Các tàu neo đậu tại eo biển Hormuz, ngoài khơi Bandar Abbas, Iran ngày 11-6 - Ảnh: AP
Ngày 17-6, Mỹ đã công bố toàn văn chính thức của biên bản ghi nhớ 14 điểm vừa ký kết với Iran. Văn bản nêu rõ các điều khoản về việc mở lại eo biển Hormuz, nới lỏng các hạn chế tài chính với Tehran, cũng như đặt ra các cam kết với chương trình hạt nhân Iran trong 60 ngày đàm phán tiếp theo.
Đảng Dân chủ chỉ trích
Sau khi hai bên ký kết biên bản ghi nhớ, một số thượng nghị sĩ Đảng Dân chủ đã lên tiếng chỉ trích và gọi đây là thỏa thuận chỉ có lợi cho Tehran.
“Thỏa thuận này sẽ bị xem là một trong những thảm họa lớn nhất nước Mỹ và nguyên nhân đến từ việc ông Trump đã khơi mào cuộc chiến này. Ông ấy không biết cách kết thúc nó, ông ấy đã đầu hàng trước Iran”, lãnh đạo phe thiểu số tại Thượng viện Mỹ Chuck Schumer cho biết.
Thượng nghị sĩ Dân chủ Adam Schiff của bang California cho rằng thỏa thuận trên “không có lợi cho Mỹ”, theo Đài CNN.
Theo Thượng nghị sĩ Adam Schiff, biên bản ghi nhớ chỉ là bước khởi đầu, hướng tới một thỏa thuận khác trong tương lai. Tuy nhiên ông cho rằng Iran "có rất ít động lực để thực sự chấp thuận những điều khoản đó".
"Tôi hiểu Iran được lợi gì từ biên bản ghi nhớ này, nhưng tôi hoàn toàn không thấy thỏa thuận này mang lại lợi ích gì, dù chỉ cho một gia đình Mỹ. Tổng thống chưa bao giờ giải thích được vì sao chúng ta bước vào cuộc chiến này, nhưng cái giá phải trả đã quá rõ ràng", Thượng nghị sĩ Dân chủ Elizabeth Warren nói với truyền thông.
Một người phụ nữ vẫy quốc kỳ Iran tại thủ đô Tehran ngày 15-6 - Ảnh: AFP
Đảng Cộng hòa chia rẽ
Theo Đài NBC, phản ứng ban đầu của các thượng nghị sĩ phe Cộng hòa nhìn chung khá dè dặt, vì không phải ai cũng theo dõi sát sao tiến trình đàm phán và phân tích kỹ lưỡng biên bản ghi nhớ giữa Mỹ và Iran.
Dù vậy phần đông Đảng Cộng hòa đồng ý rằng chính quyền Tổng thống Donald Trump đã có những bước đi nhằm “giảm thiểu mối đe dọa sống còn từ Iran”.
Tuy nhiên một nguồn tin thân cận với Nhà Trắng cho rằng việc đạt được thỏa thuận sơ bộ với Tehran mà không đảm bảo loại bỏ hoàn toàn uranium, thay đổi chế độ Iran hay tiếp tục siết chặt nền kinh tế của quốc gia Hồi giáo này là “sự bẽ mặt nhẹ” với ông Trump.
Thượng nghị sĩ Cộng hòa Eric Schmitt cho hay nội bộ đảng hiện đang chia rẽ về câu hỏi liệu đây có phải thời điểm thích hợp để chấm dứt chiến tranh hay không.
Viết trên mạng xã hội X, cựu Đại sứ Mỹ tại Liên hợp quốc Nikki Haley đánh giá: “Nếu điều này là thật, Iran thắng. Không nên dỡ bỏ lệnh trừng phạt từ những ngày đầu”.
Trong khi đó, Thượng nghị sĩ Cộng hòa Lindsey Graham lại lên tiếng ủng hộ giai đoạn đầu của thỏa thuận.
Tuy nhiên ông cũng hoài nghi về việc Iran cam kết từ bỏ chương trình vũ khí hạt nhân và ngừng tài trợ cho các nhóm vũ trang trong khu vực.
“Ông ấy (Tổng thống Trump) là một nhà đàm phán phi thường, giỏi hơn bất kỳ ai ở Thượng viện này gấp 100 lần. Ông ấy đang làm điều cần phải làm”, Thượng nghị sĩ Bernie Moreno của bang Ohio ca ngợi.
