53% thí sinh xét tuyển đại học vào các ngành STEM: Vì sao STEM 'hot'?

Trước đó, ngày 17-5, Bộ Giáo dục và Đào tạo cho biết sau khi cổng đăng ký nguyện vọng đóng lại, có hơn 874.000 thí sinh nhập nguyện vọng xét tuyển đại học, cao đẳng với gần 7,2 triệu nguyện vọng. Trung bình mỗi thí sinh đăng ký 8,2 nguyện vọng.

Lần đầu tiên Bộ GD-ĐT công bố số thí sinh xét tuyển các ngành STEM

Năm nay, tổng số thí sinh đăng ký vào các ngành STEM (khoa học, kỹ thuật, công nghệ, toán) là hơn 467.000 thí sinh (chiếm hơn 53%). Số lượng nguyện vọng vào các ngành STEM là hơn 2,3 triệu, chiếm gần 33% tổng số lượng nguyện vọng năm nay.

Nếu tính riêng số thí sinh đăng ký vào các ngành khoa học cơ bản, kỹ thuật then chốt và công nghệ chiến lược theo Nghị định số 179/2026/NĐ-CP của Chính phủ, có hơn 331.000 thí sinh đăng ký (chiếm hơn 37,9%), với gần 1,3 triệu nguyện vọng (chiếm hơn 17,9%).

Với lĩnh vực máy tính và công nghệ thông tin, khoa học tự nhiên, theo Bộ Giáo dục và Đào tạo đang có những chuyển biến tích cực, trong đó có 154.016 thí sinh đăng ký vào lĩnh vực máy tính và công nghệ thông tin với hơn 415.000 nguyện vọng. Còn lĩnh vực khoa học tự nhiên có hơn 43.700 thí sinh đăng ký, với 63.800 nguyện vọng.

"Đây là tín hiệu đáng ghi nhận bởi khoa học tự nhiên, cùng với toán học, thống kê và kỹ thuật, tạo nên nền tảng để phát triển trí tuệ nhân tạo, bán dẫn, vật liệu mới, năng lượng, công nghệ sinh học và nhiều công nghệ chiến lược khác", ông Nguyễn Tiến Thảo - Vụ trưởng Vụ Giáo dục đại học - nhận định.

Năm nay là năm đầu tiên Bộ Giáo dục và Đào tạo công bố số lượng thí sinh đặt nguyện vọng xét tuyển vào nhóm ngành STEM. 

Trước đó, khi cổng đăng ký nguyện vọng vừa mở khoảng 3 ngày, mới chỉ có hơn 125.000 thí sinh đăng ký vào các ngành STEM, hơn 533.000 nguyện vọng và hơn 88.000 thí sinh đăng ký vào danh mục 15 nhóm ngành theo Nghị định 179 của Chính phủ, Bộ Giáo dục và Đào tạo cho biết con số này đã vượt năm ngoái.

Điểm chuẩn sẽ tăng?

GS.TS Chử Đức Trình - Hiệu trưởng Trường đại học Công nghệ, Đại học Quốc gia Hà Nội - cho rằng thí sinh quan tâm, đăng ký xét tuyển khối ngành STEM tăng mạnh là điều tất yếu. 

Đất nước đang bước vào kỷ nguyên mới, với mục tiêu trở thành trung tâm chế suất, đổi mới sáng tạo và khoa học công nghệ của toàn cầu. Kỷ nguyên này cần rất nhiều nhân lực tinh hoa trong lĩnh vực STEM.

Theo ông Trình, thời gian qua Đảng và Nhà nước đã ban hành nhiều chính sách khuyến khích phát triển nhân lực STEM. Trong đó, Nghị định 179 của Chính phủ quy định học bổng cho người học các ngành khoa học cơ bản, kỹ thuật then chốt và công nghệ chiến lược. Tân sinh viên có thể nhận học bổng từ 37-55 triệu đồng/năm học.

"Người dân đồng lòng, đồng tình với sự phát triển của đất nước, đặt niềm tin vào chính sách, đưa con em vào học các ngành STEM. Các trường đại học cũng sẽ có thêm nhiều thí sinh giỏi để đào tạo", ông Trình nói.

ThS Đỗ Ngọc Anh - Giám đốc Trung tâm Truyền thông và tuyển sinh, Trường đại học Mở Hà Nội - cho rằng số thí sinh và nguyện vọng đăng ký khối ngành STEM tăng mạnh năm nay phản ánh sự thay đổi tích cực trong nhận thức về nhu cầu nhân lực của thị trường lao động, cũng như định hướng phát triển của đất nước.

Với sức hút lớn, ông Ngọc Anh dự đoán điểm chuẩn khối ngành STEM năm 2026 sẽ tiếp tục "tăng nhiệt", nhất là ở các ngành có nhu cầu nhân lực cao và các trường tốp đầu. Tuy nhiên mức tăng sẽ không đồng đều, mà phụ thuộc vào phổ điểm thi, chỉ tiêu tuyển sinh và mức độ tập trung nguyện vọng của thí sinh.

"Dự báo điểm chuẩn sẽ có sự phân hóa rõ giữa các nhóm trường và ngành đào tạo, thay vì tăng đồng loạt như nhiều người lo ngại", ông Ngọc Anh nói.

Theo GS.TS Nguyễn Tiến Thảo - Vụ trưởng Vụ Giáo dục đại học, Bộ Giáo dục và Đào tạo - thực tế số lượng thí sinh nhập học sẽ thấp hơn so với đăng ký xét tuyển. Nhưng khi nhìn vào số lượng thí sinh lựa chọn nguyện vọng vào nhóm ngành STEM cho thấy nhận thức của thí sinh và phụ huynh về vai trò của khoa học, công nghệ, kỹ thuật và toán học đang có chuyển biến.

Các chính sách học bổng, hỗ trợ người học, triển vọng nghề nghiệp, nhu cầu nhân lực và công tác hướng nghiệp đã góp phần tạo thêm động lực lựa chọn.

"Số đăng ký mới phản ánh mức độ quan tâm ban đầu. Sự chuyển dịch chỉ trở thành kết quả thực chất khi được thể hiện qua số nhập học, chất lượng đầu vào, tỉ lệ duy trì học tập, kết quả tốt nghiệp và khả năng đáp ứng nhu cầu nhân lực", ông Thảo nói.