Bộ Công Thương muốn phá thế độc quyền người mua duy nhất của EVN

2 hours ago 10

Để từng bước triển khai thực hiện thị trường bán lẻ điện cạnh tranh cần thiết xóa bỏ được mô hình một người mua duy nhất do EVN nắm vai trò chi phối.

Thông tin được nêu ra tại dự thảo Luật Điện lực đang được Bộ Công Thương xây dựng để Bộ Tư pháp thẩm định.

Theo Bộ Công Thương, mặc dù thị trường điện cạnh tranh Việt Nam đã vận hành được gần 14 năm (từ 1-7-2012), với việc vận hành cạnh tranh ở khâu phát điện và bán buôn điện, song sau khi thực hiện rà soát, đánh giá tổng thể, ngoài các kết quả đạt được vẫn còn tồn tại một số bất cập.

Vận hành thị trường điện cạnh tranh còn hạn chế

Đó là tỉ trọng nguồn điện tham gia trực tiếp thị trường điện cạnh tranh còn thấp và có xu hướng giảm, đặc biệt là có nhiều nguồn điện không tham gia thị trường điện (nguồn điện khí thiên nhiên trong nước mới, năng lượng tái tạo, thủy điện chiến lược đa mục tiêu, thủy điện tích năng, BOT...).

Thực tế này làm ảnh hưởng đến mức độ cạnh tranh trên thị trường điện, cũng như làm phức tạp hóa bài toán vận hành tối ưu thị trường điện và hệ thống điện. Vì vậy cần thiết bổ sung các cơ chế phù hợp để tạo tín hiệu thu hút đầu tư và tham gia trực tiếp thị trường điện, đặc biệt là các nguồn điện nền, linh hoạt như điện khí LNG nhập khẩu.

Cùng đó, thị trường bán buôn điện cạnh tranh đã vận hành, song mức độ cạnh tranh còn rất hạn chế, cơ bản là vẫn tồn tại mô hình một người mua duy nhất (Single Buyer) do EVN và các tổng công ty điện lực trực thuộc.

Đồng thời, các công cụ và cơ chế quản trị rủi ro cho các đơn vị tham gia thị trường còn hạn chế hoặc chưa được áp dụng. Ví dụ như các công cụ thị trường điện tài chính để quản lý rủi ro trong dài hạn chưa tách biệt với thị trường điện vật lý (thị trường giao ngay).

Cơ chế hợp đồng song phương giữa các đơn vị phát điện với các bên mua điện khác (ngoài EVN) chưa thực sự được hình thành. Hầu hết các hợp đồng mua bán điện mới vẫn ký kết với EVN, trong khi các tổng công ty điện lực chưa ký hợp đồng với nhà máy nào khác ngoài các nhà máy điện hạch toán phụ thuộc của EVN.

Vì vậy Bộ cho rằng để phát triển thị trường điện bán buôn hiệu quả và từng bước triển khai thực hiện thị trường bán lẻ điện cạnh tranh, cần thiết xóa bỏ mô hình một người mua duy nhất thông qua các chính sách về chuyển tiếp các hợp đồng mua bán điện hữu (EVN ký) sang các đơn vị mua buôn điện khác như các tổng công ty điện lực...

Bổ sung thêm nhà bán lẻ tham gia cơ chế mua bán điện trực tiếp

Đối với cơ chế mua bán điện trực tiếp, Bộ Công Thương cho rằng cần thiết rà soát, sửa đổi quy định để giải quyết những khó khăn, vướng mắc phát sinh từ thực tiễn. Đặc biệt trong việc làm rõ phạm vi, mở rộng đối tượng, điều kiện, trách nhiệm của các chủ thể tham gia cơ chế DPPA, cũng như các quy định về giá mua bán điện trực tiếp, chi phí sử dụng dịch vụ, hạ tầng truyền tải, đo đếm điện năng và thanh toán...

Theo đó, dự thảo luật được bộ xây dựng sửa đổi theo hướng mở rộng đối tượng tham gia cơ chế mua bán điện trực tiếp là đơn vị bán lẻ điện, cũng như bổ sung thêm quy định xác định thu hồi các khoản chi phí mà các bên tham gia phải trả.

Cùng đó, để thúc đẩy các đơn vị tham gia thị trường điện, dự thảo bổ sung quy định về chuyển đổi hợp đồng mua bán điện của đơn vị phát điện sang hợp đồng kỳ hạn điện phù hợp với cấp độ thị trường điện cạnh tranh.

Hiện nay trên thị trường điện, EVN không còn giữ vai trò độc quyền trong khâu phát điện. Các nhà máy điện thuộc sở hữu của EVN và các tổng công ty phát điện (GENCO) chỉ sản xuất khoảng 42% tổng sản lượng điện toàn quốc, còn lại 52% là các nhà máy ngoài EVN.

Tuy nhiên ở khâu phân phối và bán lẻ, mặc dù có khoảng 900 đơn vị (hợp tác xã, các đơn vị tư nhân) tham gia nhưng EVN gần như nắm vai trò độc quyền, chiếm tới hơn 90% thị phần. Việc là một người mua duy nhất khiến cho việc vận hành thị trường điện cạnh tranh còn hạn chế.

Trở thành người đầu tiên tặng sao cho bài viết 0 0 0