Bác sĩ khoa y học cổ truyền, Bệnh viện Bạch Mai châm cứu cho bệnh nhân - Anh: BVCC
Phó Thủ tướng Phạm Thị Thanh Trà vừa ký quyết định ban hành Kế hoạch triển khai Thông báo số 68 của Văn phòng Trung ương Đảng về kết luận của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tại buổi làm việc với Đảng ủy Bộ Y tế về phát triển ngành y học cổ truyền Việt Nam.
Đẩy mạnh kết hợp y học cổ truyền với y học hiện đại
Một trong những định hướng lớn của kế hoạch là hoàn thiện hệ thống chính sách về y học cổ truyền, từ đào tạo nhân lực, nghiên cứu khoa học, chuyển đổi số đến khám chữa bệnh, dược liệu và bảo hiểm y tế.
Chính phủ cũng giao nghiên cứu các cơ chế đặc thù nhằm thúc đẩy lĩnh vực này phát triển trong giai đoạn mới, đồng thời xây dựng Chiến lược phát triển y học cổ truyền Việt Nam đến năm 2030, tầm nhìn 2045.
Trong hoạt động khám chữa bệnh, mô hình kết hợp y học cổ truyền với y học hiện đại sẽ được triển khai rộng hơn trên toàn hệ thống y tế. Bộ Y tế sẽ tiếp tục hoàn thiện các hướng dẫn chuyên môn và quy trình kỹ thuật để áp dụng thống nhất tại các cơ sở khám chữa bệnh.
Chuẩn hóa các mô hình chăm sóc sức khỏe không dùng thuốc như châm cứu, xoa bóp, bấm huyệt, dưỡng sinh tại y tế cơ sở; khuyến khích và lan tỏa các biện pháp chăm sóc sức khỏe hiệu quả mà không cần dùng thuốc. Nâng cao năng lực hệ thống cơ sở khám bệnh, chữa bệnh y học cổ truyền từ trung ương đến địa phương.
Xây dựng ngành công nghiệp dược liệu có giá trị cao
Ngoài ra, kế hoạch yêu cầu bảo tồn và khai thác bền vững nguồn dược liệu quý, mở rộng các vùng trồng đạt tiêu chuẩn GACP, ưu tiên tại vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi. Mục tiêu là từng bước chủ động nguồn nguyên liệu trong nước, giảm phụ thuộc vào nhập khẩu.
Chuỗi giá trị dược liệu sẽ được phát triển đồng bộ từ khâu giống, vùng trồng, truy xuất nguồn gốc đến chiết xuất, chế biến sâu, sản xuất, xây dựng thương hiệu và xuất khẩu.
Cùng với đó là tăng cường kiểm soát chất lượng, ngăn chặn tình trạng dược liệu giả, kém chất lượng và hoàn thiện hệ thống tiêu chuẩn đối với dược liệu, vị thuốc và thuốc cổ truyền có nguồn gốc Việt Nam.
Chính phủ cũng định hướng thu hút doanh nghiệp đầu tư vào sản xuất thuốc cổ truyền, công nghiệp dược liệu và các dự án chế biến sâu theo chuỗi giá trị, tạo động lực để nâng cao giá trị kinh tế của nguồn tài nguyên dược liệu trong nước.
Xây dựng thương hiệu quốc gia
Theo kế hoạch, cơ sở dữ liệu quốc gia về y học cổ truyền sẽ được xây dựng, đồng thời số hóa kho tàng bài thuốc gia truyền, dược liệu và tri thức y học cổ truyền Việt Nam.
Các bài thuốc, vị thuốc và phương pháp điều trị sẽ được tăng cường nghiên cứu, thử nghiệm lâm sàng và đánh giá bằng các bằng chứng khoa học nhằm nâng cao tính chuẩn hóa và hiệu quả điều trị.
Một số trung tâm nghiên cứu, đào tạo và chuyển giao công nghệ về y học cổ truyền sẽ được đầu tư phát triển ở quy mô quốc gia và khu vực. Khuyến khích ứng dụng công nghệ sinh học trong sản xuất các sản phẩm từ dược liệu.
Bên cạnh đó, kế hoạch hướng tới xây dựng thương hiệu quốc gia cho dược liệu và sản phẩm y học cổ truyền Việt Nam, phát triển các sản phẩm phục vụ du lịch, mô hình du lịch sinh thái gắn với vùng trồng dược liệu, làng nghề truyền thống và đẩy mạnh quảng bá y học cổ truyền Việt Nam ra quốc tế.
Ngoài ra Chính phủ yêu cầu đẩy mạnh xã hội hóa, khuyến khích doanh nghiệp và khu vực tư nhân tham gia nghiên cứu, sản xuất, chế biến dược liệu và phát triển hệ thống khám chữa bệnh.
Tăng cường quản lý hoạt động hành nghề, kiểm soát chất lượng dược liệu, thuốc cổ truyền và quảng cáo; xử lý nghiêm các hành vi buôn lậu, làm giả dược liệu, hành nghề trái phép và lợi dụng y học cổ truyền để trục lợi.
Về nhân lực, các địa phương sẽ bố trí cán bộ chuyên trách quản lý y dược cổ truyền tại cơ quan y tế cấp tỉnh và nhân lực chuyên môn tại trạm y tế cấp xã.
Ngành y tế chuẩn hóa chương trình đào tạo, phát triển đội ngũ thầy thuốc có trình độ chuyên môn cao, có khả năng kết hợp hài hòa giữa y học cổ truyền với y học hiện đại.
Đồng thời đẩy mạnh công tác truyền thông nhằm nâng cao nhận thức của người dân về giá trị của y học cổ truyền, cung cấp thông tin chính thống, phản bác các thông tin sai lệch.
