
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm dự điểm cầu Hà Nội, ông trao các chứng nhận ADN cho gia đình một số liệt sĩ - Ảnh: PHÚC TÀI
Cầu truyền hình trực tiếp Sao sáng dẫn đường do Đài Truyền hình Việt Nam tổ chức tối 26-7 đẫm nước mắt khi nghe câu chuyện của gia đình liệt sĩ Hoàng Văn Địch, một trong rất nhiều liệt sĩ đã ngã xuống vì hòa bình, độc lập, tự do cho Tổ quốc.
Chương trình diễn ra tại bốn điểm cầu: Nhà bia tưởng niệm các anh hùng liệt sĩ xã Thanh Thủy (Tuyên Quang), Tượng đài Bắc Sơn (Hà Nội), Nghĩa trang liệt sĩ quốc gia Đường 9 (Quảng Trị), Công viên Lê Thị Riêng (TP.HCM); đồng thời được truyền hình trực tiếp trên kênh VTV1.
Anh em cô Nhớ tìm thấy manh mối về cha, nhiều người bật khóc
Gia đình cô Hoàng Thị Nhớ đã dành hơn nửa cuộc đời đi tìm bố của mình là liệt sĩ Hoàng Văn Địch.
Cô kể, trước kia bà nội sinh được 4 người con trai, sau này các con trai của bà cũng sinh ra toàn các anh trai, cô là người con gái đầu tiên của cả đại gia đình nên bố rất thương và yêu cô gái rượu của bố. Bố quyết định đặt tên cô là Nhớ trước khi ông lên đường ra trận.
Tên Nhớ do cha đặt không chỉ là kỷ niệm mà còn trở thành định mệnh, gắn liền với cả một đời tưởng nhớ và tìm kiếm cha mình của người phụ nữ này.
Trong khi những người khác có bố để gọi "bố ơi" thì anh em cô Nhớ không có bố để gọi vì bố đã hy sinh rồi. Khi con lên lớn, chưa được gặp bố, cũng chưa từng được gọi bố. Nỗi khát khao ấy là động lực xuyên suốt thôi thúc các thành viên trong gia đình đi tìm lời giải đáp về hài cốt cha mình.

Cô Nhớ (phải) không kìm được xúc động khi nghe thông tin về cha - Ảnh: NGUYỄN KHÁNH

Bộ hồ sơ quý giá mà cả gia đình mong mỏi bấy lâu - Ảnh: NGUYỄN KHÁNH
Trước khi có được thông tin chính xác, gia đình đã trải qua một hành trình dài đầy gian truân, đi khắp dải đất miền Trung, từ Quảng Trị, Huế đến Đà Nẵng, tham gia các hội nhóm trên mạng xã hội, dựa trên bất kỳ thông tin nào thu thập được để tìm cha nhưng vô vọng.
Dù chưa tìm được bố mình, trong quá trình tìm kiếm, cô Nhớ đã hỗ trợ thành công bốn gia đình liệt sĩ khác tìm lại người thân.
"Mong muốn của tôi là tìm lại được hài cốt của bố về lại với gia đình. Mong muốn đó không chỉ là ý nguyện của các con mà còn là lời trăng trối của mẹ trước khi bà qua đời", cô kể.
Trong quá trình tìm hiểu, ban tổ chức chương trình nhận được một thông tin quan trọng: Sự phối hợp giữa Cục Chính sách - Xã hội (Tổng cục Chính trị, Bộ Quốc phòng) và Văn phòng Ban Chỉ đạo quốc gia về tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ đã mang lại một kết quả mang tính bước ngoặt, đó là việc tiếp cận được một bộ hồ sơ đặc biệt về liệt sĩ Hoàng Văn Địch.

Gia đình liệt sĩ Hoàng Văn Địch xúc động khi nhận được di vật của cha - Ảnh: NGUYỄN KHÁNH

Bà Phạm Thị Thanh Trà - Phó thủ tướng, Trưởng Ban Chỉ đạo 515 Quốc gia - và các đại biểu xúc động khi theo dõi chương trình tại điểm cầu TP.HCM ở công viên Lê Thị Riêng - Ảnh: TRÍ ĐỨC
Đây là bộ hồ sơ nằm trong hàng triệu trang tài liệu tại Đại học Công nghệ Texas (Mỹ), bao gồm những lá thư, nhật ký và giấy tờ của các chiến sĩ bị thu giữ trực tiếp trên chiến trường.
Bộ hồ sơ chứa đựng những giấy tờ vô giá như Chứng minh quân nhân (xác nhận nguyên quán tại xã Năng Khả, Na Hang, Tuyên Quang); Giấy gọi nhập ngũ và quyết định cử ra Bắc học; Quyển sổ tay ghi nhật ký hành quân của liệt sĩ.
Đặc biệt, trên tờ giấy quyết định cử ra Bắc học vẫn còn những vết loang được cho là máu của liệt sĩ trước khi hy sinh, xác nhận các kỷ vật này được thu giữ trực tiếp trên thi thể quân nhân tử trận.
Tài liệu ghi nhận liệt sĩ Hoàng Văn Địch là một chiến sĩ dũng cảm, từng có thành tích diệt xe tăng địch. Ông hy sinh khi chuẩn bị được ra Bắc học - thời điểm mà ngày trở về gia đình tưởng chừng đã rất gần.
Những người con của liệt sĩ Địch run run xúc động bước lên sân khấu nhận bộ hồ sơ đặc biệt mà gia đình mong ngóng bấy lâu.
Bên cạnh các kỷ vật, hồ sơ phục dựng đã cung cấp thông tin cực kỳ quan trọng để định vị hài cốt của liệt sĩ Hoàng Văn Địch tại khu vực Nhuận Đức, Củ Chi, TP.HCM ngày nay.
Trong đó, cựu chiến binh Vũ Doãn Tùng (Trung đoàn 1, Sư đoàn 330, Quân khu 9) đã chứng kiến khoảnh khắc liệt sĩ Địch đã ngã xuống, là căn cứ quan trọng để dẫn gia đình đến nơi ông đã hy sinh và được chôn cất.
Mấy anh em cô Nhớ sắp tìm được cha và đưa ông trở về; tin thật mừng nhưng nước mắt sao lại rơi? Nhiều người có mặt tại điểm cầu Tuyên Quang lẫn theo dõi chương trình qua tivi không kìm nổi cảm xúc.
Câu chuyện của gia đình cô Nhớ chỉ là một trong hàng chục triệu gia đình Việt Nam đang ngày đêm mong mỏi tìm được người thân của mình.
Còn biết bao người vẫn chưa được "về nhà"!

Ca sĩ Hà Anh Tuấn biểu diễn ca khúc Không thể nào quên tại điểm cầu TP.HCM - Ảnh: DUYÊN PHAN

Các cựu chiến binh hát vang ca khúc "Bài ca không quên" tại điểm cầu Tuyên Quang - Nhà bia liệt sĩ Thanh Thủy - Ảnh: NGUYỄN KHÁNH
Những bức thư từ lòng đất vang lên ở cầu truyền hình Sao sáng dẫn đường
Một trong những khoảnh khắc lắng đọng của cầu truyền hình là những bức thư từ lòng đất vọng lên tại các điểm cầu.
Tại Quảng Trị, thư gửi vợ - em Biển Khơi - của liệt sĩ Lê Bình Chủng - hy sinh trong chiến dịch 81 ngày đêm bảo vệ Thành cổ Quảng Trị 1972.
"Anh ra đi, nếu có hy sinh tính mạng cho Tổ quốc thì em cũng phải can đảm, bớt đau khổ, đừng khóc lóc buồn nản... Nếu anh có chết thì em nhớ nói cho con nghe về người cha của nó mà nó chưa bao giờ thấy mặt", thư để lại.
Tại Tuyên Quang là lá thư gửi mẹ kính yêu của liệt sĩ Trần Trung Thực hy sinh ngày 14-1-1985 tại Vị Xuyên, Hà Tuyên.
"Bốn xuân rồi con không được về, xuân này là thứ năm rồi... Cuộc chiến còn dài, còn gian khổ, ác liệt và hy sinh... Cho dù con phải chấp nhận những gì đi nữa mẹ hãy tin rằng con vẫn vững vàng vượt qua để trở về với mẹ".

Ca sĩ Võ Hạ Trâm biểu diễn ca khúc Viết tiếp câu chuyện hòa bình - Ảnh: DUYÊN PHAN

Tiết mục Linh thiêng Việt Nam tại đầu cầu Quảng Trị - Ảnh: HOÀNG TÁO
Còn tại điểm cầu TP.HCM là một lá thư thể hiện lý tưởng của liệt sĩ Phạm Khắc Duyên, hy sinh ngày 13-4-1975 trong trận Xuân Lộc:
"Ba hãy tin tưởng rằng con sẽ vượt qua được mọi thử thách để hoàn thành mọi nhiệm vụ của Tổ quốc giao cho. Mỗi bước đi của con đều được soi sáng bởi con đường của cách mạng mà ba đã phấn đấu và cống hiến... Còn vinh dự nào hơn, hạnh phúc nào hơn được hiến dâng tuổi thanh xuân của mình cho sự nghiệp giải phóng Tổ quốc".
Những dòng thư ố màu thời gian, được viết vội không chỉ là lời nhắn gửi cá nhân, còn là lời nhắn gửi của cả một thế hệ anh hùng. Tất cả hợp thành một khúc ca bất tử về lòng trung trinh và tình yêu Tổ quốc.
Nhạc sĩ Trương Quý Hải "hát cho người còn sống"
Chương trình không chỉ có phóng sự, giao lưu, còn có những nốt nhạc xóa nhòa người đã mất và người ở lại.
Nhạc sĩ Trương Quý Hải cầm đàn lên sân khấu hát mộc mạc và truyền cảm bài Hát cho người còn sống - một sáng tác gắn liền với ký ức về mặt trận Vị Xuyên (Hà Giang) trong cuộc chiến đấu bảo vệ biên giới phía Bắc.
Kể với Báo điện tử Tuổi Trẻ, ông cho biết trước đó ông có ca khúc Về đây đồng đội ơi như một lời gọi vong linh những đồng đội còn nằm lại rải rác ở đâu đó trở về.
Nhưng khi đối diện với những người bạn chiến đấu may mắn sống sót trở về nhưng mang trong mình nhiều thương tật, ám ảnh và những trăn trở của cuộc sống thường nhật, ông đã viết tiếp Hát cho người còn sống.

Nhạc sĩ Trương Quý Hải, cựu chiến binh Sư đoàn 356 tham chiến tại mặt trận Vị Xuyên, hát vang ca khúc do chính ông sáng tác: "Hát cho người còn sống" - Ảnh: NGUYỄN KHÁNH
Nghe Hát cho người còn sống
Bài hát là lời nhắc nhở những người may mắn trở về phải sống sao cho xứng đáng với sự hy sinh của đồng đội đã nằm xuống.
Cùng biểu diễn khúc ca tri ân này là ca sĩ Bảo Trâm. Trương Quý Hải nói nghe cô hát, ông liên tưởng tới một thời thanh niên sôi nổi của chính mình và đồng đội.
Cả hai đã có một tiết mục đi vào lòng người nghe ngay tại Nhà bia tưởng niệm các anh hùng liệt sĩ xã Thanh Thủy (Tuyên Quang) - mảnh đất khói lửa năm xưa. Những câu hát vang lên, dưới khán đài những giọt nước mắt đã rơi. Nhiều người vừa hát theo, vừa rưng rưng nước mắt.
Một trong những điểm nhấn của cầu truyền hình là các nhân chứng lịch sử sẽ bước lên sân khấu cùng hòa giọng với các nghệ sĩ trong các tiết mục như Linh thiêng Việt Nam (Vũ Thắng Lợi), Có một thời như thế (Tấn Minh), Bài ca không quên (Hà Anh Tuấn), góp phần mở ra một không gian của ký ức, của lòng biết ơn và sự tiếp nối giữa các thế hệ.
Ca sĩ Thanh Lam ở Tuyên Quang và Thái Bảo ở Hà Nội đưa khán giả sống lại ký ức một thời với Màu hoa đỏ. Cầu truyền hình khép lại bằng ca khúc Viết tiếp câu chuyện hòa bình do Thanh Lam, Võ Hạ Trâm và Vũ Thắng Lợi ở các điểm cầu cùng hòa nhịp.








