Kết quả mô phỏng phun hạt sol khí vào đám mây trên biển cho thấy kỹ thuật này có thể làm mát đại dương, qua đó làm El Nino yếu đi.
Theo CNN, nghiên cứu mới của các nhà khoa học tại Viện Hải dương học Scripps, Mỹ, công bố hôm 8/7 trên tạp chí Science Advances tập trung tìm hiểu liệu địa kỹ thuật mặt trời có thể giảm bớt nắng nóng khắc nghiệt, cháy rừng và những tác động khác của El Nino hay không. Họ xem xét phương pháp làm sáng mây biển (MCB), phun các hạt sol khí (tập hợp hạt chất rắn hoặc giọt chất lỏng cực nhỏ lơ lửng trong môi trường khí) vào đám mây trên đại dương để phản xạ ánh sáng Mặt Trời khỏi Trái Đất và trở lại không gian. Việc bổ sung sol khí, đặc biệt là hạt muối biển, vào khí quyển có thể làm sáng những khu vực nhiều mây nhất trên đại dương, khiến đám mây trở nên trắng hơn, qua đó tăng độ phản xạ và làm mát Trái Đất.
Đợt cháy rừng "Mùa hè Đen" ở Australia vào 2019 và 2020 thiêu rụi hàng chục triệu hecta đất và khiến hàng trăm người thiệt mạng. Chúng cũng tạo ra đám khói chứa đầy hạt phản xạ ánh sáng Mặt Trời, hòa lẫn vào những đám mây trên biển Thái Bình Dương. Nghiên cứu trước đây phát hiện các đám mây siêu phản xạ này truyền nhiều năng lượng Mặt Trời trở lại không gian và làm mát Thái Bình Dương, góp phần dẫn tới sự kiện La Nina sau đó.
Do không thể tiến hành thí nghiệm địa kỹ thuật trong thực tế để kiểm tra ý tưởng, nhóm nghiên cứu mô phỏng cách MCB có thể giảm bớt tác động của El Nino. Họ tập trung vào hai sự kiện El Nino mạnh trong năm 1997-1998 và 2015-2016, xác định nơi có hạt tro bay dày đặc nhất nằm ở đông nam Thái Bình Dương và nhắm vào khu vực đó để phun sol khí trong mô phỏng máy tính. Các nhà nghiên cứu phát hiện MCB có thể làm suy yếu tác động của El Nino, tăng cường hiệu ứng làm mát và khô liên quan đến La Nina lên 40%. Họ kết luận càng triển khai sớm kỹ thuật này trong sự kiện El Nino thì hiệu quả càng cao.
Nhiệt độ mặt biển cao bất thường trong nửa đầu tháng 6. Ảnh: NOAA
Theo Fox News, El Nino là một phần trong chu kỳ thời tiết tự nhiên mang tên El Nino - Dao động Nam (ENSO), thay đổi giữa pha nóng và lạnh mỗi lần cách nhau 2-7 năm. Ở pha nóng El Nino, nước ấm tích tụ ở Thái Bình Dương lan rộng khiến nhiệt độ bề mặt trung bình của Trái Đất tăng lên. El Nino thường kéo dài chưa đến một năm, nhưng có thể gây thiệt hại lớn về người và của. Những sự kiện El Nino mạnh trong quá khứ gây nắng nóng trên đất liền và đại dương, mưa lớn và lũ lụt ở một số nơi trên thế giới trong khi các khu vực khác chịu hạn hán nghiêm trọng. Theo Science News, Trái Đất bước vào giai đoạn El Nino trong tháng 6 và mô phỏng máy tính về điều kiện hiện nay ở Thái Bình Dương cho thấy nó có tiềm năng trở thành "siêu El Nino".
Các nhà nghiên cứu thừa nhận El Nino là hiện tượng rất phức tạp, gây thiệt hại hàng nghìn tỷ USD cho nền kinh tế toàn cầu nhưng không phải khu vực nào cũng chịu ảnh hưởng tiêu cực. Một số nơi như California, Mỹ, dựa vào lượng mưa lớn mà El Nino mang đến để bổ sung cho hồ chứa nước. Nhóm nghiên cứu cũng nhấn mạnh cần tìm hiểu MCB ảnh hưởng như thế nào đến thời gian, tần suất, cường độ của sự kiện La Nina tiếp theo và tác động tới từng khu vực cụ thể.
Nhiều nhà nghiên cứu tỏ ra e ngại về việc can thiệp vào khí hậu bằng địa kỹ thuật. James Haywood, nhà khoa học khí hậu tại Đại học Exeter ở Anh, nói: "Có rất nhiều câu hỏi còn bỏ ngỏ về tính khả thi của MCB". Nghiên cứu trước đây của Haywood và đồng nghiệp mô phỏng tác động của MCB, phát hiện làm mát khu vực phía đông Thái Bình Dương có thể tạo ra siêu La Nina mạnh gấp nhiều lần các sự kiện trong quá khứ. Trái với El Nino, La Nina thường mang lại nhiệt độ mát và thời tiết ôn hòa hơn nhưng tác động không đồng nhất trên khắp hành tinh.
An Khang tổng hợp
