Nhiều tỉnh thành Trung Quốc chuyển từ 'giành' người trẻ sang thu hút người già

Địa phương đua nhau

Cuối năm 2025, Trung Quốc có khoảng 320 triệu người từ 60 tuổi trở lên, chiếm 23% dân số, tức cứ bốn người thì có một người cao tuổi.

Truyền thông Trung Quốc cho rằng cuộc cạnh tranh giữa các địa phương đã đổi hướng, khi nhiều tỉnh, thành liên tục tung chính sách thu hút người cao tuổi, do khả năng chi tiêu ổn định và nhu cầu lớn đối với các dịch vụ du lịch, nghỉ dưỡng, y tế và chăm sóc.

Theo Tổng cục Thuế Trung Quốc, trong nửa đầu năm 2025, doanh thu từ dịch vụ du lịch dành cho người cao tuổi, dịch vụ thể thao, sức khỏe và hoạt động văn hóa, giải trí lần lượt tăng 26%, 24% và 21% so với cùng kỳ.

Ba địa phương nổi bật trong cuộc đua này là Hải Nam, Vân Nam và Cát Lâm, trong đó Hải Nam muốn đưa mô hình dưỡng lão kiểu "chim di trú", vốn mang tính tự phát theo mùa, trở thành ngành chiến lược cấp tỉnh.

Tỉnh này đã ban hành 18 biện pháp, thúc đẩy phát triển các khu dưỡng lão theo thế mạnh từng vùng như y tế, đông y, khí hậu, cộng đồng và sinh thái.

Ở tỉnh Vân Nam, mô hình "lưu trú Vân Nam" được xây dựng một hệ thống chính sách riêng, gồm quy hoạch phát triển giai đoạn 2025-2030, kế hoạch hành động ba năm và danh mục các hoạt động được phép cũng như không được phép triển khai.

Nhờ lợi thế khí hậu ôn hòa, trong năm 2025, Hải Nam đón 100 triệu lượt khách với doanh thu du lịch đạt gần 226 tỉ nhân dân tệ (khoảng 83 tỉ USD), còn Vân Nam đón hơn 5,5 triệu lượt khách lưu trú dài ngày, thời gian lưu trú trung bình 83 ngày.

Trong khi đó, Cát Lâm - địa phương đang chịu áp lực sụt giảm dân số - cũng kỳ vọng phát triển du lịch dưỡng lão và nghỉ dưỡng dài ngày dựa vào hệ sinh thái Trường Bạch Sơn để bù đắp sự suy giảm nhu cầu tiêu dùng trong tỉnh.

Từ năm 2027, tỉnh dự kiến chi 100 triệu nhân dân tệ/năm, liên tục trong ba năm để thưởng và hỗ trợ các mô hình thí điểm.

Chính sách đất đai của tỉnh cũng được nới lỏng, cho phép tổ chức kinh tế tập thể cấp thôn chuyển nhượng, cho thuê đất xây dựng kinh doanh tập thể, đồng thời cho phép doanh nghiệp trả phí để sử dụng tài nguyên rừng thuộc lâm trường nhà nước.

Nhiều chính sách cũng chưa chắc ăn

Phó tổng giám đốc mảng dưỡng lão của Tập đoàn tư vấn quản lý Hòa Quân, ông Tào Trác Quân, nhận định với tờ Southern Weekly ngày 8-7 rằng các tỉnh phía nam đang cố biến dòng khách theo mùa thành ngành kinh tế bạc ổn định.

Với những nơi như Cát Lâm, tiêu dùng lưu trú của người già còn là cách bù cho thiếu hụt nội cầu do dân số chảy ra ngoài.

Nhưng chính sách nhiều không đồng nghĩa sẽ thu hút được người cao tuổi.

Tại một phiên thảo luận của diễn đàn phụ về vấn đề người cao tuổi thuộc Diễn đàn châu Á Bác Ngao 2026, tỉ lệ người từ 50 tuổi trở lên có nhu cầu lưu trú kiểu chim di trú tại Trung Quốc là 15,2%, trong khi tỉ lệ chịu chi tiêu thực tế chỉ ở mức 7,5%.

Theo nhiều chuyên gia, yếu tố quyết định sức hút với người cao tuổi không chỉ có cảnh quan. Chất lượng cuộc sống, từ chợ, nơi ở phù hợp đến hệ thống y tế, quản lý bệnh mạn tính, cấp cứu và thanh toán bảo hiểm y tế liên tỉnh cũng là các yếu tố cần tiếp tục hoàn thiện.