Mẹ tôi 70 tuổi bị tăng huyết áp, muốn tiêm vaccine cúm thì cần lưu ý gì? Nếu huyết áp lên cao tại thời điểm tiêm thì xử trí thế nào? (Như Nguyệt, Lâm Đồng)
Trả lời:
Mẹ bạn có thể tiêm vaccine cúm nếu sức khỏe ổn định và được bác sĩ khám sàng lọc trước tiêm. Tăng huyết áp không phải chống chỉ định tuyệt đối với vaccine cúm.
Tăng huyết áp được xác định khi huyết áp đo tại phòng khám từ 140/90 mmHg trở lên. Bệnh thường diễn tiến âm thầm. Nhiều người chỉ phát hiện khi khám sức khỏe định kỳ hoặc khi đã có biến chứng.
Người lớn tuổi, người có bệnh tim mạch hoặc tăng huyết áp cần lưu ý hơn với bệnh cúm. Khi mắc cúm, phản ứng viêm trong cơ thể có thể làm bệnh nền nặng hơn, tăng nguy cơ viêm phổi, suy hô hấp hoặc biến cố tim mạch ở một số trường hợp. Vì vậy, tiêm vaccine cúm hằng năm là một biện pháp phòng bệnh được khuyến cáo cho nhóm người mắc bệnh này.
Bà Loan, 63 tuổi, ở Đặc khu Côn Đảo, TP HCM bị tăng huyết áp được bác sĩ Hệ thống Tiêm chủng VNVC khám sàng lọc trước tiêm vaccine cúm phòng bệnh. Ảnh: Mộc Thảo
Hiện Việt Nam có 4 vaccine cúm của Pháp, Hà Lan, Hàn Quốc và Việt Nam tiêm cho trẻ từ 6 tháng tuổi và người lớn. Vaccine cúm cũng được khuyến cáo cho phụ nữ mang thai, người cao tuổi và người mắc bệnh mạn tính, trong đó có tăng huyết áp, nếu không có chống chỉ định cụ thể.
Trước khi tiêm, bác sĩ sẽ hỏi tiền sử bệnh, thuốc đang dùng, tình trạng dị ứng và đo huyết áp tại thời điểm khám. Nếu huyết áp tăng cao, người tiêm có thể được hướng dẫn nghỉ ngơi, giữ tâm lý ổn định để đo lại cách lần đo trước khoảng 15 phút. Khi chỉ số phù hợp và không có dấu hiệu bất thường, bác sĩ sẽ quyết định việc tiêm.
Trường hợp huyết áp vẫn cao, kèm đau đầu, chóng mặt, đau ngực, khó thở hoặc dấu hiệu bất thường khác, người bệnh cần được thăm khám và kiểm soát huyết áp trước. Không nên cố tiêm khi cơ thể đang không ổn định.
Sau tiêm, mẹ bạn cần ở lại điểm tiêm ít nhất 30 phút để theo dõi phản ứng sớm. Trong 24-48 giờ tiếp theo, gia đình tiếp tục theo dõi tại nhà. Một số phản ứng thường gặp là đau, sưng tại vị trí tiêm, sốt nhẹ hoặc mệt mỏi, tự hết sau 1-2 ngày cho thấy cơ thể đang tạo đáp ứng miễn dịch.
Vaccine cúm cần tiêm nhắc mỗi năm một mũi, do virus cúm thay đổi theo mùa. Ngoài tiêm vaccine, người tăng huyết áp vẫn cần duy trì thuốc điều trị theo chỉ định, ăn uống hợp lý, ngủ đủ, đeo khẩu trang khi đến nơi đông người, rửa tay thường xuyên và tránh tiếp xúc gần với người có triệu chứng cúm.
Nếu xuất hiện ho, sốt, đau họng, đau nhức người hoặc khó thở, người bệnh nên đi khám sớm. Không nên tự mua thuốc hoặc ngưng thuốc huyết áp khi chưa có chỉ định của bác sĩ.
Bác sĩ Lý Thị Hà
Trung tâm tiêm chủng VNVC Hiệp Bình Chánh
Độc giả đặt câu hỏi tư vấn vaccine để bác sĩ trả lời tại đây.
