Không được cấp phép xây dựng, phải làm sao?

Một bạn đọc cho biết anh có 50m² đất, năm 2016 anh được cấp giấy phép xây dựng nhưng do gia đình anh không đủ tiền xây nên dừng lại. Nay anh muốn xin cấp phép xây dựng mới nhưng địa phương lại không cho. Anh phải làm sao?

Luật sư Nguyễn Thị Thu Tâm trả lời:

Điều 93 Luật Xây dựng 2014 (đã được sửa đổi, bổ sung nhiều lần) có quy định về điều kiện cấp giấy phép xây dựng đối với nhà ở riêng lẻ.

Theo đó, đối với nhà ở riêng lẻ tại đô thị phải đáp ứng các điều kiện chung cấp phép xây dựng sau đây:

- Phù hợp với mục đích sử dụng đất theo quy định của pháp luật về đất đai và quy chế quản lý kiến trúc được cơ quan nhà nước có thẩm quyền ban hành.

- Bảo đảm an toàn cho công trình, công trình lân cận và yêu cầu về bảo vệ môi trường, phòng, chống cháy, nổ; bảo đảm an toàn hạ tầng kỹ thuật, hành lang bảo vệ công trình thủy lợi, đê điều, năng lượng, giao thông, khu di sản văn hóa, di tích lịch sử - văn hóa; bảo đảm khoảng cách an toàn đến công trình dễ cháy, nổ, độc hại và công trình quan trọng có liên quan đến quốc phòng, an ninh.

- Thiết kế xây dựng nhà ở riêng lẻ được thực hiện theo quy định; hồ sơ đề nghị cấp giấy phép xây dựng được thực hiện theo quy định.

Đồng thời, nhà ở riêng lẻ đó phải phù hợp với quy hoạch chi tiết theo pháp luật về đô thị và nông thôn. Nếu nhà ở riêng lẻ thuộc khu vực, tuyến phố trong đô thị đã ổn định thì phải phù hợp với quy hoạch chi tiết theo pháp luật về đô thị và nông thôn hoặc thiết kế đô thị riêng hoặc quy chế quản lý kiến trúc được cơ quan nhà nước có thẩm quyền ban hành.

Đối với nhà ở riêng lẻ tại nông thôn, khi xây dựng phải phù hợp với quy hoạch chi tiết theo pháp luật về quy hoạch đô thị và nông thôn.

Trên cơ sở đó, điều 95 luật này quy định hồ sơ đề nghị cấp giấy phép xây dựng mới đối với nhà ở riêng lẻ gồm có: 

- Đơn đề nghị cấp giấy phép xây dựng.

- Bản sao một trong những giấy tờ chứng minh quyền sử dụng đất theo quy định của pháp luật về đất đai.

- Bản vẽ thiết kế xây dựng.

- Đối với công trình xây dựng có công trình liền kề phải có bản cam kết bảo đảm an toàn đối với công trình liền kề.

Cũng theo điểm c khoản 1 điều 102 luật trên, trong thời hạn 7 ngày làm việc kể từ ngày nhận được hồ sơ, cơ quan có thẩm quyền cấp giấy phép xây dựng phải tổ chức thẩm định hồ sơ, kiểm tra thực địa. 

Khi thẩm định hồ sơ, cơ quan có thẩm quyền phải xác định tài liệu còn thiếu, tài liệu không đúng theo quy định hoặc không đúng với thực tế để thông báo một lần bằng văn bản cho chủ đầu tư bổ sung, hoàn chỉnh hồ sơ. 

Trường hợp hồ sơ bổ sung chưa đáp ứng được yêu cầu theo văn bản thông báo thì trong thời hạn 5 ngày làm việc, cơ quan có thẩm quyền có trách nhiệm thông báo bằng văn bản hướng dẫn cho chủ đầu tư tiếp tục hoàn thiện hồ sơ. Chủ đầu tư có trách nhiệm bổ sung, hoàn thiện hồ sơ theo văn bản thông báo. 

Trường hợp việc bổ sung hồ sơ vẫn không đáp ứng được các nội dung theo thông báo thì trong thời hạn 3 ngày làm việc, cơ quan có thẩm quyền có trách nhiệm thông báo đến chủ đầu tư về lý do không cấp giấy phép.

Như vậy, để được cấp phép xây dựng nhà ở, chủ đầu tư cần phải khắc phục các lý do đã được cơ quan có thẩm quyền nêu trong thông báo từ chối nói trên. Trong trường hợp không đồng ý với các lý do từ chối đó, chủ đầu tư có thể khiếu nại, khiếu kiện để cơ quan có thẩm quyền hoặc tòa án xem xét, giải quyết.