'Doraemon 45': Trí tuệ nhân tạo học cách yêu thương

9 hours ago 20

Khi đồng hành nhóm của Nobita dưới đại dương, xe Buggy từ cỗ máy vô tri dần có lòng trắc ẩn, trong hoạt hình "Doraemon 45".

* Bài viết tiết lộ nội dung phim

Phim điện ảnh thứ 45 là bản làm lại của tác phẩm năm 1983, theo chân Nobita và nhóm bạn tìm địa điểm cắm trại trong kỳ nghỉ hè. Với sự trợ giúp từ những bảo bối của Doraemon, cả nhóm thực hiện chuyến đi dưới đáy đại dương. Tại đây, họ phát hiện một con tàu đắm và gặp chàng trai tên El.

Nội dung bám sát tinh thần bản gốc, nhưng êkíp mở rộng thông điệp mang tính thời đại, tiêu biểu là mối quan hệ giữa con người và robot. Trong bối cảnh trí tuệ nhân tạo hiện diện sâu rộng trong đời sống, câu chuyện về những cỗ máy biết suy nghĩ, cảm nhận và đưa ra lựa chọn đạo đức trở nên gần gũi với người xem.

Xe lặn Buggy - bảo bối có khả năng trò chuyện và thay đổi kích thước - là một trong những nhân vật quan trọng nhất. Khác hình tượng có phần lạnh lùng trong bản phim cũ, lần này Buggy được xây dựng với tính cách thân thiện, là nguồn cung cấp kiến thức cho nhóm bạn. Qua nhiều tình huống, Buggy trở thành người bạn của cả nhóm. Sự kết nối giữa Buggy với Nobita, Shizuka góp phần làm nổi bật quá trình một cỗ máy học cách yêu thương và hy sinh vì người khác. Phân đoạn cao trào cuối phim liên quan đến Buggy không đặt nặng bi kịch nhưng vẫn làm nổi bật giá trị của lòng trắc ẩn.

Một nhân vật khác là El, đóng vai trò kết nối giữa nhóm Nobita và cư dân dưới đáy biển, đồng thời dẫn dắt cả nhóm khám phá những bí ẩn xoay quanh Atlantis, Poseidon và "lâu đài quỷ". So với phiên bản năm 1983, El được làm mới về ngoại hình lẫn tính cách. Trước đây nhân vật có ngoại hình nhỏ nhắn, còn ở bản mới El trưởng thành hơn với vóc dáng cao lớn, chín chắn. Nhân vật có chiều sâu nội tâm khi phải tìm cách cân bằng giữa trách nhiệm bảo vệ quê hương và sự thấu hiểu dành cho con người.

Bên cạnh đó, biên kịch truyền tải trách nhiệm của con người đối với thiên nhiên. Hình ảnh biển cả bị đe dọa cùng sức mạnh hủy diệt từ nền văn minh Atlantis tượng trưng cho lời cảnh báo về hậu quả của việc khai thác tự nhiên quá mức. Nhà làm phim gửi gắm niềm tin vào khả năng công nghệ có thể là công cụ bảo vệ môi trường nếu sử dụng đúng cách.

Phim phát huy thế mạnh của loạt phim lẫn bộ truyện khi đề cao tình bạn, lòng dũng cảm và tinh thần đoàn kết. Sai lầm của Jaian và Suneo khi tự ý điều khiển Buggy đi tìm kho báu đẩy cả nhóm vào tình thế nguy hiểm. Tuy nhiên, thay vì tập trung vào sự trách móc, bộ phim nhấn mạnh lòng thấu hiểu, cùng nhau vượt qua khó khăn. Mối quan hệ giữa El và nhóm bạn cho thấy niềm tin có thể xóa nhòa những định kiến giữa các cộng đồng khác biệt. Đó cũng là giá trị nhân văn giúp các tác phẩm Doraemon duy trì sức sống qua nhiều thế hệ khán giả.

Dù môi trường biển sâu là nơi con người không thể tồn tại do bóng tối và áp suất, các bảo bối của Doraemon biến điều không thể thành hiện thực. Cả nhóm có thể chinh phục những ngọn núi dưới lòng đại dương, sử dụng đèn pin thích nghi để sinh hoạt như trên mặt đất. Không chỉ có những trải nghiệm kỳ thú, cuộc phiêu lưu trở nên nguy hiểm do hiệu lực của đèn pin thích nghi có thời hạn, tạo cảm giác bất an.

Về mặt hình ảnh, vương quốc Mu là điểm nổi bật. Ở phiên bản năm 1983, nơi đây mang vẻ huyền bí của một nền văn minh đã mất, bản làm lại mở rộng thế giới này theo hướng giao thoa giữa khoa học viễn tưởng và yếu tố kỳ ảo. Những công trình khổng lồ phát sáng giữa lòng đại dương, hệ thống năng lượng vận hành bằng tinh thể cùng các kiến trúc mang hơi hướng công nghệ tương lai tạo nên không gian hiện đại.

Theo trang Nlab, tác phẩm phản ánh bối cảnh lịch sử thời điểm nguyên tác ra đời. Đầu thập niên 1980 là một trong những giai đoạn căng thẳng nhất của Chiến tranh Lạnh. Sự việc này thể hiện qua cỗ máy Poseidon có khả năng hủy diệt thế giới. Việc tiết tấu phim chuyển từ không khí phiêu lưu sang nguy cơ chiến tranh toàn cầu tạo nên sự tương phản, mở ra thông điệp về hòa bình.

Dù lồng ghép nhiều chủ đề mang hơi thở thời đại, bộ phim có cách kể đơn giản, ít tạo bất ngờ. Một số chi tiết cảm xúc trong nguyên tác và phim hoạt hình năm 1983 bị lược bỏ, như cảnh cả nhóm dùng bữa trên mặt biển dưới ánh trăng, giữa khung cảnh cá heo bơi lội.

Phiên bản mới bổ sung phân đoạn Doraemon và Nobita khảo sát đáy biển, tình tiết có trong truyện tranh nhưng không có ở bản hoạt hình năm 1983. Dù giúp tác phẩm bám sát nguyên tác, chi tiết này cùng phân đoạn Nobita hoàn thành bài tập hè khiến phần mở đầu kéo dài, làm chậm nhịp phim.

Trên chuyên trang điện ảnh Movie Walker, một bộ phận khán giả cho rằng phim để lại cảm giác chưa thỏa mãn đối với những người từng gắn bó phiên bản năm 1983. Ở nửa sau phim, một số lời thoại bổ sung cho bản remake đôi khi thiếu tự nhiên, không làm tăng sức hấp dẫn cho cốt truyện.

Dịp phim chiếu ở Việt Nam, nhà sản xuất ra mắt tập phim truyền hình, xuất hiện hình ảnh Hồ Hoàn Kiếm, Vịnh Hạ Long và Bưu điện TP HCM. Trong đó, nhân vật Shizuka nói mong muốn được đến Việt Nam. Nobita lên ý tưởng thực hiện chuyến du lịch làm quà sinh nhật cho cô bạn, sau đó cả nhóm xem lễ hội đèn lồng ở Hội An, thưởng thức nhiều món ngon như bánh mì, cơm tấm.