Sinh viên UEH trong giờ học trên giảng đường - Ảnh: THANH KIỀU
Thủ tướng Chính phủ đã ký quyết định phê duyệt đề án phát triển một số cơ sở giáo dục ĐH lớn ở vùng Đông Nam Bộ theo hướng đạt trình độ tiên tiến của nhóm các trường ĐH hàng đầu châu Á giai đoạn 2026-2035. Theo đó, ba trường được lựa chọn gồm ĐH Kinh tế TP.HCM (UEH), Trường ĐH Y Dược TP.HCM và Trường ĐH Việt - Đức.
Đầu tư trọng điểm
Đề án đặt mục tiêu ba cơ sở giáo dục ĐH được lựa chọn cùng với ĐH Quốc gia TP.HCM hình thành các trung tâm đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao, nghiên cứu khoa học, đổi mới sáng tạo và chuyển giao công nghệ hàng đầu khu vực; tạo động lực phát triển giáo dục ĐH, đồng thời góp phần thúc đẩy tăng trưởng kinh tế - xã hội và hội nhập quốc tế của TP.HCM cũng như vùng Đông Nam Bộ.
Đề án xác định đến năm 2030, UEH duy trì vị trí trong nhóm 150 đại học hàng đầu châu Á về lĩnh vực kinh doanh và quản lý theo các bảng xếp hạng quốc tế uy tín, tăng cường hiện diện và đóng góp học thuật trong khu vực Đông Nam Á. Trường ĐH Y Dược TP.HCM hướng tới vị thế hàng đầu trong đào tạo và nghiên cứu khoa học sức khỏe, đáp ứng các tiêu chí của nhóm 150 cơ sở giáo dục ĐH uy tín nhất châu Á trong lĩnh vực này.
Trong khi đó Trường ĐH Việt - Đức tiếp tục phát triển theo mô hình ĐH nghiên cứu, có chất lượng đào tạo và nghiên cứu xuất sắc, vận hành theo chuẩn của các trường ĐH hàng đầu Đức. Đến năm 2035, ba cơ sở giáo dục ĐH trong đề án được định hướng trở thành các trường công lập trọng điểm của vùng Đông Nam Bộ và cả nước, sở hữu hạ tầng hiện đại, đạt chuẩn khu vực và duy trì vị thế trong nhóm hàng đầu châu Á ở các lĩnh vực thế mạnh.
Định hướng đến năm 2050, các trường nói trên phấn đấu thuộc nhóm 100 cơ sở giáo dục ĐH hàng đầu châu Á, giữ vai trò nòng cốt trong đào tạo, nghiên cứu khoa học, phát triển và chuyển giao công nghệ ở các lĩnh vực có năng lực cạnh tranh khu vực.
Nhiều chỉ tiêu tham vọng
Đề án cũng đặt ra các chỉ tiêu cụ thể cho từng trường về quy mô đào tạo, chất lượng đội ngũ, năng lực nghiên cứu, công bố quốc tế, mức độ quốc tế hóa đổi mới sáng tạo và tỉ lệ chương trình đạt chuẩn kiểm định quốc tế. Đồng thời các trường được định hướng phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao, xây dựng các nhóm nghiên cứu mạnh, mở rộng hợp tác quốc tế và thu hút sinh viên nước ngoài.
UEH đặt mục tiêu đào tạo khoảng 9.000 nhân lực chất lượng cao mỗi năm, tỉ lệ giảng viên có trình độ tiến sĩ đạt ít nhất 70%. Trong đó khoảng 20% là giáo sư, phó giáo sư và 12% là giảng viên quốc tế, thu hút khoảng 30 nhà khoa học hàng đầu thế giới, phát triển 20 nhóm nghiên cứu mạnh và mở rộng các chương trình đạt chuẩn quốc tế.
Trường cũng đề ra chỉ tiêu đạt trung bình tối thiểu 4,1 bài báo khoa học/giảng viên, 12,2 lượt trích dẫn cho mỗi bài báo và có ít nhất một bằng sáng chế mỗi năm. Đồng thời hướng đến tất cả chương trình có thể giảng dạy bằng tiếng Anh, trên 3% sinh viên quốc tế và ít nhất 70% chương trình được kiểm định khu vực hoặc quốc tế.
Với Trường ĐH Y Dược TP.HCM, định hướng sẽ trở thành trung tâm đào tạo và nghiên cứu khoa học sức khỏe hàng đầu cả nước, đào tạo khoảng 5.000 nhân lực chất lượng cao mỗi năm, nâng tỉ lệ giảng viên có trình độ tiến sĩ lên ít nhất 60%, gia tăng công bố khoa học quốc tế, mở rộng đào tạo quốc tế và mỗi năm thu hút khoảng 200 sinh viên nước ngoài.
Bệnh viện của trường được kỳ vọng nằm trong nhóm năm bệnh viện chất lượng cao tại Việt Nam và phát triển các dịch vụ y tế đạt chuẩn khu vực, quốc tế.
Theo đề án, Trường ĐH Việt - Đức phát triển theo chuẩn Đức và châu Âu trong các lĩnh vực khoa học, công nghệ lõi và ngành kinh tế mới nổi. Trường đặt mục tiêu đào tạo khoảng 1.000 nhân lực chất lượng cao mỗi năm, duy trì khoảng 95% giảng viên có trình độ tiến sĩ và 20% giữ chức danh giáo sư, phó giáo sư.
Hướng đến đẩy mạnh công bố quốc tế với ít nhất 300 bài báo ISI mỗi năm, đạt 2,35 bài ISI/SCOPUS/giảng viên, phát triển các nhóm nghiên cứu đạt chuẩn khu vực và quốc tế. Song song đó thương mại hóa các sản phẩm công nghệ mũi nhọn, tổng thu từ hoạt động nghiên cứu đạt khoảng 20 tỉ đồng/năm.
Để thực hiện các mục tiêu trên, Chính phủ yêu cầu tập trung đầu tư hạ tầng, đẩy mạnh chuyển đổi số, phát triển đội ngũ giảng viên, nhà khoa học chất lượng cao và tăng cường liên kết với doanh nghiệp. Đề án được triển khai giai đoạn 2026-2035 từ ngân sách nhà nước, nguồn thu hợp pháp của các trường và các nguồn huy động hợp pháp khác.
Tăng cường tự chủ đại học
Thứ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo Lê Quân, Chủ tịch hội đồng Trường ĐH Việt - Đức, cho biết giai đoạn sắp tới sẽ hướng tới tăng cường tự chủ ĐH và phát triển, nâng tầm vị thế. Sự tham gia của Bộ Giáo dục và Đào tạo sẽ dần chuyển dịch sang tính chất định hướng và chỉ quản lý nhà nước, tạo không gian cho nhà trường lớn mạnh hơn nữa. Qua đó góp phần để Việt Nam sẽ có trường ĐH chất lượng cao, đáp ứng nhu cầu học tập không chỉ của người dân trong nước mà còn của sinh viên quốc tế. Trường trở thành nơi để các nhà khoa học hai nước hợp tác, cống hiến và đóng góp chuyên môn.
Theo PGS.TS Bùi Quang Hùng - Giám đốc UEH, để hiện thực hóa các mục tiêu được giao, UEH sẽ triển khai đồng bộ nhiều nhóm giải pháp trọng tâm. Trong đó có phát triển đại học thông minh và kết nối quốc tế; xây dựng đội ngũ giảng viên, nhà khoa học chất lượng cao; đổi mới chương trình đào tạo gắn với kinh tế số, chuyển đổi xanh và phát triển bền vững. Cũng vậy, sẽ thúc đẩy nghiên cứu khoa học, đổi mới sáng tạo và chuyển giao tri thức, đồng thời tăng cường liên kết với địa phương, doanh nghiệp để đáp ứng nhu cầu phát triển của vùng Đông Nam Bộ.
Các giải pháp này được cụ thể hóa thông qua 10 đề án chiến lược giai đoạn 2025-2030, tập trung vào nâng cao chất lượng đội ngũ, phát triển hệ sinh thái học thuật quốc tế, tăng cường nghiên cứu và chuyển giao công nghệ, đào tạo nhân lực chất lượng cao, thúc đẩy khởi nghiệp đổi mới sáng tạo, phát huy mạng lưới cựu sinh viên, triển khai mô hình đại học trong lòng đô thị, hiện đại hóa hạ tầng và chuyển đổi số toàn diện, hướng tới xây dựng môi trường đại học hạnh phúc.
"Sau khi chuyển đổi thành ĐH đa ngành, UEH đang tiếp tục triển khai mô hình ĐH hạt nhân đổi mới sáng tạo của vùng, kết nối nhà trường với đô thị, doanh nghiệp và cộng đồng để đồng kiến tạo giá trị cho địa phương, vùng, quốc gia và toàn cầu. Đây cũng là nền tảng để UEH thực hiện các mục tiêu được Chính phủ giao, hướng tới vai trò ĐH trọng điểm và hạt nhân tri thức, đổi mới sáng tạo của vùng Đông Nam Bộ", ông Hùng nói.
Nâng tầm giáo dục đại học
Theo Bộ Giáo dục và Đào tạo đề án sẽ triển khai đồng bộ các giải pháp nhằm hiện thực hóa mục tiêu phát triển giáo dục đại học. Trọng tâm là hiện đại hóa hạ tầng, mở rộng không gian phát triển, đầu tư trung tâm nghiên cứu, phòng thí nghiệm và hạ tầng số phục vụ đào tạo, nghiên cứu và đổi mới sáng tạo.
Việc Thủ tướng phê duyệt đề án là bước đi quan trọng trong chiến lược phát triển giáo dục ĐH Việt Nam theo hướng chất lượng cao, hội nhập quốc tế và gắn kết chặt chẽ với khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo. Đề án còn góp phần nâng cao chất lượng nguồn nhân lực, năng lực khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển giao công nghệ, phục vụ phát triển TP.HCM, vùng Đông Nam Bộ và cả nước.
Khơi thông chính sách
Trường ĐH Y Dược TP.HCM, một trong ba đơn vị được Chính phủ đầu tư phát triển theo hướng đạt trình độ tiên tiến của nhóm ĐH hàng đầu châu Á - Ảnh: TRẦN HUỲNH
GS.TS Trần Diệp Tuấn - Bí thư Đảng ủy Trường ĐH Y Dược TP.HCM - nhận định đề án mở ra cơ hội lớn để nhà trường nâng cao chất lượng đào tạo, nghiên cứu và hội nhập quốc tế. Theo ông Tuấn, để đạt được các mục tiêu đề ra, điều quan trọng là phải có cơ chế, chính sách cụ thể và nguồn lực đầu tư tương xứng.
Trong bối cảnh hiện nay, nếu không có nguồn lực tài chính các trường ĐH sẽ rất khó nâng tầm và hội nhập quốc tế. Vì vậy cần có chiến lược đầu tư phù hợp từ Chính phủ, đồng thời tạo điều kiện để các trường thu hút thêm các nguồn lực phát triển.
"Chính sách hiện nay là đúng đắn nhưng quá trình triển khai vẫn còn nhiều vướng mắc. Do đó cần tiếp tục khơi thông chính sách, tháo gỡ các rào cản, tăng cường tự chủ đại học. Hãy tin tưởng các trường để giao quyền tự chủ và đầu tư mạnh cho đại học trọng điểm", ông Tuấn kiến nghị.
