Hà NộiAnh Phi, 38 tuổi, đi khám trước khi tái hôn phát hiện vô tinh, phải phẫu thuật tìm tinh trùng và trữ đông để bảo tồn cơ hội có con.
Anh Phi đã có con gái với người vợ đầu, gần đây suy giảm sinh lực và ham muốn. Kết quả khám nam khoa không phát hiện tinh trùng trong mẫu tinh dịch.
Xét nghiệm chuyên sâu tại Trung tâm Hỗ trợ sinh sản, Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh Hà Nội (IVF Tâm Anh) ghi nhận nồng độ hormone kích thích nang (FSH) và hormone hoàng thể hóa (LH) lần lượt là 33,5 mIU/mL và 19,6 mIU/mL, cao gần gấp ba lần bình thường, cho thấy tinh hoàn suy giảm chức năng sinh tinh và cơ thể phải tăng tiết hormone để kích thích tinh hoàn hoạt động. Siêu âm cho thấy thể tích tinh hoàn hai bên bằng khoảng 1/3 bình thường.
ThS.BS Nguyễn Huy Hoàng chẩn đoán người bệnh vô tinh không tắc nghẽn do teo tinh hoàn sau mắc quai bị 3 năm trước. Bác sĩ Hoàng lý giải virus quai bị gây viêm, khiến các tế bào mầm sinh tinh bị tổn thương không thể phục hồi, dẫn đến giảm số lượng, hình thái và khả năng hoạt động của tinh trùng, tinh hoàn xơ và teo nhỏ dần.
Biến chứng viêm tinh hoàn xảy ra ở khoảng 20-25% nam giới mắc quai bị sau tuổi dậy thì. Người bệnh có thể bị giảm khả năng sinh sản, giảm testosterone, suy giảm ham muốn tình dục hoặc rối loạn cương. Tuy nhiên, ở người vô tinh không tắc nghẽn, tổn thương thường không xảy ra đồng đều trên toàn bộ tinh hoàn. Một số ống sinh tinh có thể còn hoạt động và tạo ra rất ít tinh trùng, không đủ để xuất hiện trong tinh dịch.
Theo bác sĩ Hoàng, vi phẫu trích mô tinh hoàn tìm tinh trùng (micro-TESE) là phương pháp điều trị hiệu quả nhất giúp anh Phi có thể có con. Sau khoảng 3 giờ tìm kiếm, êkíp phát hiện một số ống sinh tinh tiềm năng ở tinh hoàn phải nên chỉ lấy mô tại vị trí này, bảo tồn tinh hoàn trái nhằm duy trì tối đa chức năng nội tiết cho người bệnh.
Mẫu mô được chuyển đến phòng Labo siêu sạch chuẩn ISO 5. Chuyên viên phôi học tách nhỏ từng mảnh mô, quan sát dưới kính hiển vi đảo ngược, sau đó lọc rửa, ly tâm loại bỏ mảnh vụn mô, tế bào chết và tế bào viêm. Sau nhiều lần rà soát từng vi trường với độ phóng đại trên 200 lần, êkíp tìm thấy lượng tinh trùng đủ để trữ đông 3 ống.
Êkip bác sĩ đang phẫu thuật tìm tinh trùng cho người bệnh. Ảnh minh họa: IVF Tâm Anh
Lượng tinh binh này được pha với môi trường bảo vệ đông lạnh và bảo quản bằng công nghệ thủy tinh hóa trong nitơ lỏng ở nhiệt độ -196 độ C. Nhờ đó, toàn bộ hoạt động sinh học của tế bào tạm ngừng, giúp tinh binh duy trì trạng thái ổn định nhiều năm. Khi anh Phi có nhu cầu sinh con, mẫu sẽ được rã đông để chuyên viên tiêm tinh trùng vào bào tương noãn của người vợ tạo phôi.
"Dự kiến sau khi kết hôn vào đầu năm tới, vợ chồng tôi sẽ thụ tinh trong ống nghiệm để có con", anh Phi nói.
Bác sĩ Hoàng lưu ý nam giới từng có con không đồng nghĩa khả năng sinh sản luôn bình thường. Các bệnh lý như quai bị có thể làm suy giảm khả năng sinh tinh, thậm chí dẫn đến vô tinh. Sau tuổi 40, chất lượng tinh trùng cũng có xu hướng suy giảm, ảnh hưởng đến khả năng thụ thai. Nam giới nên khám sức khỏe tiền hôn nhân hay khi tái hôn hoặc có kế hoạch sinh thêm con, giúp phát hiện sớm các bất thường liên quan khả năng sinh sản và điều trị kịp thời.
Người bệnh vô tinh không tắc nghẽn nói chung có thể được điều trị bằng phương pháp micro-TESE với tỷ lệ tìm thấy tinh trùng khoảng 60%, trường hợp do biến chứng quai bị có tỷ lệ thành công gần 100%. Phương pháp này lấy rất ít mô so với phương pháp truyền thống, giảm nguy cơ chảy máu, nhiễm trùng, tổn thương mô tinh hoàn và hạn chế suy giảm nội tiết sau mổ. Chất lượng phôi tạo ra từ tinh trùng thu được bằng micro-TESE khi thực hiện thụ tinh trong ống nghiệm tương đương lấy từ tinh dịch.
Nếu phát hiện nguy cơ suy giảm khả năng sinh tinh, nam giới nên trữ đông tinh trùng để bảo tồn cơ hội có con.
Trịnh Mai
