Nghĩa trang có 1.324 ngôi mộ liệt sĩ cần lấy mẫu
Những ngày này, có một hành trình lặng lẽ mà thiêng liêng đang diễn ra tại nghĩa trang liệt sĩ Ô Môn (phường Ô Môn, thành phố Cần Thơ).
Gần 100 cán bộ, chiến sĩ đang tề tựu về đây, cùng thực hiện nhiệm vụ khai quật, lấy mẫu hài cốt các liệt sĩ đã ngã xuống trong những cuộc chiến tranh bảo vệ Tổ quốc. Nhìn những hàng bia mộ trải dài, ai cũng mong một ngày nào đó sẽ không còn thấy dòng chữ "chưa xác định được thông tin".

Tổ lấy mẫu hài cốt liệt sĩ làm việc tại nghĩa trang liệt sĩ Ô Môn, thành phố Cần Thơ
ẢNH: THANH DUY
Nghĩa trang liệt sĩ Ô Môn có 1.324 phần mộ lấy mẫu trong chiến dịch 500 ngày đêm tìm kiếm, quy tập, xác định danh tính hài cốt liệt sĩ. Tới 9 giờ sáng ngày 14.7, lực lượng chuyên môn đã khai quật được 311 phần mộ liệt sĩ. Trong số này, có 173 phần mộ đủ điều kiện để lấy mẫu sinh học. Còn lại 138 phần mộ, do lớp bụi thời gian và sự khắc nghiệt của thổ nhưỡng, đã không còn đủ điều kiện để tiến hành giám định ADN.
Để không bỏ lỡ giây phút nào, hàng trăm cán bộ, chiến sĩ đang chia thành 2 mũi giáp công hoạt động song song. Mỗi một đội hình gồm nhiều tổ chuyên môn chuyên nghiệp như: khai quật, lấy mẫu, xây dựng, an ninh, nghi lễ - khánh tiết, hậu cần, vận chuyển, số hóa… Toàn bộ quy trình được thực hiện theo nguyên tác đảm bảo khách quan, khoa học, chính xác và giữ nguyên các phần mộ sau khi hoàn thành.

Nghĩa trang liệt sĩ Ô Môn có 1.324 phần mộ liệt sĩ thuộc diện khai quật, lấy mẫu giám định ADN
ẢNH: THANH DUY
Với các cán bộ, chiến sĩ, mỗi phần mộ liệt sĩ không chỉ là nơi an nghỉ của những người con ưu tú của dân tộc mà còn là tấm gương về lòng trung thành, yêu nước. Mỗi một ngôi mộ không thể lấy mẫu là mỗi lần đội làm nhiệm vụ nghẹn ngào, xót xa, vì sợ rằng cơ hội gọi tên các anh sẽ mãi mãi khép lại. Vì thế, công tác lấy mẫu hài cốt được thực hiện vô cùng cẩn trọng, chặt chẽ, không để xảy ra bất kỳ sai sót nào.
Hành trình tri ân thiêng liêng
Mỗi ngày làm việc luôn bắt đầu bằng nghi thức dâng hương, dâng hoa và tưởng niệm liệt sĩ trang nghiêm. Và, hành trình "đưa các anh trở về" luôn gắn với hình ảnh lá cờ đỏ sao vàng.
Đối với chiến sĩ trẻ Mai Việt Hào, Trung đoàn 114, Bộ Chỉ huy Quân sự thành phố Cần Thơ, mỗi lần chạm tay vào lớp đất tại nghĩa trang là mỗi lần cảm nhận được hơi ấm và ý chí của thế hệ cha anh đi trước. Hào xúc động: "Mỗi mẫu hài cốt được tìm thấy như là một sự tri ân đối với các anh hùng liệt sĩ xả thân bảo vệ Tổ quốc. Công việc này vô cùng ý nghĩa và thiêng liêng".

Mỗi cán bộ, chiến sĩ đều làm việc trên tinh thần khẩn trương nhất
ẢNH: THANH DUY
Bác sĩ Trần Quốc Minh, Trung tâm Pháp y thành phố Cần Thơ, cũng cho biết rất xúc động và tự hào khi được tham gia nhiệm vụ lấy mẫu hài cốt liệt sĩ. Bởi đây là một mệnh lệnh của trái tim, là sự biết ơn đối với những người đã dâng hiến tuổi thanh xuân cho đất nước. Những ngày qua, mọi người đã phối hợp làm việc từng bước, khẩn trương nhưng chặt chẽ. Những mẫu hài cốt có khả năng đưa đi giám định ADN thì mọi người luôn cố gắng quy tập thật tốt, hoàn thành theo yêu cầu cấp trên đặt ra.
Tuy nhiên, nhiều anh hùng liệt sĩ nằm lại nghĩa trang Ô Môn đã quá lâu. Trong nhiều phần mộ, hài cốt của các liệt sĩ đã phân hủy, không thể lấy mẫu. Khi đó, mọi người rất mong tìm thấy kỷ vật, hiện vật còn lưu giữ khác để nuôi hy vọng.
"Có kỷ vật thì chúng tôi sẽ báo cáo cấp trên để nhận diện đặc điểm, tìm địa chỉ của người thân các liệt sĩ. Thế nhưng, hiện tại vẫn chưa phát hiện", bác sĩ Trần Quốc Minh trăn trở.

Tổ số hóa thực hiện nhiệm vụ
ẢNH: THANH DUY
Trong khi đó, Tổ số hóa do đại úy Đặng Thành Khoa, Trợ lý Ban Thông tin, Phòng Tham mưu Bộ Chỉ huy Quân sự thành phố Cần Thơ, phụ trách cũng đang chạy đua với thời gian. Nhiệm vụ của tổ này là gắn mã định danh, số hóa toàn bộ thông tin của từng phần mộ để đưa lên cơ sở dữ liệu quốc gia của Bộ Công an.
Những ngày giữa tháng 7, nắng mưa bất chợt, nhưng những trang thiết bị số hóa vẫn hoạt động không ngừng nghỉ. Đại úy Khoa cho biết thời tiết thất thường gây ra không ít khó khăn cho việc số hóa, song tinh thần đoàn kết và quyết tâm của toàn đội chưa bao giờ lung lay.
Bản thân người chiến sĩ trẻ này cũng luôn tự nhủ phải làm việc với sự chuẩn xác tuyệt đối. Vì mỗi con số, mỗi mã định danh được nhập lên hệ thống chính là chiếc cầu nối, là chiếc la bàn dẫn lối cho những người thân tìm lại được máu mủ ruột thịt của mình.
"Vượt lên khó khăn, tôi có một quyết tâm rất cao để góp sức đưa các bác, các chú, các anh về với thân nhân, gia đình", đại úy Đặng Thành Khoa xúc động nói và cho biết thời gian qua đã nhận được nhiều sự quan tâm của thủ trưởng, cấp trên khi thực hiện nhiệm vụ. Và chính sự nỗ lực của từng người đã giúp cho tiến độ lấy mẫu hài cốt liệt sĩ đáp ứng tiến độ kế hoạch đề ra.

Thành phố Cần Thơ sẽ tổ chức lấy mẫu hài cốt liệt sĩ tại 17 nghĩa trang trên địa bàn
ẢNH: THANH DUY
Theo thông tin từ Ban Chỉ đạo 515 thành phố Cần Thơ, thành phố sẽ tổ chức lấy 5.092 mẫu hài cốt liệt sĩ chưa xác định được thông tin tại 17 nghĩa trang; đồng thời, tổ chức khảo sát, tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ tại 5 xã, phường trên địa bàn.
Trước đó, chặng đầu tiên tại nghĩa trang liệt sĩ thành phố Cần Thơ (phường Cái Răng) đã hoàn thành vượt tiến độ với việc khai quật 807 phần mộ, thu được 670 mẫu sinh học đạt chuẩn để bàn giao cho Viện Pháp y Quân đội giám định ADN.








