Được đăng 11 phút trước
Thời gian đọc: 9 phút
Khi nhóm "đấu tố" nhanh chóng chỉ ra danh sách những người cần đấu tố liên quan đến cuốn sách Chuyện với Thanh - Lời kể mới về ánh sáng, cộng đồng mạng cũng nhanh chóng biết được chân dung của một số nhân vật tích cực trong phong trào này.
Nổi bật trong đó là hai tướng quân đội, gồm Trung tướng Nguyễn Thanh Tuấn – cựu Cục trưởng Cục tuyên huấn, và Thiếu tướng Hoàng Kiền, cựu Tư lệnh Binh chủng Công binh.
Nỗi sợ về một cuộc cách mạng màu dường như đã dẫn dắt ba con người đã hơn 70 tuổi này phải hàng ngày lên mạng xã hội thực hiện cuộc "chiến tranh nhân dân" chống lại "diễn biến hòa bình".
Không khí được miêu tả như các cuộc "đấu tố" trên mạng lại khiến không ít người lo ngại về một cuộc "cách mạng văn hóa" trong kỷ nguyên mới.
'Chiến tranh nhân dân'
Tướng Kiền nói trên trang của mình rằng "bắt 2 đối tượng chưa phải đã hết, phải xử lý nữa", và gọi đó là "âm mưu diễn biến hoà bình, cách mạng mầu thâm nhập trong lĩnh vực văn hóa tư tưởng, giáo dục".
"Chúng ta đánh thắng hai đế quốc to là Pháp và Mỹ bằng đường lối, nghệ thuật Chiến tranh nhân dân. Ngày nay để đánh thắng giặc nội xâm: "nguỵ sử, nguỵ văn, nguỵ giáo" cũng phải bằng "Chiến tranh nhân dân", toàn dân, toàn diện...", ông Kiền viết trong một status.
Ông "điểm mặt chỉ tên", 10 người liên quan, trong đó có Tổng Biên tập báo Nhân Dân Lê Quốc Minh, vì là người "chịu trách nhiệm" cho xuất bản hai bài báo Chuyện với Thanh - Cách tiếp cận mới về lịch sử cho bạn đọc trẻ và bài Chuyện với Thanh - Từ lịch sử đến bản lĩnh ra khơi.
Không chỉ tướng Hoàng Kiền, Facebooker Phan Trung Can, một trong những nhân vật tích cực trong phong trào chống "lật sử" cũng đã "yêu cầu Trung ương Đảng xử lý trách nhiệm Tổng Biên tập Báo Nhân Dân".
Lý do, theo ông Can, tờ báo "đại diện cho cơ quan ngôn luận, tiếng nói của Đảng" đã "đăng một số bài đi ngược chủ trương chính sách của Đảng, không làm tốt vai trò dẫn dắt dư luận, định hướng nhận thức cho người dân".
Ông chia sẻ ảnh chụp trên báo Nhân dân các bài viết liên quan đến sách Chuyện của Thanh, về tiểu thuyết Nỗi buồn chiến tranh của nhà văn Bảo Ninh, và bài Một đời vì nước – Một tâm hồn vì dân nhân dịp lễ giỗ lần thứ 193 Tả quân Lê Văn Duyệt, gọi đó là "có nội dung độc hại, xuyên tạc lịch sử".
Ông Lê Quốc Minh là ủy viên Trung ương Đảng khóa 13 và khóa 14, hiện cũng là Phó Trưởng ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương, vẫn chưa đưa ra phản ứng nào trên mạng xã hội.
Tướng Kiền, trong một bài đăng khác, kể rằng, khi có nhiều ý kiến nói về chuyện Giáo sư Hoàng Chí Bảo kể chuyện sai về "Bác Hồ, nên ông đi gặp tướng Nguyễn Trọng Nghĩa, Trưởng Ban Tuyên giáo Trung ương để phản ánh.
Tướng Nghĩa trả lời: Giáo sư Hoàng Chí Bảo không sai, nhưng có sơ suất.
Giáo sư Hoàng Chí Bảo được mệnh danh là "người kể chuyện Bác Hồ hay nhất", là "pho sử sống về Bác Hồ", từng là ủy viên Hội đồng Lý luận Trung ương.
Một trong những câu chuyện mà vị giảng viên cao cấp Học viện Chính trị Quốc gia Hồ Chí Minh kể là về quãng thời gian khi ông Hồ làm công cho một công ty gốm sứ ở Pháp, thì được vị khách mời viết thơ Đường trên sản phẩm giả hàng Trung Quốc.
Tuy nhiên, ông Hồ, qua giọng kể của giáo sư Bảo, sau khi lấy tiền đã không viết thơ Đường mà viết chữ Hán chửi Pháp và "Bác đánh bài chuồn".
Một câu chuyện khác cũng khiến cộng đồng trong nước dậy sóng là việc Giáo sư Hoàng Chí Bảo nói rằng "5 điều Bác Hồ dạy" thực chất là do Trung ương Đoàn sáng tác.
Facebooker Phan Trung Can cũng lên tiếng yêu cầu giáo sư Bảo "phải lên tiếng".
Cho đến nay, giáo sư Hoàng Chí Bảo vẫn chưa được bất kỳ kênh truyền thông nào đưa tin về phản hồi của ông.
Tác giả Nguyễn Thành Nam, trong cuốn sách Chuyện của Thanh – Lời kể mới về ánh sáng, được cho là muốn truyền tải một cách kể chuyện mới về lãnh tụ Hồ Chí Minh, người mà ông luôn ngưỡng mộ, thậm chí thần tượng.
Nhưng cách dùng ngôn ngữ thời kỳ hiện đại của ông Nam đã khiến tác phẩm gây nhiều "lời ong tiếng ve" ban đầu, và dẫn đến làn sóng đấu tố khiến ông phải lâm vòng lao lý.
Ông Nguyễn Thành Nam và ông Trần Việt Anh, nhà sáng lập kênh Spiderum, đã bị khởi tố và bắt giam.
Nhưng với nhiều người, điều đó vẫn là chưa đủ.
Không khí trên mạng "săn lùng" những ai liên quan đến cuốn sách, từng viết lời ca ngợi, hay thậm chí chỉ là tham gia vào buổi giới thiệu sách, đã bị điểm mặt chỉ tên.
Nhà thơ Nguyễn Quang Thiều, Chủ tịch Hội Nhà văn Việt Nam, là một trong những cái tên bị réo gọi nhiều nhất, do vai trò của ông trong việc tham dự các buổi giới thiệu sách của tác giả Nguyễn Thành Nam.
Giám đốc Nhà xuất bản Hội Nhà Văn Nguyễn Thúy Hằng cũng nằm trong danh sách những người bị nhóm "đấu tố" đòi truy cứu hình sự.
Lý lẽ của những người đấu tố đều là kết tội các cá nhân và tổ chức, dường như không quan tâm đến chuyện tranh luận đúng sai.
Mỗi một hành động từ chính quyền, từ việc thu hồi, tiêu hủy sách đến quyết định khởi tố ông Nguyễn Thành Nam, hay bất kỳ một hành vi gỡ bài báo, xóa bài đăng trên Facebook, đều được các tài khoản này cập nhật, và dường như coi đó là công trạng của họ.
Trong khi đó, với những ai nói lý lẽ nhưng trái ý, nhóm này liền tung các bài đăng mang tính tấn công.
Kèm theo đó là hàng trăm, hàng ngàn bình luận hùa theo công kích.
Cách mạng văn hóa?
Trong khi những người nhân danh "bảo vệ Đảng" lo lắng về mầm mống của "cách mạng màu", thì không ít người cho rằng đã có dấu hiệu về không khí của một cuộc "cách mạng văn hóa" ở Việt Nam.
Cách mạng văn hóa là là phong trao chính trị do lãnh tụ Mao Trạch Đông của Trung Quốc phát động trong giai đoạn 1966-1976 nhằm thanh trừng các lực lượng bị coi là tư sản, phản động.
Hậu quả của phong trào hết sức nặng nề, gây ra sự hỗn loạn xã hội, với các cuộc đấu tố khốc liệt, với sự nổi lên của lực lượng hồng vệ binh – là các thanh niên trẻ.
Đảng Cộng sản Trung Quốc cũng đã thừa nhận đó là một sai lầm nghiêm trọng.
Việt Nam không xảy ra cách mạng văn hóa, nhưng cuộc cải cách ruộng đất, nổi bật với các cuộc đấu tố, cũng là một nỗi ám ảnh với nhiều thế hệ.
Chủ tịch Hồ Chí Minh đã thừa nhận đó là một sai lầm, và Tổng Bí thư Trường Chinh đã phải từ chức.
Việc "đấu tố" các cuốn sách như Chuyện với Thanh hiện tại, và trước đó là Nỗi buồn chiến tranh cũng khiến nhiều người liên tưởng đến số phận của nhóm "Nhân văn giai phẩm".
Nhưng nhóm "đấu tố" hiện tại, dường như do các lão tướng thất thập cổ lai hy dẫn dắt, không chỉ dừng ở tác giả, mà còn cả những người tham dự buổi ra sách, và thậm chí cả những ai đã đọc cuốn sách.
Điều đó đang gây ra một làn sóng lo âu trong xã hội.
Chủ tịch Hội Nhà văn TP HCM Trịnh Bích Ngân đã phải quay xe "phản tỉnh".
Không chỉ xóa bài viết trên Facebook cá nhân về cuốn sách Chuyện với Thanh, bà Ngân còn viết "lời sám hối muộn màng", giải thích rằng trước đó, do chỉ "đọc lướt qua một số bài giới thiệu và một phần nhỏ của cuốn sách" nên bà "viết vội mấy dòng".
Những dòng "viết vội" của bà Ngân trước đó kể rằng "Cuốn sách này sẽ thắng lớn" trên Facebook cá nhân, rằng "sau khi đọc một số chương" bà đã gọi điện cho Giám đốc Nhà xuất bản Hội Nhà văn Nguyễn Thúy Hằng, rằng "Quyển sách này sẽ thắng lớn đó em".
Nhưng rồi, bà Ngân cảm thấy "ân hận", coi đó là bài học lớn và "từ lương tâm tôi cảm thấy hối lỗi".
Nguồn hình ảnh, LikedIn/Viet Anh Tran
"Giáo sư" Cù Trọng Xoay, biệt danh của ông Đinh Tiến Dũng ở tập đoàn FPT, đã phải lên tiếng trần tình về chuyện rút khỏi chương trình "Anh trai vượt ngàn chông gai".
Giáo sư Xoay là người đã đóng vai trò người dẫn chương trình "MC) trong buổi ra sách của ông Nguyễn Thành Nam, và là một nhân vật mà cộng đồng "đấu tố" truy tìm.
Hàng loạt tờ báo đăng bài giới thiệu sách, và khen sách, đã phải xóa bài. Một số tờ báo có giải thích, xin lỗi lý do gỡ, một số âm thầm xóa.
Báo Công thương đã đăng bài viết giải trình về chuyện tờ báo này phỏng vấn ông Nguyễn Thành Nam, "thành thật cáo lỗi cùng bạn đọc" vì bài viết có nhắc đến cuốn sách này.
Cục Báo chí cho biết hơn 20 tờ báo đăng bài ca ngợi cuốn sách của ông Nguyễn Thành Nam sẽ bị xử lý hành chính.
Vận hạn của khai phóng
Một trong những cụm từ được "đấu tố" mạnh mẽ trong thời gian qua là "giáo dục khai phóng".
Thông điệp Fearless - Không sợ hãi của Đại học Fulbright hồi giữa năm 2024 nay tiếp tục được nhắc lại như một khởi đầu của chuỗi nguy cơ của "Cách mạng màu" trong cái mà nhiều người gọi là "âm mưu diễn biến hòa bình".
Khai phóng, mô hình giáo dục nuôi dưỡng con người toàn diện, đề cao tư duy độc lập, phản biện và khả năng thích ứng, thay vì chỉ đào tạo để làm nghề, trong thời gian qua đã trở thành một khẩu hiệu của nhiều trường đại học trên cả nước, từ công lập đến tư thục.
Nhưng trong những ngày gần đây, "khai phóng" đã trở thành một cụm từ nhận được nhiều lời chỉ trích.
Facebooker Phan Trung Can thông báo trên trang của mình chuyện VinUni, Đại học thuộc tập đoàn Vingroup của tỷ phú Phạm Nhật Vượng, đã bỏ hai từ "khai phóng" của một tổ chức thuộc trường này.
VinUni là trường mà ông Nguyễn Thành Nam được mời giảng môn Tư tưởng Hồ Chí Minh, và là nguồn cảm hứng để cựu Tổng giám đốc FPT viết cuốn sách Chuyện của Thanh.
Đại học FPT, nơi ông Nam từng giữ chức Phó chủ tịch Hội đồng trường, cũng đã nhanh chóng lên tiếng nói rằng trường này không liên quan gì đến cuốn sách, và ông Nam cũng đã có đơn từ nhiệm trước đó.
Bức tượng "Nữ thần khai phóng" ở khu đô thị E.City Tân Đức (Tây Ninh) đã phải tháo dỡ.
Thậm chí, phát biểu của lãnh đạo chính phủ sử dụng từ này cũng bị cắt bỏ trên các bài đăng báo chí và truyền thông xã hội.
Cụ thể, Phó Thủ tướng Lê Tiến Châu ban đầu được cho là đã nói rằng "cần một nghị định mang tính khai phóng" để thúc đẩy phát triển giáo dục.
Từ "khai phóng" của ông Châu sau đó đã bị đục bỏ khỏi các bài báo, kể cả báo Chính phủ, thay vào đó là "cần một nghị định mang tính đột phá"…
Riêng phát biểu của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tại Đại học Quốc gia Hà Nội vào ngày 16/5 dùng từ "khai phóng", vẫn chưa bị xóa bỏ trên các website.
Mới nhất, Trung tâm Nghiên cứu Việt Nam của Đại học Fulbright đã tạm hoãn buổi tọa đàm có nội dung "khai phóng" dự định tổ chức vào tối 13/7.
