Thứ bảy, 6/6/2026, 14:28 (GMT+7)
Rò rỉ khí nghiêm trọng trên Trạm Vũ trụ Quốc tế (ISS) khiến 5 phi hành gia phải vào tàu trú ẩn và sẵn sàng sơ tán trong hai tiếng.
5 phi hành gia này gồm Jessica Meir (NASA), Jack Hathaway (NASA), Sophie Adenot (Cơ quan Vũ trụ châu Âu ESA), Andrey Fedyaev (Cơ quan vũ trụ Nga Roscosmos) của phi hành đoàn Crew-12 và Christopher Williams (NASA) của phi hành đoàn Soyuz MS-28. Theo Bethany Stevens, phát ngôn viên của NASA, họ nhận lệnh từ trung tâm điều khiển sứ mệnh NASA lúc 9h04 ngày 5/6 (20h04 giờ Hà Nội) để vào trú ẩn trong tàu vũ trụ Crew Dragon của SpaceX đang neo đậu trên trạm.
Roscosmos hôm 5/6 cho biết, các chuyên gia của họ đã phát hiện hai chỗ rò rỉ trên trạm ISS nhưng không gây ra mối đe dọa tức thời nào với phi hành đoàn. Cơ quan này nói thêm, chỗ rò rỉ đầu tiên đã được bịt kín nhanh chóng và đang chuẩn bị xử lý chỗ thứ hai, khẳng định sự cố không đe dọa các hệ thống trên trạm.
NASA và Roscosmos, hai nhà điều hành chính của ISS, đã thảo luận về nguyên nhân và biện pháp khắc phục những chỗ rò rỉ khí nhỏ ở module dịch vụ Zvezda của Nga vài năm qua. Theo Reuters, một quan chức cấp cao của NASA cho biết, các vụ rò rỉ khí vài tháng gần đây tương đối nhỏ nhưng trở nên nghiêm trọng hơn hôm 5/6, từ 0,5 kg khí mỗi ngày lên 0,9 kg.
Hiện tại, ISS có 7 phi hành gia đang sinh sống và làm việc, gồm bốn thành viên phi hành đoàn Crew-12, bay lên trạm hồi tháng 2, và ba thành viên phi hành đoàn Soyuz MS-28, đến trạm vào tháng 11 năm ngoái. Hai phi hành gia Sergey Kud-Sverchkov và Sergei Mikayev (Roscosmos) của Soyuz MS-28 dự định dùng cưa cắt một khung đỡ để tiếp cận khu vực được cho là có thể tìm thấy vết nứt gây rò rỉ.
Theo CNN, NASA không đồng ý với phương pháp này do e ngại rủi ro. Roscosmos cũng dừng nỗ lực sửa chữa cấu trúc hôm 5/6 để đánh giá thêm số liệu đo đạc và dữ liệu thu thập được. NASA cho biết họ "hoàn toàn ủng hộ" quyết định thay đổi kế hoạch của Roscosmos.
Sau khoảng hai tiếng yêu cầu phi hành gia trú ẩn, NASA hủy lệnh và thông báo họ có thể quay trở lại trạm vũ trụ trong khi cơ quan này cùng các đối tác Nga kiểm tra tốc độ rò rỉ khí.
Phi hành gia Pyotr Dubrov (Roscosmos) thực hiện chuyến đi bộ ngoài không gian trên Trạm Vũ trụ Quốc tế (ISS) tháng 6/2021. Module Zvezda của Nga nằm bên dưới ông. Ảnh: NASA
Lệnh trú ẩn hiếm khi được ban hành trên trạm ISS, nhưng rác không gian gây nguy cơ va chạm và những thay đổi về tốc độ rò rỉ khí khiến quy trình này được kích hoạt vài lần trong những năm gần đây. Dù vậy, phi hành gia chưa bao giờ phải thực sự sơ tán khỏi ISS do rò rỉ khí trong suốt lịch sử hoạt động hơn 25 năm của trạm.
Space cho biết, ISS dự kiến hoạt động đến năm 2030. Tuy nhiên, một dự luật đang được trình lên Quốc hội Mỹ nhằm kéo dài vòng đời của trạm thêm hai năm, tạo thêm thời gian cho các công ty phát triển trạm thay thế.
Thu Thảo
