Kết hôn đã 12 năm, anh Thành, 43 tuổi, chưa từng nghĩ có ngày mình phải đến phòng khám nam khoa chỉ vì không còn muốn gần gũi vợ.
"Em vẫn thương vợ, muốn gia đình ổn, nhưng cứ đến chuyện gần gũi là em né, khiến cô ấy nghi ngờ em đã hết yêu", người đàn ông nói với TS.BS.CK2 Trà Anh Duy, khi đến khám tại Trung tâm Sức khỏe Nam giới Men's Health.
Nhiều tháng trước đó, anh vẫn đi làm đều, đón con, nhớ ngày kỷ niệm, quan tâm vợ như thường lệ. Chỉ có đời sống chăn gối thay đổi. Mỗi khi vợ chủ động, anh viện đủ lý do để tránh né như mệt, buồn ngủ hoặc bận việc. Càng né tránh, vợ càng buồn và nghi ngờ chồng hết yêu hoặc có người khác.
Kết quả khám cho thấy vòng bụng 98 cm, BMI 27,9 kg/m2, huyết áp 138/86 mmHg. Xét nghiệm ghi nhận đường huyết, mỡ máu tăng nhẹ, testosterone buổi sáng ở ngưỡng bình thường thấp trong bối cảnh mất ngủ, stress và tăng vòng bụng.
Theo bác sĩ Duy, tình trạng giảm ham muốn của anh là kết quả của nhiều yếu tố phối hợp, từ rối loạn chuyển hóa, thiếu ngủ đến áp lực tâm lý tình dục. Anh Thành đang chịu áp lực công việc kéo dài, ngủ trung bình 5-6 giờ mỗi đêm, tăng cân, ít vận động, giảm cương buổi sáng và bắt đầu lo lắng mỗi khi nghĩ đến chuyện quan hệ.
Đây là tình trạng không hiếm gặp. Nghiên cứu đăng trên JAMA cho thấy khoảng 15% nam giới ghi nhận tình trạng này, không đồng nghĩa người chồng đã hết yêu vợ. Theo bác sĩ Duy, tình yêu, trách nhiệm và ham muốn tình dục không phải lúc nào cũng đi cùng một nhịp. Một người đàn ông có thể vẫn yêu vợ, muốn giữ gìn gia đình nhưng cơ thể và tâm trí không còn đủ năng lượng để bước vào sự thân mật.
Bác sĩ Duy tư vấn cho người bệnh. Ảnh: Lâm Anh
Ham muốn là kết quả của nhiều yếu tố như hormone, não bộ, giấc ngủ, stress, bệnh lý, thuốc đang sử dụng, hình ảnh cơ thể và chất lượng mối quan hệ. Chỉ cần một hoặc nhiều yếu tố suy giảm, ham muốn cũng có thể đi xuống. Stress kéo dài, áp lực tài chính, thiếu ngủ, trầm cảm, lo âu, béo bụng, đái tháo đường, tăng huyết áp, rối loạn mỡ máu, rượu bia, thuốc lá, rối loạn cương hay lo âu về "phong độ" đều có thể góp phần làm giảm ham muốn.
Nghiên cứu của Leproult và Van Cauter công bố trên JAMA cho thấy nam giới khỏe mạnh ngủ chỉ 5 giờ mỗi đêm trong một tuần có nồng độ testosterone ban ngày giảm khoảng 10-15%, cho thấy thiếu ngủ không chỉ gây mệt mỏi mà còn ảnh hưởng đến nội tiết và ham muốn tình dục. Bên cạnh đó, trầm cảm và một số thuốc điều trị cũng có thể làm giảm ham muốn. Nhiều nam giới không nhận ra mình đang gặp vấn đề tâm lý mà chỉ thấy mất hứng thú, khó ngủ, dễ cáu gắt, mệt mỏi và không còn muốn quan hệ.
Ở chiều ngược lại, sự im lặng cũng khiến khoảng cách vợ chồng ngày càng lớn. Người chồng né tránh vì xấu hổ hoặc sợ làm vợ thất vọng, trong khi người vợ lại hiểu đó là dấu hiệu bị từ chối hoặc không còn hấp dẫn. Càng căng thẳng, ham muốn càng khó trở lại.
Theo bác sĩ Duy, giảm ham muốn ở người chồng không nên mặc định là dấu hiệu của ngoại tình, hết yêu hay "yếu sinh lý". Khi tình trạng kéo dài, ảnh hưởng đến hạnh phúc gia đình hoặc khiến cả hai hiểu lầm nhau, nam giới nên khám chuyên khoa để được đánh giá toàn diện. Nếu chỉ nhìn hiện tượng né tránh gần gũi rồi quy kết chồng chán vợ hoặc có người khác, cả hai có thể bỏ lỡ cơ hội điều trị đúng nguyên nhân.
Với trường hợp của anh Thành, hướng xử trí không phải chỉ là dùng thuốc hay xét nghiệm testosterone mà bác sĩ xây dựng kế hoạch cải thiện giấc ngủ, giảm rượu bia, tăng vận động, kiểm soát cân nặng và các rối loạn chuyển hóa. Anh cũng được tư vấn để giao tiếp cởi mở, thân mật hơn với vợ về đời sống tình dục, không tránh né vấn đề đang gặp phải.
Lê Phương
