TP HCMChị Mẫn, 22 tuổi, da có nhiều mảng thâm lớn nhỏ do tăng sắc tố sau viêm da cơ địa, được điều trị bằng laser.
Chị Mẫn bị viêm da cơ địa từ nhỏ, tái phát nhiều lần, gãi đến trầy xước da. Theo thời gian, tổn thương dần lành để lại các mảng thâm rải rác khắp cánh tay và cẳng chân.
BS.CKI Nguyễn Ngọc Trân, chuyên khoa Da liễu - Thẩm mỹ Da, Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP HCM, xác định những vùng da sẫm màu của chị là tình trạng tăng sắc tố sau viêm (PIH), một di chứng thường gặp sau khi mắc các bệnh viêm da mạn tính.
Theo bác sĩ Trân, nhiều người hay nhầm các mảng da sẫm màu sau viêm là sẹo nên chấp nhận sống chung hoặc dùng các sản phẩm làm trắng với mong muốn cải thiện nhanh. Dù không gây nguy hiểm đến sức khỏe, tình trạng này có thể tồn tại nhiều tháng, thậm chí nhiều năm, ảnh hưởng đáng kể đến thẩm mỹ và tâm lý người bệnh.
Khi da bị tổn thương, các chất trung gian gây viêm được giải phóng, kích thích tế bào sắc tố (melanocyte) tăng sản xuất melanin. Lượng sắc tố dư thừa tích tụ tại vùng tổn thương tạo thành những đốm hoặc mảng da sẫm màu. Viêm càng kéo dài, gãi càng nhiều hoặc tái phát nhiều lần thì nguy cơ tăng sắc tố càng cao và các vết thâm cũng tồn tại lâu hơn. Người mắc viêm da cơ địa (chàm), viêm da tiếp xúc, viêm nang lông, mụn viêm hoặc từng bị côn trùng đốt đều có nguy cơ.
Bác sĩ sử dụng laser pico điều trị tình trạng tăng sắc tố cho chị Mẫn. Ảnh: Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh
Bác sĩ xây dựng phác đồ điều trị cho chị Mẫn bằng laser pico gồm 6-8 buổi, mỗi buổi cách nhau 2-4 tuần, kết hợp chăm sóc da và chống nắng. Laser pico phát xung năng lượng cực ngắn để phá vỡ các hạt melanin thành kích thước nhỏ hơn, giúp cơ thể đào thải dần theo cơ chế tự nhiên, đồng thời hạn chế tác động lên mô da lành xung quanh.
Với sắc tố tích tụ nhiều năm, điều trị cần thực hiện từng bước. Bác sĩ điều chỉnh năng lượng laser phù hợp để làm mờ sắc tố dần, giảm nguy cơ tổn thương và tăng sắc tố sau điều trị.
Người bệnh cũng cần chống nắng, dùng sản phẩm phục hồi hàng rào bảo vệ da, hạn chế gãi và kiểm soát tốt bệnh viêm nền để duy trì hiệu quả.
Theo bác sĩ Trân, không phải mọi trường hợp tăng sắc tố sau viêm đều cần can thiệp bằng laser. Với những tổn thương mới xuất hiện hoặc còn nông, người bệnh có thể sử dụng thuốc bôi kết hợp chống nắng để sắc tố mờ dần theo thời gian. Ngược lại, những trường hợp tồn tại nhiều năm, sắc tố nằm sâu hoặc đáp ứng kém với điều trị thông thường thì cần đến các phương pháp chuyên sâu như laser pico.
Sau ba lần bắn laser các vết tăng sắc tố trên chân chị Mẫn đã mờ đi đáng kể (bên phải). Ảnh: Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh
Sau ba lần điều trị, những mảng thâm trên tay và chân của chị Mẫn dần nhạt màu, cần tiếp tục liệu trình để sắc tố mờ thêm và đạt hiệu quả tối ưu.
Bác sĩ Trân khuyến cáo người có vết tăng sắc tố kéo dài nhiều tháng hoặc nhiều năm, không cải thiện dù chăm sóc đúng cách nên đi khám để xác định nguyên nhân và điều trị phù hợp. Tránh tự ý dùng kem làm trắng, thuốc lột hoặc sản phẩm "xóa thâm nhanh" không rõ nguồn gốc vì có thể gây kích ứng, tổn thương hàng rào bảo vệ da, khiến tăng sắc tố nặng hơn và kéo dài thời gian điều trị.
Minh Hương
*Tên nhân vật đã được thay đổi
