Một ly bia mát lạnh hay ly cocktail bên hồ bơi là hình ảnh quen thuộc của mùa hè. Tuy nhiên, theo các bác sĩ, khi nhiệt độ môi trường tăng cao, cơ thể phản ứng với rượu theo cách khác bình thường - Ảnh: AI
Trong những đợt nắng nóng cực đoan gần đây, giới y tế liên tục cảnh báo người dân cần hạn chế sử dụng đồ uống có cồn khi hoạt động ngoài trời. Theo các chuyên gia, điều đáng lo ngại không phải vì rượu "mạnh hơn", mà là vì thời tiết nóng khiến tác động của rượu lên cơ thể trở nên rõ rệt và nguy hiểm hơn.
Nắng nóng và rượu tạo thành "bộ đôi" làm tăng nguy cơ mất nước
Theo Juliana Vocca, chuyên gia dinh dưỡng được cấp chứng chỉ hành nghề tại Mỹ, thuộc Prime Women Nutrition (bang New Jersey), rượu là một chất lợi tiểu, khiến cơ thể đào thải nhiều nước hơn qua nước tiểu.
Trong khi đó, thời tiết nóng khiến cơ thể liên tục mất nước qua mồ hôi để điều hòa thân nhiệt. Khi hai yếu tố này xuất hiện cùng lúc, nguy cơ mất nước sẽ tăng lên đáng kể.
"Nhiệt độ cao làm tăng tốc độ mất nước và rượu càng làm tình trạng này trở nên nghiêm trọng hơn. Sự kết hợp đó khiến đồ uống có cồn phát huy tác dụng mạnh hơn, đồng thời làm cảm giác mệt mỏi và nôn nao sau khi uống trở nên nặng hơn", bà Vocca cho biết.
Mất nước không chỉ khiến người uống nhanh say hơn mà còn làm giảm khả năng tập trung và phán đoán. Điều này khiến nhiều người không nhận ra các dấu hiệu cảnh báo như tim đập nhanh, chóng mặt, buồn nôn hoặc cơ thể đang quá nóng để kịp thời tìm nơi nghỉ ngơi hay bổ sung nước.
Theo các chuyên gia, độ ẩm cao còn khiến tình hình trở nên nguy hiểm hơn.
Thông thường, cơ thể làm mát bằng cách tiết mồ hôi rồi để mồ hôi bay hơi. Tuy nhiên, trong điều kiện không khí ẩm, mồ hôi khó bốc hơi nên khả năng tản nhiệt giảm đáng kể.
"Khi nhiệt độ cao, độ ẩm lớn và có thêm rượu, hệ tim mạch phải làm việc nhiều hơn để duy trì thân nhiệt. Điều này làm tăng nguy cơ kiệt sức vì nóng và say nắng ngay cả khi bạn không uống quá nhiều", bà Vocca giải thích.
Đổ mồ hôi không giúp cơ thể đào thải rượu nhanh hơn
Một quan niệm khá phổ biến là vận động hoặc đổ nhiều mồ hôi sẽ giúp "ra hết rượu". Tuy nhiên, các bác sĩ khẳng định điều này không đúng.
Theo bà Juliana Vocca, khoảng 90% lượng rượu được gan chuyển hóa với tốc độ gần như cố định. Chỉ một lượng rất nhỏ được đào thải qua mồ hôi và hơi thở.
Việc đổ mồ hôi nhiều chỉ có thể khiến người uống cảm thấy dễ chịu hơn trong chốc lát, chứ không làm giảm nồng độ cồn trong máu hay giúp tỉnh rượu nhanh hơn.
Đồng quan điểm, TS Nneoma Oparaji, thành viên Hội đồng Y học lối sống Hoa Kỳ và Hội đồng Y học béo phì Hoa Kỳ, cho biết nắng nóng không làm gan chuyển hóa rượu chậm hơn.
Tuy nhiên, cơ thể sẽ mất nhiều thời gian để hồi phục vì phải đồng thời đối mặt với mất nước, tăng thân nhiệt và tác động của rượu.
"Nhiệt độ cao, độ ẩm và rượu đều làm cơ thể mất nước nhiều hơn. Chính sự cộng hưởng này khiến cảm giác mệt mỏi sau khi uống kéo dài hơn", bà Oparaji cho biết.
Để giảm nguy cơ, các chuyên gia khuyến cáo nếu vẫn sử dụng đồ uống có cồn trong thời tiết nóng nên uống xen kẽ nước lọc. Mỗi ly rượu hoặc bia nên đi kèm khoảng 240 đến 350 ml nước để bù lượng dịch đã mất.
Bên cạnh đó, không nên uống rượu khi bụng đói. Một bữa ăn đầy đủ với protein, chất béo lành mạnh và carbohydrate phức hợp sẽ giúp làm chậm quá trình hấp thu cồn.
Các loại thực phẩm giàu nước như dưa hấu, dưa chuột và dâu tây cũng được khuyến khích vì vừa bổ sung nước vừa hỗ trợ cân bằng điện giải.
Đối với Việt Nam, nhiều địa phương thường xuyên ghi nhận nền nhiệt trên 35°C trong mùa hè, việc uống bia rượu tại các buổi liên hoan ngoài trời, bãi biển hoặc tiệc nướng cần được cân nhắc kỹ hơn.
Nếu xuất hiện các dấu hiệu như hoa mắt, lơ mơ, đau đầu dữ dội, buồn nôn, da nóng đỏ hoặc ngừng tiết mồ hôi sau khi uống rượu dưới trời nắng, người bệnh cần nhanh chóng di chuyển đến nơi mát, bổ sung nước và tìm kiếm sự hỗ trợ y tế vì đây có thể là dấu hiệu của kiệt sức do nóng hoặc say nắng.
