Trung Quốc thử nghiệm thành công hệ thống thu hồi tên lửa bằng lưới gắn vào giàn nổi trên biển nhằm cạnh tranh với Mỹ trong lĩnh vực tên lửa tái sử dụng.
Theo Reuters, Trung Quốc thu hồi một phần tên lửa tái sử dụng Trường Chinh 10B trong lần phóng đầu tiên hôm 10/7, trở thành quốc gia thứ hai sau Mỹ lấy lại tầng đẩy sau khi bay lên quỹ đạo. Khác với phương pháp của công ty hàng không vũ trụ Mỹ SpaceX, tên lửa Trung Quốc sử dụng hệ thống thu hồi độc đáo bằng lưới trên biển.
Theo CCTV, tên lửa đẩy tầm trung Trường Chinh 10B cao 70 m và rộng 5 m này cất cánh từ Trung tâm phóng vệ tinh Văn Xương ở miền nam Trung Quốc vào 12h15 ngày 10/7 giờ địa phương (11h cùng ngày giờ Hà Nội). Khoảng 6 phút sau khi hai tầng của tên lửa tách ra, tàu đầu tiên bay trở lại theo phương thẳng đứng và được thu hồi qua giàn nổi trên biển. Chuyến bay xác thực thiết kế tái sử dụng tầng đầu tiên của tên lửa, có thể giảm mạnh chi phí phóng.
Tầng đầu tiên của tên lửa Trường Chinh 10B hoạt động nhờ 7 động cơ YF-100K sử dụng nhiên liệu dầu hỏa và oxy lỏng. Tên lửa có thể chở 16 tấn lên quỹ đạo thấp của Trái Đất, chủ yếu thiết kế cho các nhiệm vụ vận chuyển hàng hóa. Đây là chuyến bay thử lên quỹ đạo đầu tiên của dòng tên lửa Trường Chinh 10, hướng tới kiểm tra những công nghệ then chốt cho phiên bản mạnh mẽ hơn trang bị 21 động cơ YF-100K, dùng để chở phi hành đoàn lên Mặt Trăng trước năm 2030.
Tên lửa Trường Chinh 10B cất cánh từ bệ phóng. Ảnh: Fan Wei/GT
Theo SCMP, hồi tháng 2, Trung Quốc sử dụng một phần tên lửa Trường Chinh 10A trong thử nghiệm hủy phóng giữa chuyến bay của tàu có người lái Mộng Châu. Tầng thử nghiệm hạ cánh có kiểm soát và rơi xuống ngay cạnh tàu thu hồi.
Vào tháng 12 năm ngoái, hai tên lửa Trung Quốc khác thử hạ cánh thẳng đứng bằng cách sử dụng cánh lưới và càng đáp giống SpaceX nhưng đều thất bại. Tầng đầu tiên của tên lửa Zhuque-3 sử dụng nhiên liệu methane - oxy lỏng do công ty tư nhân Landspace phát triển rơi ngay gần khu vực thu hồi. Trong khi đó, tầng đầu tiên của tên lửa Trường Chinh 12A phát nổ giữa không trung do sự cố động cơ.
Tầng đầu tiên của tên lửa Trường Chinh 10B hạ cánh trên biển. Video: CGTN
Trong quá trình hồi quyển, tầng đầu tiên của tên lửa Trường Chinh 10B giảm tốc độ nhờ đốt động cơ và sử dụng bề mặt điều khiển khí động học trước khi hạ xuống hệ thống thu hồi. Trong giai đoạn hạ cánh cuối cùng, hệ thống lưới và dây cáp hấp thụ năng lượng còn lại của tên lửa và làm phương tiện rơi chậm hơn nữa để hạ cánh nhẹ nhàng.
Ý tưởng thu hồi phương tiện phóng bằng lưới hoặc dây cáp tồn tại từ thời Chiến tranh Lạnh, khi quân đội Mỹ thu hồi các viên nang từ vệ tinh do thám Corona bằng cách bắt giữa không trung. Gần đây, cả SpaceX và Rocket Lab đều thử nghiệm phương pháp thu hồi bộ phận tên lửa hồi quyển bằng lưới hoặc trực thăng nhưng vấp phải thách thức trong khâu vận hành như gió mạnh trên biển.
An Khang tổng hợp
