Đầu năm 2002, thị trường chứng khoán (TTCK) Việt Nam vẫn đang ở giai đoạn sơ khai. Khi đó, khái niệm "chứng khoán" hay "bảng điện tử" vẫn còn xa lạ với phần lớn công chúng, số lượng doanh nghiệp niêm yết đếm trên đầu ngón tay, hạ tầng công nghệ thô sơ và khung pháp lý đang trong quá trình định hình.
Trong bối cảnh đó, ngày 7/1/2002, Ngân hàng Ngoại thương Việt Nam (Vietcombank) chính thức thành lập Công ty TNHH Chứng khoán Ngân hàng Ngoại thương Việt Nam (VCBS) theo Quyết định số 27/QĐ-HĐQT.
"Nhà đầu tư khi đó còn ít kinh nghiệm, trong khi khung pháp lý, hạ tầng giao dịch và chuẩn mực vận hành của ngành chứng khoán đều đang trong quá trình hoàn thiện. Thách thức lớn nhất đối với VCBS ở giai đoạn đầu là vừa phải định hình hoạt động kinh doanh, vừa tham gia kiến tạo niềm tin cho thị trường", đại diện lãnh đạo VCBS chia sẻ.
Ngay từ những ngày đầu, VCBS đã xác định công nghệ là chìa khóa để rút ngắn khoảng cách giữa nhà đầu tư và thị trường. Năm 2006 - 2007, khi phần lớn giao dịch trên thị trường vẫn được thực hiện trực tiếp tại sàn, VCBS là công ty chứng khoán đầu tiên cung cấp các tiện ích trực tuyến, bao gồm bảng giá điện tử trên website và dịch vụ giao dịch chứng khoán qua Internet VCBS Cyber Investor.
Với nhiều nhà đầu tư tham gia thị trường từ những năm đầu, sự ra đời của Cyber Investor là một cột mốc đáng nhớ. Ông Nguyễn Văn Hiệp (70 tuổi, Hà Nội) cho biết thời điểm đó việc có thể xem bảng giá và gửi lệnh qua Internet là bước tiến rất lớn, giúp nhà đầu tư chủ động hơn trong việc theo dõi thị trường và ra quyết định.
Nhìn lại sau hơn hai thập kỷ, ông cho rằng những nền tảng giao dịch trực tuyến đầu tiên như Cyber Investor đã góp phần đặt nền móng cho quá trình số hóa của ngành chứng khoán Việt Nam.
Trong giai đoạn 2002 - 2010, VCBS liên tục đồng hành cùng cơ quan quản lý trong việc hoàn thiện hạ tầng thị trường. Công ty là một trong những đơn vị đầu tiên được HoSE (năm 2009) và HNX (năm 2010) cấp phép đạt tiêu chuẩn kết nối với hệ thống giao dịch trực tuyến.
Nền tảng giao dịch điện tử của VCBS.
Nếu những năm đầu của thị trường chứng khoán Việt Nam là cuộc đua xây dựng niềm tin, hai thập kỷ sau đó lại là cuộc cạnh tranh về công nghệ, tốc độ và trải nghiệm khách hàng. Năm 2015 đánh dấu bước chuyển tiếp theo khi VCBS triển khai hệ thống VCBS Trading trên nhiều nền tảng gồm Home Trading, Web Trading, Mobile Trading và App Trading. Việc đồng bộ trải nghiệm giao dịch trên máy tính và thiết bị di động giúp nhà đầu tư tiếp cận thị trường thuận tiện hơn trong bối cảnh giao dịch trực tuyến bắt đầu trở thành xu hướng chủ đạo.
Đến năm 2022, VCBS tích hợp công nghệ định danh điện tử eKYC, cho phép khách hàng mở tài khoản trực tuyến chỉ trong vài phút mà không cần hoàn thiện hồ sơ giấy. Cùng với đó, website giao dịch cũng được nâng cấp theo hướng hiện đại và thân thiện hơn với người dùng.
Bước sang năm 2025, công ty tiếp tục ra mắt nền tảng giao dịch trực tuyến thế hệ mới V-Invest và hoàn tất nâng cấp hệ thống Core đáp ứng tiêu chuẩn KRX. Đây được xem là một trong những bước chuẩn bị quan trọng nhằm đáp ứng yêu cầu vận hành của thị trường trong giai đoạn phát triển mới.
Hiện nay, VCBS đồng bộ trải nghiệm đầu tư trên hai nền tảng chủ lực là website V-Invest và ứng dụng VCBS Mobile. Hệ sinh thái này cho phép khách hàng mở tài khoản trực tuyến, ký số hồ sơ điện tử, quản lý danh mục tài sản và thực hiện giao dịch trên nhiều thiết bị khác nhau. Bên cạnh các chức năng giao dịch, nền tảng còn tích hợp nhiều công cụ hỗ trợ đầu tư như bộ lọc cổ phiếu, biểu đồ kỹ thuật, công cụ theo dõi dòng tiền và hệ thống phân tích dữ liệu, giúp nhà đầu tư tiếp cận thông tin và đưa ra quyết định nhanh hơn.
Theo doanh nghiệp, những khoản đầu tư liên tục vào công nghệ đã giúp nâng cao trải nghiệm khách hàng, số lượng tài khoản và tỷ lệ giao dịch trên nền tảng số liên tục tăng trong những năm gần đây. Hiện, số tài khoản mở mới online chiếm hơn 93% tổng tài khoản mở mới trên hệ thống của VCBS.
Trên nền tảng số hóa, công ty đang mở rộng hệ sinh thái sản phẩm từ cổ phiếu, chứng chỉ quỹ mở, trái phiếu doanh nghiệp đến dịch vụ ủy thác quản lý tài khoản. Đối với nhóm khách hàng có tài sản lớn, VCBS định hướng phát triển các giải pháp quản lý tài sản và đầu tư chuyên biệt, được thiết kế theo nhu cầu và khẩu vị rủi ro của từng khách hàng.
Hơn 20 năm qua, thị trường chứng khoán Việt Nam đã trải qua nhiều chu kỳ biến động. Trong bối cảnh đó, VCBS lựa chọn kiên định với văn hóa quản trị rủi ro nghiêm ngặt được kế thừa từ ngân hàng mẹ Vietcombank.
Đại diện VCBS cho biết, thay vì chạy theo tăng trưởng ngắn hạn bằng mọi giá, công ty ưu tiên bảo đảm nguyên tắc an toàn, minh bạch và tuân thủ trong từng dịch vụ cung cấp, hướng tới xây dựng nền tảng phát triển bền vững, giữ vững niềm tin của khách hàng.
Định hướng này đã giúp công ty vận hành ổn định trong các giai đoạn thị trường điều chỉnh, tạo dựng niềm tin với các định chế tài chính và doanh nghiệp lớn, qua đó tham gia nhiều thương vụ tư vấn, huy động vốn và bảo lãnh phát hành quy mô lớn trên thị trường vốn Việt Nam.
Năm 2005, công ty được Bộ Tài chính khen thưởng nhờ thành tích tổ chức đấu giá cổ phần của Công ty Thiết bị Bưu điện (POSTEF - Mã: POT) qua Trung tâm Giao dịch Chứng khoán Hà Nội - phiên đấu giá tiêu biểu của giai đoạn đầu phát triển thị trường. Hai năm sau, VCBS tham gia tư vấn thành công thương vụ IPO của Vietcombank, một trong những thương vụ phát hành lần đầu ra công chúng có quy mô lớn nhất Việt Nam thời điểm đó.
Ở mảng huy động vốn, VCBS tiếp tục là đơn vị tư vấn và đại lý phát hành thành công 8.000 tỷ đồng trái phiếu Vietcombank năm 2016. Một năm sau đó, công ty tham gia thương vụ thoái vốn Nhà nước tại Tổng công ty cổ phần Bia - Rượu - Nước giải khát Sài Gòn (Sabeco - SAB) với tổng giá trị giao dịch khoảng 110.000 tỷ đồng - thiết lập kỷ lục về quy mô giao dịch của một đại lý chứng khoán trên thị trường.
Năng lực tư vấn và bảo lãnh phát hành của VCBS còn vươn tầm quốc tế. Năm 2023, trong thương vụ hỗ trợ phát hành trái phiếu xanh của Công ty Tài chính Cổ phần Điện lực (EVNFinance), VCBS được Tạp chí FinanceAsia vinh danh tại hạng mục "Best of the frontier markets" thuộc Giải thưởng giao dịch Khu vực Châu Á - Thái Bình Dương, đồng thời nhận giải thưởng tiêu biểu nhất năm từ IJGlobal Awards.
Trên thị trường thứ cấp, VCBS duy trì vị thế vững chắc khi đứng đầu thị phần môi giới giao dịch Trái phiếu Chính phủ và đứng thứ hai thị phần môi giới Trái phiếu Doanh nghiệp vào năm 2019. Năm 2024, công ty vào Top 10 Công ty Chứng khoán có thị phần môi giới cổ phiếu lớn nhất trên cả ba sàn HOSE, HNX và UPCoM.
Những nỗ lực đổi mới sáng tạo liên tục được thị trường ghi nhận. Năm 2024, sản phẩm "Giải pháp mở tài khoản E-Contract" của công ty được vinh danh tại sự kiện "Tin dùng Việt Nam". Bước sang năm 2025, sản phẩm "Margin T5" tiếp tục lọt Top 10 Sản phẩm - Dịch vụ ấn tượng nhất tại chương trình này. Đồng thời, Hiệp hội Kinh doanh Chứng khoán Việt Nam (VASB) cũng vinh danh VCBS là một trong những công ty chứng khoán tiên phong trong thực hành ESG, thể hiện cam kết phát triển bền vững của doanh nghiệp.
Ngày 21/5, VCBS nâng vốn điều lệ từ 2.500 tỷ đồng lên 8.500 tỷ đồng thông qua nguồn lợi nhuận chưa phân phối và vốn bổ sung từ Vietcombank. Theo kế hoạch, công ty dự kiến tiếp tục tăng vốn lên 12.500 tỷ đồng vào năm 2027.
Theo ông Lê Mạnh Hùng, Chủ tịch VCBS, việc tăng vốn không chỉ nhằm mở rộng quy mô hoạt động mà còn tạo nguồn lực để đầu tư cho công nghệ, sản phẩm và nâng cao chất lượng dịch vụ.
Trong bối cảnh thị trường chứng khoán Việt Nam đứng trước cơ hội nâng hạng, VCBS xác định ba trọng tâm phát triển gồm tăng cường năng lực tài chính, đầu tư công nghệ - dữ liệu và phát triển đội ngũ chuyên gia trong các lĩnh vực tư vấn đầu tư, ngân hàng đầu tư và phân tích.
Đội ngũ tư vấn viên của VCBS luôn tận tâm, tư vấn cho từng khách hàng.
Một trong những định hướng trọng tâm sau tăng vốn là mở rộng hoạt động ngân hàng đầu tư (IB) và khách hàng tổ chức. Với lợi thế từ hệ sinh thái Vietcombank, VCBS hướng tới cung cấp các giải pháp tài chính toàn diện cho doanh nghiệp, từ huy động vốn, phát hành cổ phiếu, trái phiếu đến tư vấn cổ phần hóa, niêm yết và M&A.
Song song với đó, công ty tiếp tục phát triển hệ sinh thái sản phẩm đầu tư dành cho khách hàng cá nhân và khách hàng ưu tiên, đồng thời đẩy mạnh số hóa trải nghiệm đầu tư thông qua việc kết nối các dịch vụ chứng khoán trên nền tảng VCB Digibank.
Bên cạnh mục tiêu tăng trưởng, VCBS cho biết sẽ tiếp tục theo đuổi các tiêu chuẩn phát triển bền vững, lấy quản trị rủi ro, minh bạch và lợi ích khách hàng làm nền tảng hoạt động.
Sau hơn 22 năm hoạt động, VCBS cho biết tiếp tục theo đuổi định hướng phát triển thận trọng, minh bạch và lấy khách hàng làm trung tâm. Với nền tảng vốn được củng cố cùng lợi thế từ hệ sinh thái Vietcombank, công ty đặt mục tiêu nâng cao vai trò trên thị trường vốn, hướng tới trở thành đối tác tài chính dài hạn của khách hàng cá nhân, doanh nghiệp và các tổ chức đầu tư.
Nội dung: Ngọc Lệ | Thiết kế: Ngân Hà | Ảnh: VCBS
