Nồng độ testosterone trung bình ở nam giới đã giảm hơn một nửa trong vòng 50 năm qua - Ảnh: ANDREYPOPOV
Các nhà khoa học cho rằng xu hướng này có thể liên quan đến tình trạng béo phì, tiểu đường, cùng với tác động của các hóa chất gây rối loạn nội tiết và biến đổi khí hậu, theo báo Guardian ngày 7-7.
Kết quả được công bố tại hội nghị thường niên của Hiệp hội Sinh sản và Phôi học châu Âu (ESHRE) diễn ra ở London, Anh.
Nhóm nghiên cứu thực hiện phân tích tổng hợp dữ liệu từ sáu nghiên cứu theo dõi dài hạn, bao gồm 118.593 nam giới tại Israel, Mỹ, Brazil, Phần Lan và Đan Mạch trong giai đoạn 1972 - 2019.
Theo phân tích, nồng độ testosterone toàn phần trung bình đã giảm khoảng 54% trong gần nửa thế kỷ, tương đương mức giảm hơn 1% mỗi năm. Xu hướng này còn có dấu hiệu diễn ra nhanh hơn sau năm 2000.
Giáo sư Hagai Levine, thuộc Trường Y tế công cộng và Y học cộng đồng Braun (Đại học Hebrew-Hadassah, Israel), cho rằng đây là tín hiệu đáng lo ngại.
Ông nhận định sức khỏe sinh sản của nam giới đang đối mặt với một cuộc khủng hoảng nhưng chưa nhận được sự quan tâm đúng mức.
Testosterone là hormone đóng vai trò quan trọng trong quá trình sản xuất tinh trùng, duy trì ham muốn tình dục, phát triển khối lượng cơ, mật độ xương, đồng thời ảnh hưởng đến tâm trạng, mức năng lượng và quá trình trao đổi chất.
Các nhà nghiên cứu cho rằng tình trạng béo phì và hội chứng chuyển hóa nhiều khả năng là nguyên nhân chính khiến testosterone suy giảm. Mỡ thừa có thể làm tăng quá trình chuyển đổi testosterone thành estrogen, từ đó làm giảm nồng độ hormone này trong cơ thể.
Giáo sư Levine ước tính các yếu tố liên quan đến béo phì và rối loạn chuyển hóa có thể giải thích khoảng 25 - 50% mức suy giảm được ghi nhận.
Bên cạnh đó, nhóm nghiên cứu cũng đặt nghi vấn về vai trò của các hóa chất gây rối loạn nội tiết có trong một số sản phẩm tiêu dùng, ô nhiễm môi trường và tác động của biến đổi khí hậu.
Tuy nhiên, bằng chứng hiện nay vẫn chưa đủ để khẳng định mối quan hệ nhân quả do các nghiên cứu trước đây cho kết quả chưa nhất quán.
Một số chuyên gia không tham gia nghiên cứu cho rằng cần thận trọng khi diễn giải kết quả.
Giáo sư Channa Jayasena, chuyên gia nội tiết sinh sản tại Đại học Imperial College London (Anh), nhận định béo phì và tiểu đường hoàn toàn có thể giải thích phần lớn xu hướng suy giảm testosterone, trong khi ảnh hưởng của các yếu tố môi trường vẫn cần được làm rõ bằng những nghiên cứu sâu hơn.
Các chuyên gia cũng cảnh báo không nên tự ý sử dụng liệu pháp bổ sung testosterone nếu chưa có chỉ định y khoa.
Nhóm nghiên cứu cho rằng cần kiểm soát cân nặng, phòng ngừa tiểu đường, giảm tiếp xúc với các hóa chất độc hại và xây dựng lối sống lành mạnh để góp phần bảo vệ sức khỏe sinh sản của nam giới trong tương lai.
