TP HCMLong, 13 tuổi, nặng hơn 100 kg, gần đây thường run rẩy, chóng mặt, bác sĩ chẩn đoán tuyến tụy tiết nhiều insulin gây hạ đường huyết.
Triệu chứng rõ rệt hơn sau bữa ăn, kèm vã mồ hôi, da tái nhợt, tim đập nhanh, Long đến Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP HCM kiểm tra. Bác sĩ chẩn đoán Long hạ đường huyết cấp trên nền bệnh béo phì nặng. Chỉ số đường huyết dưới 3,9 mmol/L (bình thường 3,9-5,5 mmol/L) đồng thời có dấu hiệu tăng huyết áp, được truyền dung dịch glucose để ổn định thể trạng.
Long nặng 103 kg, béo phì mức độ nặng nhất, lượng mỡ trong cơ thể chiếm 60%, mỡ nội tạng tích tụ nhiều. TS.BS Lâm Văn Hoàng, Trưởng khoa Nội tiết - Đái tháo đường, Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP HCM, cho biết béo phì nặng khiến Long bị cường insulin - tình trạng tuyến tụy sản xuất quá nhiều insulin để bù đắp cho kháng insulin của các tế bào. Tăng insulin máu do kháng insulin là hiện tượng phổ biến ở trẻ em và thanh thiếu niên béo phì.
Dấu hiệu cường insulin gồm thường xuyên cảm thấy đói, thèm ăn đồ ngọt ngay cả sau khi vừa ăn xong, mệt mỏi, thiếu tập trung, huyết áp cao. Insulin cao đột ngột có thể gây hạ đường huyết sau bữa ăn, dẫn đến run rẩy, chóng mặt, tim đập nhanh. Lâu ngày làm tăng nguy cơ mắc tiểu đường type 2, tim mạch, cao huyết áp, gan nhiễm mỡ...
Long được làm các xét nghiệm để kiểm tra tình trạng đường huyết, mỡ máu khi khám giảm cân. Ảnh: Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh
Long được chỉ định điều trị béo phì theo phác đồ đa mô thức gồm dinh dưỡng cân bằng, vận động phục hồi và điều trị nội tiết bằng cách sử dụng thuốc giúp kiểm soát cân nặng.
"Long mới 13 tuổi nên không thể giảm cân đơn thuần bằng ăn kiêng, vận động hay dùng thuốc", bác sĩ Hoàng giải thích, cho biết việc điều trị cần chú trọng yếu tố cảm xúc và hành vi để tránh tạo áp lực cho trẻ. Khó khăn lớn nhất trong can thiệp giảm cân ở tuổi dậy thì là hormone biến động, nhu cầu năng lượng tăng cao để phát triển cơ thể khiến trẻ thường xuyên đói.
Những ngày đầu liệu trình, Long vẫn ăn nhiều xúc xích, cá viên chiên, mì tôm ở cổng trường nên không giảm được cân. Sau đó, người nhà hỗ trợ bé giảm ăn vặt, dần thả lỏng được tâm lý đồng thời tác dụng của thuốc nội tiết cũng giúp bé giảm dần cảm giác thèm ăn.
Long được bác sĩ hướng dẫn tập luyện nhẹ nhàng như đi bộ, đạp xe giúp nâng cao thể lực mà không gây áp lực lên khớp, cũng như tạo sự vui vẻ khi vận động.
Hai tháng sau điều trị, bé giảm 6 kg, chủ yếu là giảm mỡ thừa. Bác sĩ Hoàng nhận định đây là số cân nặng giảm phù hợp, bởi mục tiêu của phác đồ điều trị béo phì dành cho trẻ ở lứa tuổi dậy thì không phải nhằm giảm cân thật nhanh mà cần đặt mục tiêu an toàn, đảm bảo tăng trưởng chiều cao và phát triển trí tuệ.
Hiện Long vẫn tiếp tục phác đồ điều trị giảm cân với mục tiêu giảm xuống còn 70 kg.
Đức Hạnh
*Tên người bệnh đã thay đổi
Độc giả gửi câu hỏi về bệnh nội tiết tại đây để bác sĩ giải đáp
