Phó thủ tướng Hồ Quốc Dũng làm việc về công tác phòng chống, khắc phục hậu quả thiên tai năm 2026 - Ảnh: VGP/Gia Huy
Phó thủ tướng Hồ Quốc Dũng nhấn mạnh như vậy tại cuộc họp với Thường trực Ban Chỉ đạo phòng thủ dân sự quốc gia và Bộ Nông nghiệp và Môi trường về công tác phòng chống, khắc phục hậu quả thiên tai năm 2026, diễn ra chiều 9-7.
Theo Phó thủ tướng, năm nay dự báo là một năm mưa lũ có những diễn biến rất phức tạp. Do đó, trách nhiệm của chúng ta là làm sao khắc phục được những bất cập trong thời gian qua, đặc biệt là giảm thiểu thấp nhất những thiệt hại có thể xảy ra, trước hết là tính mạng và tài sản của người dân.
"Chúng ta phải đặt ra yêu cầu dứt khoát không để xảy ra tình trạng mưa lũ mà người dân phải lên nóc nhà kêu cứu" - Phó thủ tướng nhấn mạnh và lưu ý nếu để xảy ra tình trạng này thì phải xem xét, truy rõ trách nhiệm, bởi chúng ta đã có hệ thống dự báo, phương châm "4 tại chỗ", có lực lượng chức năng và chính quyền địa phương.
Trên cơ sở thông báo kết luận của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tại buổi làm việc với Đảng ủy Chính phủ và các cơ quan liên quan về công tác phòng chống bão, lũ, thiên tai cực đoan và biến đổi khí hậu từ nay đến hết năm 2026, Phó thủ tướng giao Bộ Nông nghiệp và Môi trường cần khẩn trương xây dựng kế hoạch hành động về phòng chống thiên tai, trình Chính phủ phê duyệt ngay trong tháng 7-2026.
Từ kế hoạch này, Phó thủ tướng đề nghị các bộ, ngành, địa phương xây dựng kế hoạch chi tiết. Trong đó, cần nhận định, đánh giá đúng tình hình, nâng cao năng lực dự báo thiên tai. Đẩy mạnh ứng dụng khoa học, công nghệ trong quan trắc, dự báo để nâng cao độ chính xác, tạo điều kiện ứng phó kịp thời, giảm thiểu thiệt hại.
Đồng thời chủ động xây dựng phương án, kịch bản ứng phó với từng loại hình thiên tai như mưa bão, lũ quét, sạt lở đất, sự cố hồ đập...
"Kịch bản phải cụ thể đến từng vùng, từng địa phương, không xây dựng chung chung. Chủ tịch UBND các cấp phải trực tiếp phê duyệt, tổ chức thực hiện. Huy động đầy đủ lực lượng cứu hộ, cứu nạn, các tổ xung kích, đoàn viên thanh niên và người am hiểu địa bàn để bảo đảm phương án khả thi" - Phó thủ tướng lưu ý.
Phó thủ tướng yêu cầu các bộ, ngành, địa phương phải xây dựng kịch bản ứng phó với từng loại hình và phải cụ thể đến từng vùng, từng địa phương - Ảnh: TTO
Ông cũng yêu cầu các bộ, ngành, địa phương rà soát, điều tiết linh hoạt các hồ chứa thủy điện, thủy lợi trên cơ sở thực tiễn, bảo đảm an toàn cho vùng hạ du.
Phó thủ tướng lưu ý cần đẩy mạnh công tác tuyên truyền trong cả hệ thống chính trị và nhân dân. Đồng thời xây dựng đầy đủ phương án ứng phó các tình huống như vỡ đê, vỡ đập, mất điện, mất thông tin liên lạc.
Cần chuẩn hóa quy trình báo cáo, thông tin phải "chảy" về Ban Chỉ đạo
Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường Nguyễn Hoàng Hiệp cho rằng cơ chế thông tin báo cáo hiện nay còn chồng chéo. Sự thiếu nhất quán này dẫn đến việc tổng hợp số liệu đôi khi chưa kịp thời và gây áp lực cho cấp cơ sở.
Theo Thứ trưởng, từ thực tế năm 2020 đến nay thấy rằng khi có tình huống thiên tai khẩn cấp, việc chỉ đạo điều hành phải thống nhất về một đầu mối. Vì vậy, cần chuẩn hóa lại quy trình báo cáo, thông tin phải "chảy" về cơ quan Thường trực Ban Chỉ đạo phòng thủ dân sự quốc gia để tham mưu cho lãnh đạo Chính phủ một cách xuyên suốt.
Bên cạnh đó, cần xây dựng kịch bản chi tiết cho từng cấp độ. Từ kinh nghiệm một số địa phương cho thấy, khi xảy ra sự cố sạt lở hay chia cắt, không thể đợi lực lượng từ xa đến thì việc huy động phương tiện, con người tại chỗ của các doanh nghiệp và nhân dân là chìa khóa thành công.
