Tổng thống Mỹ Donald Trump (phải) và Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình trong cuộc gặp ở Bắc Kinh vào ngày 15-5 - Ảnh: AFP
Theo Hãng tin Reuters, danh sách "công ty quân sự Trung Quốc" mới cập nhật của Lầu Năm Góc bao gồm một loạt công ty công nghệ hàng đầu của Trung Quốc, được cho là đóng vai trò quan trọng trong việc thúc đẩy sức mạnh quân sự và công nghiệp của Bắc Kinh.
Động thái trên phản ánh sự cảnh giác ngày càng tăng của Washington trước chiến lược của Bắc Kinh trong việc khai thác sức mạnh của các doanh nghiệp ngoài nhà nước để phục vụ mục đích quân sự.
Bước đi của Washington có thể làm gia tăng căng thẳng giữa hai nước, diễn ra chưa đầy một tháng sau khi Tổng thống Mỹ Donald Trump thăm Bắc Kinh và gặp Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình.
Ngoài Alibaba, Baidu và BYD, danh sách còn bao gồm các nhà sản xuất chip nhớ hàng đầu của Trung Quốc là ChangXin Memory Technologies (CXMT) và Yangtze Memory Technologies (YMTC); công ty công nghệ sinh học WuXi AppTec; công ty công nghệ RoboSense; Unitree Robotics, một trong những nhà sản xuất robot hình người và robot bốn chân hàng đầu Trung Quốc.
Hôm 1-6, Tập đoàn Nvidia, nhà sản xuất chip AI của Mỹ, từng cho biết họ có kế hoạch hợp tác với Unitree để chế tạo robot cho các nhà nghiên cứu.
Theo Hãng tin AP, việc bị đưa vào danh sách các "công ty quân sự Trung Quốc" sẽ khiến các doanh nghiệp Trung Quốc không đủ điều kiện nhận các hợp đồng quốc phòng của Mỹ.
Được lập ra vào năm 2021 theo yêu cầu của Quốc hội Mỹ, danh sách này nhằm xác định các doanh nghiệp Trung Quốc mà Lầu Năm Góc cho là có liên hệ với quân đội Trung Quốc, không chỉ bao gồm các công ty do quân đội hoặc lực lượng an ninh Trung Quốc trực tiếp kiểm soát mà còn cả những công ty đóng góp cho nền tảng công nghiệp quốc phòng của nước này.
Khi cập nhật danh sách hồi năm 2025, Lầu Năm Góc cho rằng quân đội Trung Quốc đang tìm cách tiếp cận các công nghệ tiên tiến được phát triển bởi các doanh nghiệp, trường đại học và chương trình nghiên cứu của Trung Quốc - những nơi "có vẻ là các thực thể dân sự".
Trung Quốc phản ứng
Alibaba tuyên bố việc họ bị đưa vào danh sách trên là "không có cơ sở". Tập đoàn này tuyên bố: "Alibaba không phải là công ty quân sự Trung Quốc và cũng không phải là một phần của bất kỳ chiến lược 'dung hợp quân - dân' (kết hợp dân sự và quân sự) nào. Chúng tôi sẽ thực hiện mọi hành động pháp lý có thể để chống lại việc mô tả sai lệch về công ty chúng tôi".
Baidu và WuXi AppTec cũng phản đối động thái của Mỹ và cho biết sẽ sử dụng các biện pháp pháp lý để yêu cầu được gỡ tên khỏi danh sách.
Đại sứ quán Trung Quốc tại Washington cho biết Bắc Kinh phản đối việc Mỹ "lập các danh sách mang tính phân biệt đối xử nhằm vào các doanh nghiệp Trung Quốc", đồng thời khẳng định các công ty nước này luôn tuân thủ luật pháp và quy định tại những nơi họ hoạt động.
"Mỹ nên chấm dứt hành vi sai trái của mình và tạo ra một môi trường công bằng, không phân biệt đối xử đối với các doanh nghiệp Trung Quốc" - một người phát ngôn của Đại sứ quán Trung Quốc kêu gọi.
