Ngồi xổm có thể làm tăng áp lực lên sụn và dây chằng, thúc đẩy thoái hóa khớp, chèn ép mạch máu thần kinh.
Nhiều người có thói quen ngồi xổm khi thực hiện các hoạt động sinh hoạt hàng ngày như giặt đồ, lau nhà, ngồi nghỉ... Dù mang lại cảm giác thoải mái, thuận tiện nhất thời nhưng ngồi xổm gây ra những tác hại đáng kể cho sức khỏe, đặc biệt là đối với khớp.
BS.CKI Tô Đình Cường, khoa Vật lý trị liệu và Phục hồi chức năng, Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP HCM, cho biết khớp gối là vị trí bị tổn thương nặng nề nhất khi ngồi xổm. Khi đi đứng trên mặt phẳng không quá gồ ghề, khớp gối chịu một áp lực gấp 2-3 lần trọng lượng cơ thể, song áp lực tăng lên gấp nhiều lần khi ngồi xổm. Tình trạng này gây chèn ép sụn khớp và dây chằng, đẩy nhanh quá trình bào mòn sụn, thúc đẩy thoái hóa khớp diễn ra nhanh hơn. Sụn khớp và sụn chêm còn tiếp tục bị tổn thương do khớp gối phải xoay một vòng rất lớn khi đứng lên từ tư thế ngồi xổm.
Khi ngồi xổm, khớp gối bị gập quá mức làm tăng áp lực đột ngột lên xương bánh chè, khiến xương này có thể bị lệch khỏi rãnh trượt tự nhiên, gây đau buốt phía trước đầu gối, tổn thương sụn bánh chè - lồi cầu. Cơ chế này cũng xảy ra đối với khớp háng khiến các nhóm cơ xung quanh và dây chằng bị kéo căng liên tục, gây nhức mỏi vùng chậu và hông.
Bác sĩ Cường đánh giá tình trạng chức năng khớp của người bệnh. Ảnh: Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh
Việc gập hông sâu trong thời gian dài còn làm các mô mềm và bao hoạt dịch ở khớp háng bị chèn ép, gây viêm, sưng và hạn chế khả năng vận động, xoay người. Thường xuyên ngồi xổm có thể làm giảm chất lượng dịch khớp, ảnh hưởng quá trình nuôi dưỡng sụn và bôi trơn khớp, khiến khớp bị khô, cứng.
Cột sống thường có xu hướng gù xuống khi ngồi xổm, làm mất đường cong sinh lý tự nhiên và gây ra nhiều vấn đề như căng giãn quá mức các nhóm cơ lưng, dẫn đến mỏi và đau thắt lưng mạn tính. Áp lực chèn ép lên các đĩa đệm, đẩy nhân nhầy ra ngoài, tăng nguy cơ thoát vị đĩa đệm và đau thần kinh tọa. Ngồi xổm thường xuyên còn có thể khiến cơ thể mất đi thói quen giữ thẳng lưng, gây ra tình trạng gù lưng hoặc cong vẹo cột sống. Tư thế này còn chèn ép chặt các mạch máu ở bắp đùi và cẳng chân, cản trở lưu thông máu, gây tê bì và tăng nguy cơ suy giãn tĩnh mạch.
Bác sĩ Cường khuyên hãy ngồi trên ghế thay vì ngồi xổm để tránh gây áp lực lên các khớp. Nếu bắt buộc phải ngồi xổm, chỉ ngồi không quá 20 phút. Khi cần đứng lên, hãy sử dụng tay để chống và nâng đỡ cơ thể, tránh dồn toàn bộ trọng lực đột ngột lên đôi chân. Nên thay đổi tư thế sau mỗi 30 phút để thư giãn xương khớp.
Người gặp các vấn đề về khớp, nhất là người có nguy cơ mắc bệnh cao, nên đến bệnh viện khám nếu phát hiện các dấu hiệu bất thường như sưng đau khớp, nghe tiếng lục cục khi cử động, cứng khớp sau khi ngồi trong thời gian dài hoặc thức dậy vào buổi sáng... Phát hiện sớm và điều trị kịp thời giúp giảm nguy cơ phát sinh biến chứng và phải thay khớp sau này.
Phi Hồng
Độc giả gửi câu hỏi về bệnh cơ xương khớp tại đây để bác sĩ giải đáp
