Ông Rodríguez Castro (phải) đứng cạnh ông nội Raúl Castro hồi năm 2017. Khi đó ông Raúl vẫn đương nhiệm Chủ tịch Cuba, trong khi ông Rodríguez là lãnh đạo đội cảnh vệ của ông nội - Ảnh: AFP
Ngày 6-7, báo USA Today đăng tải bài phỏng vấn độc quyền với ông Raúl Guillermo Rodríguez Castro (thường gọi với cái tên Rodríguez), cháu nội cựu Bí thư thứ nhất, Chủ tịch Cuba Raúl Castro.
Trong nhiều tháng qua, đây là nhân vật được truyền thông phương Tây khẳng định là đầu mối đàm phán khả dĩ nhất giữa Mỹ và Cuba.
Bài phỏng vấn được USA Today mô tả là lần đầu tiên ông Rodríguez trao đổi với truyền thông Mỹ, được thực hiện trong nhiều buổi trò chuyện kéo dài suốt 2 ngày giữa phóng viên báo này và ông Rodríguez vào tháng 6.
Sẵn sàng đàm phán nhưng không đổi màu cách mạng
Trong buổi phỏng vấn diễn ra tại văn phòng làm việc cũ của ông Raúl Castro, nay được ông Rodríguez tiếp quản, cháu nội nhà cựu lãnh đạo Cuba khẳng định sẵn sàng đàm phán với bất kỳ ai được Nhà Trắng chỉ định.
"Tôi có thể đàm phán với bất kỳ ai được phía Mỹ chỉ định", ông Rodríguez nói.
Khi được hỏi ông có sẵn sàng trò chuyện với chính Tổng thống Mỹ Donald Trump, người đã đơn phương đưa ra nhiều cáo buộc chống lại Cuba trong nhiều tháng qua, ông Rodríguez tiếp tục đáp ngắn gọn: "Dĩ nhiên là với ông Trump".
Chia sẻ về gói hơn 170 biện pháp cải cách kinh tế vừa được Trung ương Đảng Cộng sản Cuba thông qua hồi tháng 6, ông Rodríguez cho biết tầm nhìn ông dành cho Cuba hậu cải cách là "sự thịnh vượng đến mức khó tưởng tượng".
Ông nhấn mạnh dù có tham khảo nhiều các mô hình cải cách của Trung Quốc và Việt Nam, cải cách của Cuba vẫn sẽ "mang đậm bản sắc Cuba".
"Chẳng bao lâu nữa người dân Cuba sẽ tìm thấy ở trong nước mọi thứ họ từng phải tìm kiếm ở các nước khác", ông Rodríguez khẳng định.
Theo Granma - cơ quan ngôn luận của Đảng Cộng sản Cuba, gói cải cách trên đã được thông qua sau khi nhận được sự ủng hộ chính thức của ông Raúl Castro.
Trao đổi với USA Today, ông Rodríguez khẳng định đã dùng ảnh hưởng của mình để phần nào xây dựng và thúc đẩy gói cải cách bước ngoặt này.
Nói về bản thân, ông Rodríguez chia sẻ: "Tôi chưa bao giờ hứng thú với chính trị. Nhưng nếu đến một lúc nào đó cách mạng cần, tôi sẽ đứng lên nhận trách nhiệm".
Ông nhấn mạnh sẽ không bao giờ hy sinh các nguyên tắc của Cách mạng Cuba năm 1959 cũng như chủ quyền quốc gia.
"Những anh hùng của lịch sử sẽ luôn có tiếng nói của mình", ông tuyên bố.
Vừa trò chuyện về gia đình, ông vừa đưa tay lên cổ, kéo ra một sợi dây chuyền giấu dưới áo. Trên mặt dây chuyền khắc hai bộ chữ: "FCR" và "RCR" - những chữ cái đầu trong tên hai nhà lãnh tụ Cuba Fidel Castro Ruz và Raúl Castro Ruz.
"Tôi không biết anh có phải người có đức tin không. Nhưng nếu có điều gì tôi tin, thì đó là hai con người này", ông chia sẻ.
Ông cũng khẳng định luôn chia sẻ cùng quan điểm với Chủ tịch Cuba Miguel Díaz-Canel - người được ông gọi thân mật là "Miguelito" (Tiểu Miguel).
Cầu nối tiềm năng giữa Washington và Havana
Chủ tịch Quốc hội Cuba Esteban Lazo, Chủ tịch Cuba Miguel Diaz-Canel (hàng đầu từ trái sang) và ông Rodríguez Castro (hàng thứ hai, ngay bên phải ông Diaz-Canel) dự một cuộc mít tinh phản đối lệnh khởi tố ông Raúl Castro hồi tháng 5 - Ảnh: AFP
Trong nhiều tháng qua, truyền thông Mỹ nhiều lần nhắc tên ông Rodríguez Castro dưới vai trò nhịp cầu tiềm năng hiếm hoi giữa Washington và Havana. Trong năm 2026, ông đã có nhiều cuộc gặp không chính thức với các quan chức cấp cao Mỹ.
Ông có lần đầu trao đổi với Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio - một người Mỹ gốc Cuba - hồi tháng 1, rồi gặp lại ông Rubio tại Saint Kitts một tháng sau đó.
Tháng 4 vừa qua, ông đã làm việc với ông Jeremy Lewin - quan chức Bộ Ngoại giao Mỹ được xem là đặc phái viên trên thực tế của ông Rubio về vấn đề Cuba - tại Trung tâm Hội nghị Havana (chính là nơi họp chính thức của Quốc hội Cuba).
Tháng 5, ông cũng đã gặp Giám đốc Cơ quan Tình báo trung ương Mỹ (CIA) John Ratcliffe khi ông này tới Havana.
Trong bối cảnh chính quyền ông Trump trừng phạt hàng loạt quan chức, công ty và cả thân nhân giới lãnh đạo Cuba, ông Rodríguez Castro là cái tên hiếm hoi nằm ngoài danh sách. Điều này được giới phân tích khẳng định là lựa chọn có chủ đích của Washington.
Người cháu được ông Raúl yêu quý nhất
Ông Raúl Guillermo Rodríguez Castro, 42 tuổi, là cháu nội lớn nhất của ông Raúl Castro. Cha ông là tướng Luis Alberto Rodríguez López-Calleja, cố lãnh đạo Tập đoàn kinh tế GAESA.
Ông mang hàm đại tá Bộ Nội vụ, từng là lãnh đạo đội cảnh vệ riêng của ông nội khi ông Raúl còn tại nhiệm. Hiện ông không giữ chức vụ chính thức nào, nhưng vẫn được xem là có tiếng nói lớn trên chính trường Cuba.
Người dân Cuba thường gọi ông với biệt danh thân mật "El Cangrejo" (Con Cua), do ông sinh ra với sáu ngón trên bàn tay phải. Giới quan sát trong và ngoài Cuba cùng nhận định rằng ông Rodríguez là người cháu được ông Raúl yêu quý nhất.
Chia sẻ với USA Today, ông Rodríguez cho biết ông lớn lên với ông bà nội từ nhỏ. Ông chia sẻ dành tình yêu lớn đối với gia đình, đặc biệt ông bà mình.
Ngay từ khi còn bé, ông đã thường xuyên được ông nội cho phép tham gia nhiều cuộc họp quan trọng, tiếp xúc với nhiều tướng lĩnh, sĩ quan an ninh, điệp viên tình báo cấp cao. Khi trưởng thành, ông cũng tháp tùng ông nội trên nhiều chuyến công du nước ngoài khi ông Raúl còn đương nhiệm.
Ông Rodríguez khẳng định đây là những điều ông nội làm để chuẩn bị cho ông một vai trò trong tương lai.
