Chiều cao của trẻ không chỉ phụ thuộc vào tuổi mà còn chịu ảnh hưởng bởi di truyền, chế độ dinh dưỡng, giấc ngủ, vận động và tình trạng sức khỏe.
Chiều cao của trẻ chịu ảnh hưởng từ nhiều yếu tố nên mỗi bé có tốc độ tăng trưởng khác nhau. Hiểu rõ điều này giúp cha mẹ theo dõi sự phát triển của con đúng cách, tránh lo lắng không cần thiết.
Di truyền
Theo Times of India, di truyền là một trong những yếu tố ảnh hưởng đến chiều cao của trẻ. Nếu bố mẹ có vóc dáng cao thì con thường có tiềm năng đạt chiều cao tốt hơn khi trưởng thành. Tuy nhiên, chiều cao cuối cùng là kết quả của sự kết hợp giữa tiềm năng di truyền, những yếu tố tác động trong quá trình tăng trưởng.
Mỗi trẻ có tốc độ tăng trưởng khác nhau
Tốc độ phát triển là một trong những nguyên nhân phổ biến khiến trẻ cùng tuổi có chiều cao khác nhau. Một số bé cao nhanh từ những năm đầu đời, trong khi số khác tăng trưởng chậm hơn và bứt phá khi dậy thì. Bé gái thường dậy thì, tăng chiều cao sớm hơn bé trai khoảng 1-2 năm.
Dinh dưỡng quyết định khả năng phát triển xương
Cơ thể trẻ cần dưỡng chất để tạo xương, phát triển cơ, tăng chiều cao. Protein là thành phần cấu tạo nên các mô của cơ thể và đóng vai trò quan trọng trong quá trình tăng trưởng. Canxi, vitamin D, vitamin K, phốt pho, magie và kẽm đều góp phần giúp xương phát triển khỏe mạnh.
Chế độ ăn thiếu cân đối, tình trạng biếng ăn kéo dài hoặc chỉ tập trung vào một vài nhóm thực phẩm có thể khiến trẻ thiếu vi chất cần thiết, từ đó ảnh hưởng đến quá trình phát triển thể chất. Trẻ nên ăn đa dạng thực phẩm từ sữa, cá, trứng, thịt nạc, các loại đậu, rau xanh, trái cây và ngũ cốc nguyên hạt...
Cha mẹ nên theo dõi chiều cao của trẻ thường xuyên để đánh giá tốc độ tăng trưởng. Ảnh: Kim Uyên
Giấc ngủ và vận động
Bên cạnh dinh dưỡng, giấc ngủ có vai trò quan trọng đối với chiều cao của trẻ. Hormone tăng trưởng được tiết ra nhiều nhất trong giai đoạn ngủ sâu vào ban đêm. Những trẻ thường xuyên thức khuya, ngủ không đủ giấc, quá trình tiết hormone này bị ảnh hưởng.
Hoạt động thể chất giúp kích thích xương, cơ phát triển. Trẻ thường xuyên chạy bộ, bơi lội, đạp xe, bóng rổ, cầu lông góp phần cải thiện sức mạnh cơ xương, hỗ trợ tăng trưởng. Những bé dành quá nhiều thời gian cho điện thoại, máy tính hoặc ít vận động sẽ làm giảm cơ hội phát triển thể chất, theo Parent.
Tình trạng sức khỏe
Trẻ mắc bệnh mạn tính như hen nặng, bệnh tim bẩm sinh, bệnh thận, rối loạn tiêu hóa gây kém hấp thu, bệnh celiac, rối loạn tuyến giáp hoặc thiếu hormone tăng trưởng đều có thể khiến tốc độ tăng chiều cao chậm lại. Dậy thì sớm cũng là nguyên nhân đáng lưu ý, trẻ có thể cao nhanh trong thời gian đầu nhưng các đầu xương sẽ đóng sớm, khiến chiều cao khi trưởng thành thấp hơn tiềm năng.
Nếu trẻ tăng chiều cao rất chậm trong thời gian dài, thấp hơn đáng kể so với biểu đồ tăng trưởng, cha mẹ nên đưa bé đi khám.
Lê Nguyễn (Tổng hợp)
Độc giả gửi câu hỏi về bệnh trẻ em tại đây để được bác sĩ giải đáp
