Vì sao đề nghị tòa tuyên 6 cựu chiến binh không phạm tội?
Ngày 29 và 30.6, TAND tỉnh Lâm Đồng xét xử phúc thẩm lần 3 vụ án 6 cựu chiến binh kêu oan với mức án từ 6 - 7 tháng tù trong suốt 11 năm qua.
Trong phần tranh luận, bào chữa cho các bị cáo, ông Trịnh Văn Khải (nguyên Chánh văn phòng Viện kiểm sát quân sự Trung ương), đại diện cho Hội Cựu chiến binh Việt Nam, đề nghị TAND tỉnh Lâm Đồng hủy bản án sơ thẩm của TAND khu vực 6, tuyên 6 bị cáo không phạm tội hủy hoại rừng.
Ông Trịnh Văn Khải (nguyên Chánh văn phòng Viện kiểm sát quân sự Trung ương), đại diện Hội Cựu chiến binh Việt Nam, đề nghị tòa tuyên 6 bị cáo không phạm tội
ẢNH: NGÂN NGA
Đây là vụ án đã kéo dài từ 2015 đến nay, qua hơn 1 thập kỷ và trải qua 3 phiên tòa sơ thẩm, 3 phiên tòa phúc thẩm, 1 giám đốc thẩm nhưng 6 cựu chiến binh vẫn kêu oan. Hội Cựu chiến binh Việt Nam và Hội Cựu chiến binh tỉnh Đắk Nông (nay là tỉnh Lâm Đồng) đặc biệt quan tâm nên đã cử cán bộ bào chữa cho 6 hội viên.
Hội cũng đã nhiều lần kiến nghị lãnh đạo TAND tối cao và Viện KSND tối cao chỉ đạo các cơ quan tiến hành tố tụng xem xét, giải quyết vụ án một cách khách quan, thận trọng, đúng pháp luật; bảo đảm nguyên tắc suy đoán vô tội, bảo vệ công lý.
Vụ án kéo dài hơn một thập kỷ và trải qua 3 phiên tòa sơ thẩm, 3 phiên tòa phúc thẩm, 1 giám đốc thẩm nhưng 6 cựu chiến binh vẫn miệt mài kêu oan
ẢNH: NGÂN NGA
"Động cơ của các bị cáo không nhằm tư lợi cá nhân mà xuất phát từ việc phát dọn khu đất tranh chấp để gây quỹ hoạt động cho Chi hội cựu chiến binh thôn (Chi hội Cựu chiến binh thôn 6, xã Trường Xuân, huyện Đắk Song, tỉnh Đắk Nông cũ - PV). Chúng tôi đề nghị Hội đồng xét xử cân nhắc thận trọng trong bối cảnh chứng cứ buộc tội chưa đủ chắc chắn", ông Trịnh Văn Khải nói.
Đại diện Hội Cựu chiến binh Việt Nam cũng đã chỉ ra nhiều mâu thuẫn của vụ án mà chưa được cấp sơ thẩm làm rõ. Chẳng hạn như biên bản khám nghiệm hiện trường tháng 4.2015 và kết luận giám định tháng 4.2015 xác định diện tích rừng bị hủy hoại là 0,98 ha. Thế nhưng các tài liệu, kết luận sau đó lại xuất hiện các số liệu khác - khi thì 0,78 ha; khi là 1,128 ha; 0,938 ha và 0,56 ha. Việc này ảnh hưởng đến yếu tố định tội, hậu quả và mức độ thiệt hại của vụ án.
Đại diện Hội Cựu chiến binh Việt Nam (thứ 5 từ trái qua) và các luật sư đề nghị TAND tỉnh Lâm Đồng tuyên 6 bị cáo không phạm tội
ẢNH: NGÂN NGA
Cũng theo ông Khải, kết luận giám định tháng 4.2015 của ông Huỳnh Văn Triệu (Hạt Kiểm lâm thành phố Gia Nghĩa, tỉnh Đắk Nông cũ) xác định diện tích rừng bị thiệt hại 0,98 ha là vi phạm tố tụng, nên đã bị cấp giám đốc thẩm là TAND cấp cao tại TP.HCM hủy án để điều tra lại.
Kết luận giám định sau cùng của Bộ NN-PTNT cũng cho rằng thiếu căn cứ về số liệu của các biên bản hiện trường, không có ảnh vệ tinh nên không thể giám định được ranh giới diện tích rừng, trạng thái rừng bị thiệt hại.
"Chúng tôi cho rằng việc cấp sơ thẩm lại tiếp tục sử dụng kết luận giám định của ông Huỳnh Văn Triệu để buộc tội các bị cáo là không đánh giá chứng cứ khách quan, toàn diện và hợp pháp", ông Trịnh Văn Khải phân tích.
Viện kiểm sát vẫn dùng kết luận giám định bị tòa cấp cao bác bỏ
Trong 10 năm bảo vệ cho các bị cáo, luật sư - tiến sĩ Nguyễn Thị Kim Vinh, nguyên thẩm phán TAND tối cao, nghẹn giọng khi bào chữa cho thân chủ. Theo luật sư, căn cứ điểm b khoản 1 điều 20 Nghị định 157 năm 2013, thì hành vi của các bị cáo chưa cấu thành tội phạm mà chỉ là vi phạm hành chính. Bởi hành vi hủy hoại rừng sản xuất chỉ bị xử lý hình sự khi thiệt hại trên 5.000 m2.
Luật sư - tiến sĩ Nguyễn Thị Kim Vinh, nguyên thẩm phán TAND tối cao
ẢNH: NGÂN NGA
Theo luật sư Kim Vinh, tháng 3.2015, Chi cục Kiểm lâm thị xã Gia Nghĩa (cũ) xác định khu vực rừng bị thiệt hại 100%. Biên bản kiểm tra hiện trường của cơ quan điều tra lại xác định diện tích thiệt hại chỉ khoảng 0,4 ha của 2 ngày thuộc tháng 1.2015. Vậy không thể nào quy kết các bị cáo lại tiếp tục chặt cây vào tháng 4.2015.
Đối đáp lại, đại diện Viện KSND tỉnh Lâm Đồng cho rằng ông Huỳnh Văn Triệu là người có chuyên môn, được bổ nhiệm là giám định viên và cũng là người chịu trách nhiệm trước quy định pháp luật về giám định của mình.
Viện kiểm sát đề nghị tòa bác kháng cáo kêu oan của 6 bị cáo
ẢNH: NGÂN NGA
Cũng theo Viện kiểm sát, về kết luận giám định cuối cùng của Bộ NN-PTNT là cơ quan cao nhất, nhưng văn bản này nêu không đủ căn cứ để kết luận. Vì thế, tòa cấp sơ thẩm sử dụng kết luận giám định ban đầu của ông Huỳnh Văn Triệu mà không sử dụng kết luận của Bộ NN-PTNT là có căn cứ đúng quy định. Ngoài ra, cũng không có quy định nào bắt buộc phải giám định tập thể.
Trước đó, Viện kiểm sát đề nghị tòa bác kháng cáo kêu oan, tuyên y án sơ thẩm của TAND khu vực 6, phạt các bị cáo Ngân Xuân Dũng (65 tuổi), Vũ Tất Đắc (72 tuổi), Hoàng Văn Sằn (68 tuổi), Nguyễn Nam Thái (58 tuổi) và Cao Minh Điến (57 tuổi), riêng bị cáo Đỗ Mạnh Hùng (63 tuổi) từ 6 - 7 tháng tù về tội hủy hoại rừng.
Lời nói sau cùng, tất cả 6 bị cáo đề nghị tòa tuyên không phạm tội. 15 giờ 30 chiều nay (30.6) tòa sẽ tuyên án.
