Đợt bùng phát chuột kéo dài nhiều tháng đã gây thiệt hại cho các vùng nông nghiệp ở bang Tây Úc (nước Úc) - Ảnh minh họa: Magnific
Theo Hãng tin Reuters ngày 18-6, tại khu vực vành đai lúa mì (Wheatbelt) ở phía bắc bang Tây Úc, dịch chuột bắt đầu từ tháng 4 sau khi một cơn bão đã tạo điều kiện thuận lợi cho chuột sinh sôi.
8.000 con chuột mỗi héc ta trồng trọt
Trước đó các nhà khoa học đã cảnh báo nguy cơ bùng phát dịch chuột từ tháng 3, dựa trên các mô hình dự báo và hoạt động giám sát thực địa.
Theo các nhà nghiên cứu, số lượng chuột tại một số nơi lên tới 8.000 con mỗi héc ta, cao gấp 10 lần ngưỡng được dùng để chính thức công bố dịch chuột.
Người dân tại các khu vực bị ảnh hưởng cho biết chuột xuất hiện khắp nơi, từ nhà ở, nhà kho, cánh đồng đến các tuyến đường. Mùi chuột sống lẫn chuột chết cũng bao trùm khu vực.
Theo các nhà khoa học, có ba nguyên nhân chính khiến dịch chuột nhiều khả năng sẽ sớm kết thúc.
Thứ nhất là nguồn thức ăn giảm. Úc là quốc gia có sản lượng cây trồng biến động mạnh theo điều kiện thời tiết.
Trong những năm khô hạn như năm nay, sản lượng cây trồng và thực vật bản địa giảm, khiến nguồn thức ăn của chuột trở nên khan hiếm và quần thể chuột có thể suy giảm đáng kể.
Thứ hai là lượng mưa giảm. Lượng mưa là yếu tố dự báo mạnh nhất đối với các đợt bùng phát chuột.
Mưa nhiều giúp cây trồng phát triển, tạo điều kiện để chuột cái sinh sản nhanh. Nghiên cứu cho thấy dịch chuột thường xuất hiện khoảng ba tháng sau các đợt mưa lớn bất thường, đồng thời hiếm khi tái diễn trong ít nhất hai năm sau một đợt dịch lớn.
Yếu tố thứ ba là thời tiết nắng nóng. Mùa hè ở Tây Úc thường nóng và khô, khiến đất cứng hơn và mất độ ẩm, làm chuột khó đào hang và tiếp tục sinh sản.
Lo ngại bả chuột ảnh hưởng chim bản địa
Đợt dịch chuột hiện nay diễn ra đúng vào thời điểm gieo trồng quan trọng, gây ảnh hưởng lớn tới các cộng đồng nông nghiệp ở bang Tây Úc.
Điều này khiến nông dân vận động để được sử dụng loại bả chuột có hàm lượng kẽm phosphide cao gấp đôi, giúp tiêu diệt chuột nhanh và hiệu quả hơn các sản phẩm hiện có. Cơ quan quản lý thuốc bảo vệ thực vật Úc đã phê duyệt loại bả này vào tháng 5.
Tuy nhiên các nhà khoa học lo ngại loại bả có nồng độ cao hơn có thể gây ngộ độc trực tiếp cho các loài chim bản địa ăn hạt trên đồng ruộng.
Một người chăm sóc động vật hoang dã tại cộng đồng nông nghiệp Coorow cho biết đã phát hiện 106 cá thể chim bản địa chết hoặc trong tình trạng hấp hối, gồm vẹt mào phương Tây, vẹt mào nhỏ, vẹt hồng xám, vẹt nhiếp chính và vẹt cổ khoang Úc
Việc kiểm tra các cá thể chim có nhiễm kẽm phosphide hay không là khả thi, nhưng chưa được thực hiện thường xuyên và quá trình xét nghiệm có thể kéo dài nhiều tuần hoặc nhiều tháng.
Vì vậy tác động lâu dài của loại bả chuột nồng độ cao đối với chim và động vật hoang dã vẫn chưa được xác định.
Các nhà khoa học kỳ vọng khi mùa đông đến và việc sử dụng bả chuột phát huy hiệu quả, các cộng đồng tại Tây Úc sẽ sớm thoát khỏi đợt dịch chuột lần này.
