Chân vòng kiềng làm tăng áp lực lên khớp gối, đẩy nhanh quá trình thoái hóa, trong khi thoái hóa khớp làm sụn mất đối xứng khiến chân cong nặng hơn.
BS.CKI Nguyễn Văn Ơn, Trung tâm Chấn thương Chỉnh hình, Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP HCM, cho biết chân vòng kiềng và thoái hóa khớp gối là một vòng xoắn bệnh lý tác động lẫn nhau. Chân vòng kiềng gây thoái hóa khớp gối do trục xương bị cong thành hình chữ O, khiến khe khớp trong chịu áp lực lớn hơn nhiều lần so với bình thường. Sự mất cân bằng lực tác động lên khớp, nhất là khi đi lại và vận động, khiến sụn khớp nứt vỡ, mỏng dần, đẩy nhanh quá trình thoái hóa. Hệ quả là người bệnh bị viêm, sưng, đau nhức và đi lại khó khăn.
Mặt khác, thoái hóa khớp gối khiến chân vòng kiềng nặng hơn. Khi lớp sụn ở mặt trong khớp bị phá hủy nhiều hơn mặt ngoài, khe khớp hẹp dần và trục chân lệch nặng hơn, biến dạng gối chữ O ngày càng rõ rệt. Tình trạng này gây đau mạn tính, giảm chức năng vận động và teo cơ quanh khớp gối.
Bác sĩ Ơn đánh giá tình trạng chức năng khớp gối người bệnh. Ảnh: Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh
Tùy vào mức độ vòng kiềng và thoái hóa khớp gối, bác sĩ có thể áp dụng các phương pháp điều trị khác nhau. Ở giai đoạn sớm, khi các tổn thương chưa quá nặng nề, người bệnh thường được điều trị kết hợp giữa dùng thuốc giảm đau, tiêm chất nhờn với tập vật lý trị liệu để tăng sức mạnh cơ tứ đầu đùi, dùng nẹp chỉnh trục để giảm áp lực lên khoang khớp bị hỏng.
Khi bệnh tiến triển nặng gây biến dạng chân vòng kiềng nhiều và sụn khớp gần như không còn, người bệnh có thể được chỉ định phẫu thuật. Với phẫu thuật đục xương chỉnh trục, bác sĩ sẽ cắt và nắn chỉnh lại các đoạn xương bị biến dạng, đưa trục chân chịu lực của cơ thể về trạng thái bình thường, giảm áp lực lên các bề mặt sụn khớp, giảm đau và ngăn ngừa thoái hóa tiến triển.
Phương pháp cuối cùng trong điều trị thoái hóa khớp và chân vòng kiềng là thay khớp gối nhân tạo, loại bỏ khớp gối và các thành phần đã bị tổn thương, đồng thời điều chỉnh lại trục chân. Sau mổ, người bệnh không còn đau, chân thẳng lại và dáng đi được cải thiện. Với sự hỗ trợ của các thiết bị hiện đại như robot thay khớp Cuvis-Joint, người bệnh được cân bằng tối đa phần mềm và lực tải khớp, bảo tồn xương lành... giúp quá trình phục hồi, vận động sau mổ tốt hơn.
Bác sĩ Ơn (thứ hai từ trái sang) phẫu thuật thay khớp gối cho người bệnh. Ảnh: Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh
Để ngăn thoái hóa khớp gối hoặc chân vòng kiềng tiến triển nặng, ngoài việc tuân thủ chỉ định điều trị của bác sĩ, người bệnh cần cải thiện thói quen sinh hoạt. Kiểm soát cân nặng hợp lý để bảo vệ khớp gối, bởi thừa cân có thể tăng áp lực lên sụn khớp gấp nhiều lần, khiến bệnh nặng hơn.
Người bệnh nên vận động thường xuyên ở cường độ phù hợp theo hướng dẫn của các bác sĩ phục hồi chức năng để hỗ trợ cân bằng và cải thiện sức mạnh các cơ. Tránh các môn thể thao làm tăng áp lực lên khớp gối như chạy nhảy liên tục, đá bóng, bóng rổ.
Phi Hồng
Độc giả gửi câu hỏi về bệnh cơ xương khớp tại đây để bác sĩ giải đáp
