Giữa lúc Hàn Quốc gánh chịu đợt nắng nóng 42,5 độ C phá kỷ lục 122 năm, Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) khuyến cáo người dân toàn cầu nghiêm túc thực hiện các biện pháp bảo vệ sức khỏe.
Hàn Quốc vừa ghi nhận mức nhiệt độ cao nhất kể từ khi bắt đầu thu thập dữ liệu cách đây hơn một thế kỷ, trong bối cảnh chính quyền cảnh báo người dân dừng "ngay lập tức" mọi hoạt động ngoài trời tại các khu vực chịu ảnh hưởng.
Thành phố Yangsan, tỉnh Gyeongsang Nam, hiện là tâm điểm của đợt nắng nóng kéo dài. Tính đến 18h ngày 2/8, nhiệt độ ban ngày tại Yangsan đã vọt lên mức 42,5 độ C, xô đổ kỷ lục 41,6 độ C vừa được thiết lập chỉ một ngày trước đó. Đây là lần đầu tiên sau 122 năm, nhiệt độ cao nhất được ghi nhận trong lịch sử quan trắc nội địa vượt ngưỡng 42 độ C.
Cảnh báo nắng nóng đặc biệt nghiêm trọng đã được phát đi trên diện rộng tại các khu vực Jeolla và Gyeongsang, trong khi nhiệt độ cảm nhận thực tế tại hầu hết địa phương trên cả nước cũng tăng lên mức khoảng 35 độ C.
Người dân đi qua một đường hầm phun nước để hạ nhiệt tại Quảng trường Gwanghwamun ở Seoul, Hàn Quốc, ngày 12/7. Ảnh: AFP/Jade Gao
Theo Cơ quan Khí tượng Hàn Quốc (KMA), nhiệt độ thấp nhất vào buổi sáng cùng ngày dao động từ 21 đến 27 độ C và nhiệt độ cao nhất ban ngày đạt từ 32 đến 39 độ C, cao hơn đáng kể so với trung bình nhiều năm. Nhiều địa phương thuộc tỉnh Gyeongsang Bắc và Gyeongsang Nam cũng ghi nhận các mức nhiệt vượt kỷ lục lịch sử như Gyeongju (40,3 độ C), Gimhae (40,7 độ C) và Miryang (41,0 độ C).
Trong bối cảnh này, WHO hôm 31/7 đưa ra những khuyến cáo hành động cụ thể nhằm bảo vệ sức khỏe trong điều kiện thời tiết khắc nghiệt, từ việc hạn chế hoạt động ngoài trời, uống đủ nước đến việc chủ động theo dõi, chăm sóc các nhóm người dễ bị tổn thương.
Nắng nóng gay gắt không chỉ gây ra sự bất tiện đơn thuần trong sinh hoạt mà đã trở thành mối đe dọa sức khỏe nghiêm trọng, có thể gây kiệt sức, sốc nhiệt, đồng thời làm trầm trọng thêm các bệnh lý mạn tính về tim mạch, hô hấp và thận. WHO nhấn mạnh người cao tuổi, trẻ sơ sinh, phụ nữ mang thai và những người có bệnh lý nền là nhóm đặc biệt nhạy cảm trước nắng nóng và cần nhận được sự chăm sóc đặc biệt.
Các hướng dẫn ứng phó của cơ quan y tế Liên Hợp Quốc tập trung vào 4 nhóm giải pháp chính. Trước hết, chủ động tránh nóng được xem là ưu tiên hàng đầu. Trong những giờ cao điểm oi bức nhất, người dân nên hạn chế tối đa việc ra ngoài cũng như các hoạt động thể chất cường độ cao. Nếu bắt buộc phải di chuyển ngoài trời, cần triệt để tận dụng các bóng râm. Nguyên nhân là do nhiệt độ cảm nhận dưới ánh nắng mặt trời trực tiếp có thể cao hơn từ 10 đến 15 độ C so với nhiệt độ thực tế. Mỗi người nên dành 2-3 tiếng mỗi ngày ở nơi mát mẻ, đồng thời lưu ý không bơi lội một mình để phòng tránh nguy cơ đuối nước.
Bên cạnh việc tránh nắng ngoài trời, việc giữ cho không gian sống trong nhà luôn mát mẻ cũng quan trọng không kém. Vào ban ngày, người dân nên dùng rèm cửa hoặc màn che để ngăn ánh nắng chiếu trực tiếp và mở cửa thông gió vào ban đêm khi nhiệt độ hạ xuống.
Quạt máy có thể làm tăng nhiệt độ cơ thể khi nhiệt độ không khí vượt quá 40 độ C, do đó chỉ nên sử dụng quạt khi nhiệt độ môi trường ở dưới ngưỡng này. Việc cài đặt máy điều hòa ở mức 27 độ C kết hợp sử dụng quạt máy có thể giúp hạ nhiệt độ cảm nhận xuống khoảng 4 độ C, đồng thời tiết kiệm tới 70% chi phí điện năng làm mát.
Cùng với các biện pháp xử lý môi trường, việc trực tiếp làm mát cơ thể và duy trì đủ nước là chìa khóa then chốt. Người dân nên chủ động uống nước đều đặn trước khi cảm thấy khát, duy trì mỗi giờ một ly nước và bảo đảm tổng lượng nước nạp vào cơ thể đạt trên 2 đến 3 lít mỗi ngày.
Việc mặc trang phục nhẹ nhàng, rộng rãi, tắm nước ấm vừa phải và dùng khăn ẩm lau người cũng mang lại hiệu quả hạ nhiệt rõ rệt. Bên cạnh đó, cộng đồng không được quên việc định kỳ kiểm tra, hỗ trợ các nhóm dễ bị tổn thương như người từ 65 tuổi trở lên, người mắc bệnh mạn tính và người cao tuổi sống cô độc.
Người dân giải nhiệt tại Seoul hôm 31/7. Ảnh: Reuters/Kim Soo-hyeon
Cuối cùng, việc chăm sóc và bảo vệ trẻ sơ sinh, trẻ nhỏ đòi hỏi sự cẩn trọng đặc biệt. Tuyệt đối không để trẻ em hoặc thú cưng một mình trong xe hơi đang đỗ, dù chỉ trong khoảnh khắc ngắn. Vào những giờ nắng gắt, trẻ nên được giữ trong bóng râm hoặc ở trong nhà.
Đối với xe đẩy trẻ em, nên dùng một lớp khăn ẩm mỏng thay vì khăn khô để phủ lên trên nhằm ngăn nhiệt độ bên trong xe tăng cao. Khi cho trẻ ra ngoài, việc che chắn bằng mũ, kính râm và thoa kem chống nắng là yêu cầu bắt buộc.
Số liệu từ WHO cho thấy ước tính có khoảng 489.000 người trên toàn cầu tử vong mỗi năm do các nguyên nhân liên quan đến nắng nóng trong giai đoạn từ năm 2000 đến năm 2019. Khi biến đổi khí hậu khiến các đợt nắng nóng xuất hiện dồn dập và gay gắt hơn, việc mỗi người chủ động tự bảo vệ mình đang trở nên quan trọng hơn bao giờ hết.
Bình Minh (Theo WHO, Seoul Economic Daily, Medical Daily)
