Thủ tướng Canada Mark Carney công bố hợp đồng tàu ngầm với Công ty TKMS (Đức) tại thành phố Halifax, bang Nova Scotia vào ngày 6-7 - Ảnh: REUTERS
Theo Hãng tin Reuters, ngày 6-7, Canada cho biết đã chọn Công ty TKMS của Đức làm nhà thầu đóng tối đa 12 tàu ngầm cho hải quân. Động thái này diễn ra trước thềm Hội nghị thượng đỉnh Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO) ở Thổ Nhĩ Kỳ.
Thủ tướng Mark Carney cho biết: "Đây sẽ là thương vụ mua sắm lớn nhất trong lịch sử Canada". Ông không tiết lộ giá trị của hợp đồng, song cho biết Ottawa sẽ tiến hành đàm phán sâu với TKMS.
Hãng đóng tàu Hanwha Ocean của Hàn Quốc cũng nằm trong số các công ty được Canada cân nhắc lựa chọn. Ông Carney cho biết đã phải đưa ra một quyết định "khó khăn và sát nút" vì hai nhà thầu đều có năng lực cao. Vị thủ tướng khẳng định quyết định này không đồng nghĩa với việc Ottawa giảm bớt sự ưu tiên đối với châu Á.
Canada dự kiến hợp đồng chính thức sẽ được ký kết muộn nhất là vào cuối năm 2027, trong khi phía TKMS đặt mục tiêu là cuối năm 2026.
Mỹ đang tăng sức ép với Canada về việc nâng mức ngân sách quốc phòng trong bối cảnh Ottawa hiện chỉ có 1 tàu ngầm hoạt động. Ông Carney nhấn mạnh: "Canada phải làm nhiều hơn để tự vệ, bảo vệ chủ quyền và hỗ trợ các đồng minh".
Các nhà lãnh đạo NATO đã nhất trí chi 5% GDP cho quốc phòng và an ninh đến năm 2035.
Thủ tướng Canada cho biết TKMS đã đề nghị sắp xếp lại các đơn đặt hàng của Đức và Na Uy, cho phép giao sớm bốn tàu ngầm đầu tiên vào năm 2034, thay vì năm 2036 như đã hứa trước đó. Tập đoàn của Đức cũng cam kết đầu tư ngược lại hàng chục tỉ USD cho Ottawa.
TKMS đã mời thầu mẫu tàu ngầm lớp 212CD dài 74m, có hình dạng kim cương và vỏ ngoài bằng thép không nhiễm từ. Đây cũng là loại tàu tập đoàn này sản xuất cho Hải quân Na Uy theo một chương trình phát triển chung.
Nhận định về hợp đồng trên, Thủ tướng Đức Friedrich Merz cho biết: "Đây là một động thái chiến lược quan trọng gắn kết Canada, Đức và Na Uy trong nhiều thập kỷ tới".
Cơ hội của Hàn Quốc
Thủ tướng Carney cho biết nếu cuộc thương lượng với TKMS đổ vỡ, Canada vẫn giữ quyền đàm phán với đơn vị xếp thứ hai là Hanwha Ocean của Hàn Quốc.
Theo Đài KBS, dự án tàu ngầm tuần tra của Canada có quy mô 39,21 tỉ USD, bao gồm đóng mới tối đa 12 tàu ngầm lớp 3.000 tấn và cung cấp dịch vụ bảo trì, sửa chữa, vận hành (MRO) trong vòng 30 năm.
Để giành được sự ưu tiên của Canada, Hàn Quốc đã huy động phối hợp tổng lực giữa khu vực quân sự và dân sự, thậm chí điều cả tàu ngầm vượt Thái Bình Dương đến Canada.
