Cấp mã định danh điện tử cho từng sản phẩm bất động sản tại TP.HCM là nỗ lực để minh bạch hóa thị trường - Ảnh: CÔNG TRIỆU
Cấp "căn cước" cho từng dự án bất động sản, từng căn nhà
Điểm mới nhất trong lộ trình minh bạch hóa thị trường vừa được Sở Xây dựng TP.HCM 'hé lộ' tại buổi họp báo kinh tế - xã hội vào chiều 11-6, là việc cấp mã định danh điện tử cho sản phẩm bất động sản.
Theo đó sẽ không còn tình trạng một dự án được rao bán với nhiều thông tin mù mờ, bởi mỗi sản phẩm bất động sản sẽ được định danh để quản lý xuyên suốt từ lúc hình thành đến khi giao dịch.
Lộ trình này sẽ được thực hiện theo từng giai đoạn, trong đó ưu tiên "gắn mã" trước cho các dự án mới đủ điều kiện huy động vốn, dự án nhà ở thương mại và nhà ở xã hội đang nộp hồ sơ. Tiếp sau đó, hệ thống sẽ mở rộng độ phủ sang các dự án đã hoàn thiện từ giai đoạn trước.
Trao đổi nhanh với Tuổi Trẻ Online, một chuyên gia bất động sản tại TP.HCM cho rằng việc cấp mã này không chỉ là con số quản lý đơn thuần. Khi mỗi bất động sản có "căn cước" riêng, dữ liệu từ cơ quan thuế, tổ chức hành nghề công chứng sẽ được liên thông để cập nhật giá giao dịch thực tế vào hệ thống.
Đây chính là "vũ khí" hạng nặng để TP.HCM kiểm soát tình trạng môi giới thổi giá, tạo sốt ảo dựa trên tin đồn hoặc tâm lý đám đông.
1.174 "mắt thần" cùng cập nhật dữ liệu
Theo Sở Xây dựng TP.HCM, hiện thành phố đã cấp 1.174 tài khoản cho các sở ngành, UBND cấp xã, các chủ đầu tư, sàn giao dịch và doanh nghiệp bất động sản để báo cáo số liệu trực tiếp lên Hệ thống thông tin nhà ở và thị trường bất động sản.
Hệ thống khổng lồ này đang trong giai đoạn thu thập nước rút và dự kiến sẽ hoàn chỉnh ngay trong tháng 7-2026.
Điểm đáng chú ý là dữ liệu không chỉ nằm trên giấy. Hiện TP.HCM đã có khoảng 4,2 triệu thửa đất, trong đó hơn 2,3 triệu thửa đã đạt tiêu chuẩn "đúng, đủ, sạch, sống", sẵn sàng cho việc kết nối và khai thác.
Sở Xây dựng khẳng định khi hệ thống vận hành ổn định, người dân có thể truy cập website https://bds.moc.gov.vn để tra cứu biên độ giá trung bình của từng khu vực. Có thể nói điều này giúp người mua "nắm đằng chuôi", thay vì phụ thuộc hoàn toàn vào thông tin từ phía người bán hay môi giới.
Không chỉ dừng lại ở các dự án thương mại, Sở Xây dựng TP.HCM cho biết đã đưa danh sách các cá nhân thụ hưởng chính sách nhà ở xã hội lên hệ thống và cấp mã định danh theo quy định. Các dữ liệu về chứng chỉ hành nghề môi giới, đơn vị quản lý vận hành chung cư cũng đã sẵn sàng để "lên sóng" ngay khi hệ thống của Bộ Xây dựng hoàn thiện.
Mặc dù lộ trình kết nối giữa Sở Xây dựng, Sở Tài nguyên và Môi trường, cơ quan thuế và công chứng hiện vẫn đang nằm trong lộ trình kết nối kỹ thuật (chưa tự động 100%), nhưng việc minh bạch hóa dữ liệu được kỳ vọng sẽ là nền tảng để xây dựng chỉ số giá bất động sản riêng cho TP.HCM.
3 thách thức lớn trong cuộc "đại phẫu" dữ liệu đất đai TP.HCM
Theo đại diện Sở Xây dựng, hành trình minh bạch hóa thị trường thông qua việc chuẩn hóa dữ liệu đang đối mặt với những rào cản đặc thù về cả lịch sử lẫn vận hành.
Đầu tiên và lớn nhất đến từ việc dữ liệu đất đai thành phố được hình thành qua nhiều thời kỳ khác nhau, từ trước năm 1975 đến nay. Việc phải xử lý một khối lượng hồ sơ khổng lồ đi kèm với các hệ thống bản đồ và quy định cấp giấy chứng nhận thay đổi qua từng giai đoạn đòi hỏi rất nhiều thời gian để đối chiếu, chuyển đổi nhằm đảm bảo tính thống nhất mà không làm mất đi giá trị pháp lý của các hồ sơ cũ vẫn đang lưu hành.
Thứ hai, cơ quan chức năng phải đối mặt với khối lượng công việc "khổng lồ" khi vừa phải rà soát, cập nhật dữ liệu cũ, vừa phải duy trì giải quyết các thủ tục hành chính, biến động đất đai phát sinh hằng ngày cho người dân và doanh nghiệp. Được biết hiện nay, một đội ngũ lên tới hơn 3.000 nhân sự đang được huy động để thực hiện song song hai nhiệm vụ cấp bách này.
Cùng đó, đại diện Sở Xây dựng TP.HCM nhấn mạnh dữ liệu đất đai không chỉ phục vụ ngành tài nguyên, môi trường, mà phải trở thành "trục xương sống" kết nối với các hệ thống thuế, công chứng, quy hoạch, xây dựng và dân cư. Điều này đặt ra áp lực lớn về mặt kỹ thuật, đòi hỏi dữ liệu sau khi số hóa phải đạt chất lượng cao, chính xác tuyệt đối và tuân thủ các tiêu chuẩn kỹ thuật thống nhất để có thể chia sẻ và khai thác liên thông.
