Nhìn thấy đốm vàng trước mắt có thể chỉ là hiện tượng tạm thời, nhưng đôi khi cũng là dấu hiệu cảnh báo bệnh lý ở mắt hoặc thần kinh cần đi khám sớm.
Ánh sáng đi vào mắt qua đồng tử, được thủy tinh thể hội tụ lên võng mạc ở phía sau nhãn cầu. Tại đây, các tế bào cảm thụ ánh sáng sẽ chuyển đổi ánh sáng thành tín hiệu điện và truyền đến não thông qua dây thần kinh thị giác.
Bất kỳ tổn thương nào xảy ra ở một phần của hệ thống này đều có thể gây ra các vấn đề về thị lực. Nguy cơ gặp các rối loạn thị giác cũng tăng theo tuổi tác do những thay đổi tự nhiên của mắt và nguy cơ mắc các bệnh như đái tháo đường - tình trạng có thể gây tổn thương mắt.
Hiện tượng nhìn thấy các đốm màu vàng trước mắt có thể xuất phát từ nhiều nguyên nhân khác nhau.
Nhìn vào ánh sáng mạnh
Một trong những nguyên nhân phổ biến nhất khiến bạn nhìn thấy đốm vàng là vừa nhìn trực tiếp vào nguồn sáng cường độ cao như mặt trời, đèn pha ôtô hoặc đèn flash máy ảnh. Ánh sáng mạnh có thể kích thích các tế bào cảm thụ ánh sáng ở võng mạc, tạo ra hiện tượng "lưu ảnh", khiến người nhìn thấy các đốm hoặc vùng màu vàng trong tầm nhìn.
Hiện tượng này thường chỉ kéo dài vài giây đến vài phút rồi tự biến mất và không gây tổn thương mắt nếu không lặp lại thường xuyên.
Tiếp xúc với ánh sáng mạnh như mặt trời có thể gây hiện tượng nhìn thấy các đốm màu tạm thời trước mắt. Ảnh được tạo bởi AI
Dụi hoặc tạo áp lực lên mắt
Dụi mắt quá mạnh hoặc vô tình tạo áp lực lên nhãn cầu cũng có thể gây ra các đốm sáng hoặc đốm màu xuất hiện trước mắt. Nguyên nhân là lực tác động kích thích võng mạc, khiến não bộ ghi nhận những tín hiệu thị giác bất thường dù không có ánh sáng thực sự đi vào mắt. Triệu chứng thường biến mất nhanh sau khi ngừng tác động lên mắt.
Đau nửa đầu có tiền triệu
Một số người mắc chứng đau nửa đầu có tiền triệu (migraine with aura) có thể nhìn thấy các đốm màu vàng, tia sáng, đường zíc zắc hoặc vùng mờ trong tầm nhìn trước khi cơn đau đầu xuất hiện. Những thay đổi về thị giác này thường kéo dài từ 5 đến 60 phút rồi biến mất. Một số trường hợp chỉ xuất hiện tiền triệu mà không kèm đau đầu.
Bong hoặc rách võng mạc
Đốm vàng xuất hiện đột ngột kèm theo chớp sáng, nhiều chấm đen bay trước mắt hoặc cảm giác như có một tấm màn che phủ một phần thị trường có thể là dấu hiệu của rách hoặc bong võng mạc. Đây là tình trạng cấp cứu nhãn khoa. Nếu không được điều trị kịp thời, người bệnh có nguy cơ mất thị lực vĩnh viễn.
Bệnh võng mạc do đái tháo đường
Ở người mắc bệnh đái tháo đường, lượng đường trong máu tăng cao kéo dài có thể làm tổn thương các mạch máu nhỏ nuôi võng mạc. Khi bệnh tiến triển, người bệnh có thể nhìn thấy các đốm màu, đốm tối hoặc thị lực mờ dần. Kiểm soát đường huyết tốt và khám mắt định kỳ là những biện pháp quan trọng giúp giảm nguy cơ biến chứng này.
Chấn thương đầu hoặc tác dụng phụ của thuốc
Chấn thương vùng đầu hoặc mắt đôi khi cũng khiến người bệnh nhìn thấy các đốm màu bất thường trong tầm nhìn. Một số loại thuốc có thể gây rối loạn thị giác như tác dụng phụ, khiến một số người nhìn thấy các đốm màu hoặc thay đổi khả năng phân biệt màu sắc. Nếu triệu chứng xuất hiện sau khi bắt đầu sử dụng thuốc mới, người bệnh nên trao đổi với bác sĩ thay vì tự ý ngừng thuốc.
Nhìn thấy đốm vàng thoáng qua sau khi nhìn ánh sáng mạnh hoặc dụi mắt thường không đáng lo ngại. Tuy nhiên, nếu triệu chứng kéo dài, tái diễn nhiều lần hoặc xuất hiện cùng với giảm thị lực, chớp sáng liên tục, nhiều chấm đen lơ lửng trước mắt, đau mắt dữ dội hay sau chấn thương đầu, người bệnh nên đến cơ sở y tế để được khám và xác định nguyên nhân.
Bảo Bảo (Tổng hợp)
Độc giả gửi câu hỏi về bệnh nhãn khoa tại đây để bác sĩ giải đáp
