Học toán bằng AI thế nào?

"Cá nhân hóa việc học toán bằng AI: Một hướng đi chiến lược cho giáo dục Việt Nam" là chủ đề hội thảo do Tạp chí Giáo Dục (Bộ Giáo dục và Đào tạo) tổ chức với sự tham gia của các nhà khoa học, chuyên gia giáo dục và một số sở giáo dục và đào tạo, các nhà quản lý, giáo viên ở nhiều tỉnh, thành phố.

PGS.TS Chu Cẩm Thơ - Chủ nhiệm dự án VMathAI - cho biết tìm kiếm "chiếc chìa khóa" để giúp người thầy hiểu học sinh, giúp học sinh có hứng thú, động lực học tập là khát vọng cô và cộng sự bền bỉ nghiên cứu trong nhiều năm, trải qua các sản phẩm nghiên cứu khác nhau.

Và trong bối cảnh hiện nay, việc khai thác AI tạo nên một môi trường học tập phục vụ mục tiêu trên là điều nhóm dự án của cô triển khai.

Dự án đã thực nghiệm tại 21 trường THPT, với hơn 800 lớp. Trên 37.000 học sinh và trên 350 giáo viên, cán bộ quản lý đã tham gia.

"Một số chỉ số đánh giá mô hình được công bố như độ chính xác đạt 80,7%, precision đạt 78,9% và specificity đạt 86,0%. Phản hồi từ người học cũng cho thấy mức độ hài lòng chung cao trên 80% là điều chúng tôi yên tâm" - bà Thơ chia sẻ tại hội thảo.

"Vừa đủ thách thức để kích thích tư duy nhưng không tạo cảm giác quá tải" - bà Thơ chia sẻ về nội dung học tập mà AI thiết kế trong nghiên cứu của nhóm.

Giáo viên đóng vai học sinh để kiểm tra ngược AI

Chia sẻ bên lề với Tuổi Trẻ Online, cô Nguyễn Thị Lan, Tổ trưởng tổ toán Trường THPT Quế Võ 1 (Bắc Ninh), một trong số các trường đã thực nghiệm VmathAI, cho biết: "Khi được hướng dẫn, giáo viên chúng tôi cũng thấy dễ hiểu, dễ làm, nhưng cũng rất lo vì không hiểu "con AI" ấy nó cho học sinh mình cái gì, có thực sự tốt không, có sai với yêu cầu của chương trình không. Nên để tránh rủi ro, chúng tôi đóng vai học sinh để học với AI trước rồi mới triển khai".

Trường Quế Võ 1 triển khai ở cả ba khối, nhưng chủ yếu là ngoài giờ chính khóa. Theo đó, học sinh sẽ được làm một bài khảo sát thể hiện năng lực bản thân, trạng thái tâm lý với môn học, mong muốn cá nhân…

Hệ thống sẽ phân tích dữ liệu khảo sát để xây dựng một lộ trình học tập cho mỗi học sinh. Các em sẽ được AI thiết kế các bài luyện tập riêng. 

Dựa trên kết quả làm bài luyện tập, AI gợi mở dần để các em làm ra đáp án. AI cũng hiểu những điểm mạnh, điểm yếu của mỗi học sinh để tiếp tục thiết kế các bài tập phù hợp hơn. Thầy cô giáo chỉ là người giám sát, hướng dẫn học sinh.

"Giáo viên bình thường sẽ khó có thể soạn 45 bài luyện khác nhau cho mỗi học sinh và chấm với từng học sinh. Nhưng với AI, không chỉ giáo viên được "nhẹ việc" mà còn có dữ liệu để hiểu sát từng học sinh hơn và chủ động hỗ trợ" - cô Lan cho biết.

Ông Bạch Đăng Khoa, Phó giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo tỉnh Bắc Ninh, chia sẻ: "Khi được nhóm nghiên cứu chọn thử nghiệm, tôi từng đề xuất triển khai thử nghiệm ở tất cả các môn học. Nhưng sau khi suy nghĩ kỹ lưỡng thì thấy áp dụng thử nghiệm một cái mới lại dàn trải quá, kéo dài quá sẽ khó hiệu quả nên đã chọn môn toán".

Còn những băn khoăn

Các trường thực nghiệm VmathAI đã hoàn thành giai đoạn 1, với thời lượng mỗi học sinh học với hệ thống này 90 phút/tuần trong năm học 2025-2026.

Tuy nhiên các thầy, cô cũng nêu những băn khoăn. Cô Nguyễn Thị Lan cho rằng môi trường AI như dự án của cô Chu Cẩm Thơ tuy rất tốt nhưng sẽ chỉ hiệu quả với những học sinh có tinh thần tự giác, tự chủ động học tập. Nhiều học sinh ý thức học tập không tốt có thể cố tình chia sẻ thông tin về bản thân sai để được cung cấp những bài luyện ở mức dễ.

Ông Ngô Quang Tuệ - Phó giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo tỉnh Ninh Bình - cũng chia sẻ sau thời điểm thực nghiệm rất cần có những đánh giá. Vì khi học sinh sử dụng AI với các lộ trình học tập riêng, có nghĩa trình độ học sinh trong một lớp sẽ phân hóa rõ hơn và khi đó trách nhiệm của giáo viên cũng có thể sẽ "nặng hơn".

Ông Tuệ cũng cho rằng trước mắt nên áp dụng với học sinh trường chuyên, trường chất lượng cao hoặc nhóm học sinh khá, giỏi có khả năng chủ động tự học.