Elon Musk 'bóp' chi tiêu AI của nhân viên Tesla

Nhân viên Tesla sẽ không còn được thoải mái dùng AI do công ty tìm cách kiềm chế các khoản chi phí đang tăng vọt.

Trong thông báo ngày 3/7, Tesla cho biết nhân viên sẽ bị giới hạn sử dụng công cụ AI ở mức 200 USD, từ đầu tuần sau (6/7). Tuy nhiên, quy định này không áp dụng cho mô hình Grok của xAI, công ty được Elon Musk sáng lập và hiện đã sáp nhập vào SpaceX.

Một nguồn tin nói với The Infomation, để vượt chi tiêu 200 USD mỗi tháng, nhân viên Tesla cần được cấp phép đặc biệt. Công ty của Musk không bình luận về thông tin này.

Telegraph cho rằng việc Tesla đưa ra giới hạn là bước ngoặt so với xu hướng "tối đa hóa token" trước đây, trong đó nhân viên được đánh giá dựa trên số lượng token mà họ tiêu thụ. Token là đơn vị cơ bản của AI, gồm văn bản, mã hoặc dữ liệu mà một mô hình trí tuệ nhân tạo xử lý hoặc tạo ra. Giống như phát video trực tuyến tiêu tốn megabyte, việc yêu cầu chatbot AI viết bài luận, gỡ lỗi mã hoặc tạo hình ảnh cũng tốn token.

Đầu năm nay, Musk từng nhấn mạnh trên X rằng việc áp dụng AI giúp năng suất của mỗi công nhân Tesla đạt mức "cao ngất trời". Dù vậy, những gì tỷ phú kỳ vọng có thể chưa đạt hiệu quả mong đợi.

Musk hiện đầu tư mạnh mẽ vào AI. Tuy nhiên, mô hình Grok của ông bị đánh giá tụt hậu trước đối thủ, đặc biệt là khả năng lập trình. Hồi tháng 3, tỷ phú thừa nhận xAI có thể phải "xây dựng lại từ đầu".

Elon Musk tại Bắc Kinh (Trung Quốc). Ảnh: Reuters

Theo Reuters, thời gian qua, nhiều công ty chạy đua sử dụng AI với kỳ vọng công nghệ này sẽ tăng hiệu quả công việc. Dù vậy, chiến lược dường như khiến chi phí đẩy lên cao do các hệ thống ngày càng "ngốn" token. Ngoài ra, nhiều nhân viên cũng lãng phí token vào những việc đơn giản chỉ để "chứng minh mình đang dùng AI", khiến hóa đơn hàng tháng tăng vọt.

Một số công ty cũng đang hạn chế việc nhân viên dùng AI, chỉ sử dụng cho những nhiệm vụ quan trọng hoặc khuyến khích hướng đến những hệ thống rẻ hơn. Uber, công ty từng thúc giục nhân viên "dùng AI càng nhiều càng tốt", gần đây giới hạn mức 1.500 USD mỗi tháng. Praveen Neppalli Naga, Giám đốc công nghệ tại Uber, thừa nhận hồi tháng 4 rằng công ty đã tiêu hết toàn bộ ngân sách AI của cả năm 2026 chỉ trong bốn tháng.

Trong khi đó, theo The Verge, Microsoft đang hủy phần lớn giấy phép sử dụng trực tiếp Claude Code, công cụ AI lập trình do Anthropic phát triển, kêu gọi nhân viên chuyển sang GitHub Copilot CLI để ưu tiên sản phẩm nội bộ thay vì bên thứ ba. Một số nguồn tin cho biết, lý do thực sự là chi phí cho Claude Code tăng cao khi lượng người dùng ngày càng lớn. Amazon, Meta, Walmart và Coinbase đều cho biết họ sẽ áp dụng giới hạn chi tiêu.

Thực tế, nhiều thống kê cho thấy số tiền sử dụng cho AI nhiều khi còn cao hơn tiền thuê nhân viên. Tháng trước, Bryan Catanzaro, Phó chủ tịch phụ trách học sâu của Nvidia, nói trên Axios: "Trong nhóm của tôi, chi phí điện toán đang vượt xa chi phí cho nhân viên".

Ngân hàng đầu tư Mỹ Goldman Sachs dự báo tác nhân AI có thể thúc đẩy mức tiêu thụ token tăng gấp 24 lần vào năm 2030, đạt 120 triệu tỷ token mỗi tháng. Khi các doanh nghiệp tăng cường dùng tác nhân AI để cải thiện năng suất, tổng chi phí có thể tăng mạnh ngay cả khi giá mỗi token giảm.

Việc doanh nghiệp giảm sử dụng AI làm dấy lên lo ngại về khả năng sụp đổ của thị trường trí tuệ nhân tạo nói chung. Tuy nhiên, Elon Musk vẫn có cái nhìn lạc quan. "Luôn có những sự sụt giảm nhất thời, ngay cả trong nền kinh tế đang phát triển nhanh chóng. Nhưng những lợi ích về năng suất từ AI và robot vô cùng to lớn, do đó xu hướng vĩ mô đang tăng lên một cách áp đảo", tỷ phú Mỹ viết trên X đầu tuần này.

Bảo Lâm tổng hợp