Chu kỳ kinh của tôi đều đặn 28-30 ngày hàng tháng, chồng thể lực tốt, nhưng kết hôn một năm chưa có thai. Nguyên nhân? (Phan Hằng, 28 tuổi, Thanh Hóa)
Trả lời:
Kinh nguyệt là kết quả của sự phối hợp nhịp nhàng giữa vùng dưới đồi, tuyến yên và buồng trứng. Khi các hormone sinh sản được tiết ra đều đặn, niêm mạc tử cung bong theo chu kỳ, tạo thành kinh nguyệt. Tuy nhiên, kinh nguyệt đều không đồng nghĩa với việc rụng trứng chất lượng tốt. Trên thực tế, một số phụ nữ vẫn có kinh nguyệt nhưng trứng không phát triển đủ độ chín hoặc không rụng (chu kỳ không rụng trứng), khiến việc thụ thai không thể xảy ra.
Bên cạnh đó, khả năng mang thai phụ thuộc nhiều vào số lượng và chất lượng trứng. Phụ nữ sinh ra với một quỹ trứng hữu hạn và suy giảm dần theo tuổi. Ngay cả khi dự trữ buồng trứng giảm đáng kể, cơ thể vẫn có thể duy trì chu kỳ kinh nguyệt đều đặn nhờ hoạt động nội tiết còn đủ.
Một số bệnh lý phụ khoa cũng có thể là nguyên nhân. Ở phụ nữ mắc hội chứng buồng trứng đa nang thể nhẹ, chu kỳ kinh vẫn có thể đều đặn nhưng quá trình phát triển và rụng trứng không hoàn chỉnh. Tình trạng lạc nội mạc tử cung gây viêm mạn tính vùng chậu cũng làm suy giảm chất lượng trứng và ảnh hưởng đến khả năng làm tổ của phôi.
Ngoài ra, các bất thường tại tử cung vòi trứng như tắc, dính vòi trứng khiến tinh trùng và trứng không thể gặp nhau. Trong trường hợp này, dù trứng vẫn rụng và chu kỳ kinh đều, quá trình thụ thai tự nhiên vẫn không thể diễn ra. Những tổn thương này thường âm thầm, không gây triệu chứng rõ ràng nên khó phát hiện nếu không thăm khám chuyên sâu.
Căng thẳng kéo dài, thiếu ngủ, chế độ dinh dưỡng không cân đối hoặc thừa cân - béo phì cũng có thể ảnh hưởng đến trục nội tiết, làm giảm chất lượng trứng và môi trường niêm mạc tử cung. Việc sử dụng rượu bia, thuốc lá làm giảm khả năng sinh sản và tăng nguy cơ sảy thai sớm.
Vô sinh không phải là vấn đề riêng của phụ nữ. Khoảng 40% trường hợp hiếm muộn liên quan đến yếu tố nam giới, chủ yếu do tinh trùng ít, yếu hoặc dị dạng. Nhiều nam giới có đời sống tình dục bình thường nhưng tinh trùng lại bất thường về số lượng hoặc chất lượng. Thậm chí, một số trường hợp không có tinh trùng trong tinh dịch song không có biểu hiện rõ ràng và chỉ được phát hiện sau thời gian dài chậm con.
Bác sĩ tư vấn cho một phụ nữ. Ảnh minh họa: Phòng khám Đa khoa Tâm Anh Cầu Giấy
Vợ chồng bạn nên đi khám sớm để xác định nguyên nhân. Thông qua các xét nghiệm, bác sĩ có thể đánh giá dự trữ buồng trứng, theo dõi quá trình rụng trứng, kiểm tra tử cung - vòi trứng bằng siêu âm hoặc chụp chuyên sâu, đồng thời phân tích tinh dịch đồ của người chồng.
Trong một số trường hợp, bác sĩ có thể chỉ định thêm xét nghiệm nội tiết hoặc di truyền để đánh giá toàn diện. Tùy nguyên nhân, bác sĩ có thể tư vấn hướng điều trị khác nhau như điều chỉnh lối sống, dùng thuốc kích thích rụng trứng, can thiệp phẫu thuật đến các phương pháp hỗ trợ sinh sản như bơm tinh trùng vào buồng tử cung (IUI) hoặc thụ tinh ống nghiệm (IVF).
BS.CKI Lê Đức Thắng
Đơn vị Hỗ trợ sinh sản
Phòng khám Đa khoa Tâm Anh Cầu Giấy
Độc giả gửi câu hỏi về vô sinh hiếm muộn tại đây để bác sĩ giải đáp
