Nguồn hình ảnh, Getty Images
- Tác giả, Tessa Wong
- Vai trò, Phóng viên Kỹ thuật số châu Á
- , Singapore
Được đăng 3 phút trước
Thời gian đọc: 7 phút
Theo một nghiên cứu mới của Trung tâm Nghiên cứu Pew (Mỹ), ở nhiều quốc gia trên thế giới, Trung Quốc hiện được nhìn nhận tích cực hơn Mỹ. Đây là lần đầu tiên tổ chức này ghi nhận được kết quả như vậy.
Những phát hiện từ viện nghiên cứu phi đảng phái có trụ sở tại Mỹ cho thấy quan điểm tích cực về Trung Quốc đã đạt mức cao kỷ lục ở nhiều quốc gia, trong khi góc nhìn về Mỹ lại xấu đi.
Nhìn chung, những người được hỏi bày tỏ sự thiếu tin tưởng vào cả Tổng thống Mỹ Donald Trump và Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình, mặc dù ông Tập có điểm số cao hơn ông Trump.
Trong khi Mỹ vẫn được coi là tôn trọng tự do cá nhân hơn Trung Quốc, thì Trung Quốc lại được cho là ít can thiệp vào công việc nội bộ của nước khác hơn Mỹ.
Pew khảo sát hơn 42.000 người ở 36 quốc gia từ tháng Hai đến tháng Năm.
Những người tham gia khảo sát được hỏi liệu họ có quan điểm rất tích cực, khá tích cực, khá tiêu cực hay rất tiêu cực về mỗi siêu cường hay không.
Trung tâm nghiên cứu này nhận thấy rằng ở 25 trong số 36 quốc gia, số người có quan điểm tích cực về Trung Quốc nhiều hơn số người có quan điểm tích cực về Mỹ.
Đây là lần đầu tiên trung tâm này, vốn đã theo dõi tình cảm toàn cầu đối với các siêu cường từ năm 2002, ghi nhận được kết quả như vậy ở nhiều quốc gia đến thế, theo Jonathan Schulman, một trong những nhà nghiên cứu của báo cáo này.
Tổ chức Pew đã từng chứng kiến sự sụt giảm trong quan điểm tích cực về Mỹ – vào năm 2008, cuối nhiệm kỳ của ông George Bush, và vào năm 2017, đầu nhiệm kỳ đầu tiên của ông Trump.
Tuy nhiên, ngay cả lúc bấy giờ, quan điểm tích cực về Trung Quốc vẫn có xu hướng tương đương hoặc thấp hơn một chút, ông Schulman nói với BBC.
Tây Ban Nha, Indonesia, Ý, Hy Lạp và Canada nằm trong số những quốc gia chứng kiến sự dịch chuyển nghiêng về Trung Quốc lớn nhất.
Chỉ có sáu quốc gia trong cuộc khảo sát năm nay vẫn ủng hộ Mỹ hơn, hầu hết trong số đó là các đồng minh trung thành của Mỹ: Ba Lan, Philippines, Hàn Quốc, Ấn Độ, Nhật Bản và Israel.
Ngoài ra, trung tâm nghiên cứu cũng phát hiện ra rằng ý kiến ủng hộ trung bình đối với Mỹ trên 20 quốc gia đã giảm đều đặn trong những năm gần đây, trong khi ý kiến ủng hộ trung bình đối với Trung Quốc lại đang tăng lên.
Các nhà nghiên cứu cũng phát hiện ra rằng quan điểm tích cực về Trung Quốc đã tăng lên ở hơn một phần ba số quốc gia được khảo sát trong những năm gần đây, dựa trên bộ dữ liệu mở rộng bao gồm cả Mỹ.
Và quan điểm tích cực về Trung Quốc đã đạt mức cao kỷ lục ở một số nơi được khảo sát trong năm nay, bao gồm Ý, Tây Ban Nha, Colombia, Mexico, Indonesia, Malaysia, Nigeria và Thổ Nhĩ Kỳ.
Các nhà nghiên cứu nhận thấy rằng nhìn chung, các quốc gia thu nhập trung bình thiên về có quan điểm tích cực về Trung Quốc trong khi các quốc gia giàu có hơn thiên về có quan điểm tiêu cực hơn.
Một ngoại lệ đối với mô hình này là Singapore, quốc gia có GDP bình quân đầu người cao nhất trong số các quốc gia được khảo sát và mức độ tích cực cao đối với Trung Quốc.
Quan điểm tích cực nhất – và tiêu cực nhất – về Trung Quốc trong cuộc khảo sát đến từ khu vực châu Á-Thái Bình Dương. Khoảng 90% người Pakistan dường như ủng hộ Trung Quốc, trong khi chỉ có 11% người Nhật Bản có quan điểm tương tự.
Nguồn hình ảnh, Getty Images
Ông Tập và ông Trump
Cuộc khảo sát cũng hỏi những người được hỏi liệu họ có tin tưởng vào khả năng của ông Tập Cận Bình và ông Trump trong việc đưa ra quyết định đúng đắn về các vấn đề quốc tế hay không.
Nhìn chung, mức độ tin tưởng vào cả hai nhà lãnh đạo đều thấp, với hầu hết các điểm số dưới 50%. Tuy nhiên, nhiều quốc gia được khảo sát có xu hướng tin tưởng ông Tập hơn ông Trump.
Điểm số cao nhất và thấp nhất dành cho ông Tập trong cuộc khảo sát lần lượt đến từ Pakistan và Nhật Bản, 83% và 7%.
Đối với ông Trump, điểm số cao nhất là 68% từ Philippines và thấp nhất là 4% từ Bờ Tây/Đông Jerusalem.
Ông Schulman nói cuộc khảo sát của họ cho thấy nhìn chung "mọi người không có ý kiến mạnh mẽ về ông Tập như đối với các nhà lãnh đạo khác".
Trong khi đó, đối với ông Trump, "mọi người có nhiều khả năng đưa ra câu trả lời, và đưa ra câu trả lời ở hai thái cực".
Cuộc khảo sát cũng cho thấy mặc dù nhiều người vẫn tin rằng chính phủ Mỹ tôn trọng tự do cá nhân của người dân hơn chính phủ Trung Quốc, nhưng khoảng cách này đã thu hẹp lại.
Trung tâm Nghiên cứu Pew đã đặt thêm câu hỏi ở một số quốc gia có thu nhập trung bình để tìm hiểu quan điểm về chính sách đối ngoại của hai siêu cường.
Theo thống kê, 75% cho rằng Mỹ can thiệp vào công việc nội bộ của nước khác ở mức độ lớn hoặc khá nhiều, trong khi 45% có ý kiến tương tự về Trung Quốc.
'Sự bất ổn ở Mỹ khiến nhiều người lo lắng'
Các tổ chức khác cũng đã thực hiện những nghiên cứu tương tự trong những năm gần đây.
Công ty thăm dò dư luận Gallup nhận thấy rằng Trung Quốc đã vượt qua Mỹ về tỉ lệ ủng hộ toàn cầu vào năm ngoái, với khoảng cách lớn nhất nghiêng về phía Trung Quốc trong 20 năm qua.
Tuy nhiên, cuộc khảo sát thường niên về Dư luận Toàn cầu về Trung Quốc của viện nghiên cứu Asia Society của Mỹ cho thấy hình ảnh của Trung Quốc, vốn giảm sút trong thời kỳ đại dịch, chỉ phục hồi một cách khiêm tốn kể từ đó.
Chong Ja Ian, một học giả không thường trú tại Viện Carnegie Trung Quốc, bình luận rằng kết quả mới nhất của Pew không gây ngạc nhiên.
"Sự bất ổn trong chính sách của Mỹ, bao gồm cả việc sử dụng vũ lực và những thiệt hại kinh tế từ đó gây ra, đã khiến nhiều người lo lắng," ông nhấn mạnh.
Cuộc khảo sát của Pew bắt đầu không lâu sau khi ông Trump tăng cường tuyên truyền về việc sáp nhập Greenland và Mỹ bắt giữ nhà lãnh đạo Venezuela Nicolas Maduro. Mỹ cũng phát động chiến tranh với Iran trong thời gian khảo sát.
Tiến sĩ Chong nói thêm rằng "liệu Trung Quốc có thực sự được lòng dân hay không vẫn là một câu hỏi mở, nhưng hiện tại dường như đó là một quốc gia dễ dự đoán hơn. Bắc Kinh cũng đang nỗ lực để đánh bóng hình ảnh của mình," đặc biệt là ở các nước đang phát triển.
Về sự chênh lệch giữa điểm số thiện cảm cao dành cho Trung Quốc và mức độ tin tưởng tương đối thấp hơn đối với ông Tập, Tiến sĩ Chong cho rằng, mặc dù Trung Quốc "có thể dễ đoán hơn và do đó khiến một số người cảm thấy thoải mái hơn, nhưng điều đó không làm giảm đi thực tế rằng ông Tập là một nhân vật rất độc đoán".
Ông chỉ ra rằng dưới sự lãnh đạo của ông Tập, Trung Quốc đã "áp dụng các tuyên bố táo bạo và lấn át hơn, bao gồm cả việc nhấn mạnh hơn vào việc các nước khác phải tuân theo quan điểm của mình về thế giới" – và vẫn còn những câu hỏi về việc đối xử với các dân tộc thiểu số trong nước.
"Tôi cho rằng mọi người quy kết các chính sách mang tính cưỡng chế và kém hiệu quả về kinh tế hơn cho cá nhân ông Tập, nhưng lại liên kết các yếu tố tích cực hơn, chẳng hạn như tiến bộ công nghệ, với Trung Quốc nói chung."
