Con tôi 13 tuổi loạn thị 6 độ, được chẩn đoán do giác mạc chóp. Bệnh này có thể chữa khỏi không? (Nguyệt, Vĩnh Long)
Trả lời:
Giác mạc chóp xảy ra khi giác mạc (lớp trong suốt phía trước mắt) mỏng dần do các sợi protein nhỏ trong mắt (collagen) yếu đi, khiến giác mạc biến dạng, lồi ra phía trước tạo thành hình chóp hay hình nón, thay vì cong đều như bình thường.
Tình trạng này thường xảy ra ở hai mắt, gây nhìn đôi (song thị), cận thị, loạn thị tăng nhanh, hoặc nhìn mờ dù đeo kính đúng độ. Bệnh tiến triển âm thầm, có thể gây giảm thị lực đột ngột, sẹo giác mạc do giác mạc phồng lên nhanh, thậm chí mù lòa nếu không điều trị kịp thời.
So sánh giác mạc bình thường (bên trái) và giác mạc hình chóp (bên phải). Ảnh minh họa: Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh
Hiện chưa có phương pháp nào có thể khôi phục lại hình dạng và chức năng bình thường khi giác mạc biến dạng hình chóp. Tuy nhiên, nếu phát hiện sớm và điều trị kịp thời có thể kiểm soát, ngăn chặn bệnh tiến triển, giúp bảo tồn thị lực.
Phương pháp phổ biến và an toàn hiện tại là Crosslinking (liên kết chéo giác mạc) giúp tăng độ bền vững cho giác mạc, giúp khôi phục thị lực. Bác sĩ sử dụng thuốc nhỏ mắt chứa hoạt chất riboflavin (vitamin B2) và tia cực tím (UVA) để tăng cường liên kết ngang giữa các sợi collagen trong lớp mô đệm của giác mạc, giúp ổn định cấu tạo giác mạc. Trong trường hợp nặng, thị lực không thể cải thiện, giải pháp cuối cùng là ghép giác mạc.
Con bạn loạn thị 6 độ và được chẩn đoán mắc giác mạc chóp, cần được khám chuyên sâu để đánh giá mức độ tiến triển, theo dõi độ dày và hình dạng giác mạc. Tùy vào mức độ và tình trạng, bác sĩ có thể hướng dẫn đeo kính gọng, kính áp tròng cứng (Ortho-K) đúng độ để theo dõi hoặc chỉ định phương pháp Crosslinking để ngăn bệnh tiến triển, tránh nguy cơ ghép giác mạc trong tương lai. Đồng thời, trẻ không được dụi mắt vì sẽ làm giác mạc biến dạng nhanh, khiến bệnh trầm trọng hơn.
Máy chụp cắt lớp bản đồ giác mạc giúp đánh giá cấu trúc, độ dày và phát hiện giác mạc chóp. Ảnh minh họa: Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh
Giác mạc chóp thường khởi phát từ tuổi thiếu niên đến trước 30 tuổi, nguyên nhân thường liên quan đến yếu tố bẩm sinh, di truyền. Dụi mắt thường xuyên và mạnh là một trong những yếu tố nguy cơ hàng đầu gây ra hoặc làm bệnh tiến triển nặng hơn. Nếu gia đình có bố mẹ hoặc người thân mắc bệnh giác mạc chóp nên cho trẻ khám tầm soát bệnh này định kỳ, bắt đầu từ 10 tuổi hoặc sớm hơn nếu có dấu hiệu bất thường.
Loạn thị có thể là dấu hiệu cảnh báo giác mạc chóp. Khi độ loạn thị cao, loạn thị tăng nhanh hoặc cận thị kèm loạn thị, phụ huynh cần đưa trẻ đến bệnh viện có chuyên khoa Mắt để chụp bản đồ giác mạc và đo độ dày giác mạc.
ThS.BS Dương Minh Phúc
Trung tâm Mắt Công nghệ cao
Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP HCM
Độc giả gửi câu hỏi về bệnh nhãn khoa tại đây để bác sĩ giải đáp
