô thị đa cực, đa trung tâm, đa tầng, đa lớp. Trong đó có ba hành lang phát triển là đô thị ven biển, biển đảo, sinh thái đồi núi. Bốn phân vùng kinh tế - xã hội: phía Tây gồm Hạ Long, Cẩm Phả, Quảng Yên, Đông Triều, Uông Bí; phía Đông gồm Móng Cái, Quảng Hà, Đầm Hà, Tiên Yên; đô thị biển đảo gồm Vân Đồn, Cô Tô, vịnh Hạ Long; vùng đồi núi phía Bắc. 5 trung tâm động lực gồm Hạ Long, Móng Cái, Vân Đồn, Quảng Yên và trung tâm di sản Yên Tử - vịnh Hạ Long.
Bộ khung hạ tầng giao thông được quy hoạch định hình theo mô hình TOD (phát triển đô thị gắn kết với giao thông công cộng). Chuỗi đô thị tập trung dọc hành lang ven biển kết nối trực tiếp với các trục xương sống là cao tốc Hạ Long - Vân Đồn - Móng Cái, đường sắt Hải Phòng - Hạ Long - Móng Cái và đường sắt tốc độ cao Hà Nội - Hạ Long. Các trung tâm đô thị phức hợp sẽ xây dựng quanh các đầu mối giao thông đường sắt lớn.
Riêng tại đô thị trung tâm Hạ Long không gian phát triển đô thị dịch chuyển theo hướng đa cực lên phía Bắc, lấy vịnh Cửa Lục làm trung tâm kết nối. Khu trung tâm hành chính mới cấp tỉnh cùng các công trình văn hóa, thể thao, dịch vụ lớn cũng được bố trí tại khu vực phía bắc vịnh này.
Đối với diện tích khai trường khai thác than sau khi hoàn nguyên, quy hoạch yêu cầu ưu tiên phát triển mảng xanh, công viên đô thị, sân golf và các công trình dịch vụ mật độ xây dựng thấp. Một phần diện tích mỏ cũ được giữ lại làm bảo tàng ngành than phục vụ du lịch.
Quy hoạch cũng định hướng cho Quảng Ninh siết chặt các giới hạn sinh thái nhằm phát triển bền vững, áp đặt chế độ kiểm soát đối với hoạt động lấn biển, khai thác khoáng sản và phát triển công nghiệp tại khu vực nhạy cảm.
Vùng lõi di sản thiên nhiên thế giới vịnh Hạ Long, các khu bảo tồn thiên nhiên Đồng Sơn - Kỳ Thượng, rừng quốc gia Yên Tử và khu bảo tồn biển Cô Tô - Đảo Trần được đặt trong ranh giới bảo tồn nghiêm ngặt, hạn chế phát triển tối đa để tránh xung đột với quá trình đô thị hóa. Quy hoạch cũng yêu cầu xây dựng hạ tầng nông thôn có tiêu chuẩn và chất lượng sống tương đương khu vực đô thị nhằm giảm áp lực di dân tự do vào các lõi trung tâm.
Lê Tân
