Đường vào chung kết của Argentina tại World Cup 2026 ghi dấu sự tiếp nối của ba thế hệ cầu thủ mà người đi trước là thần tượng, cảm hứng để đàn em phấn đấu vươn lên.
Ngày 26/6/2016, trên sân MetLife (New Jersey, Mỹ), ở tuổi 29, Messi quyết định giã từ ĐTQG. Anh vừa đá hỏng quả luân lưu ở trận tranh chức vô địch Copa America Centenario, khiến Argentina thua trận chung kết thất bại thứ ba liên tiếp trong ba năm, sau World Cup 2014, Copa America 2015. Suy sụp và rã rời, Messi có lẽ đã tin vào những lời chỉ trích ác ý, rằng anh là vận rủi cho chính màu áo anh yêu.
Cách đó 9.000 km, ở quê nhà Argentina, thông tin Messi từ giã đội tuyển lập tức tạo nên một cơn địa chấn. Mạng xã hội tràn ngập những lời khẩn cầu Messi ở lại. Bức thư của một cô giáo tiểu học tên Yohana Fucks tạo ra một cuộc tranh luận xã hội, rằng những lời chỉ trích nhắm vào Messi tạo ra hệ lụy rất xấu cho lũ trẻ, vì chúng sẽ lớn lên với suy nghĩ chỉ có vô địch mới đáng giá.
Messi rời sân sau khi cùng Argentina thua Chile trong loạt luân lưu trận chung kết Copa America 2016 trên sân MetLife, New Jersey, Mỹ ngày 26/6/2016. Ảnh: AFP
Một bức tâm thư khác cũng được lan truyền mạnh mẽ, nói về giá trị nguyên thủy nhất của bóng đá: niềm vui. Bức thư có đoạn: "Hãy làm những gì anh muốn, Leo, nhưng làm ơn nghĩ đến chuyện ở lại. Hãy ở lại để tận hưởng niềm hân hoan chơi bóng - thứ người ta muốn tước đoạt từ anh. Thế giới đầy rẫy những áp lực vô lý đang cướp đi thứ quý giá và nguyên thủy nhất của trò chơi này: niềm vui".
Thư kết bằng 5 chữ: "Gracias y perdón, Lionel Messi". Cảm ơn và xin lỗi. Cảm ơn vì Messi đã ba lần liên tiếp kéo Argentina vào chung kết, đưa một quốc gia điên cuồng với bóng đá tiến sát lại những ngày vinh quang đã mất từ thời Diego Maradona. Còn xin lỗi là vì đã chỉ trích, đã đổ hết áp lực lên vai Messi mà quên mất một điều: anh cũng là con người, biết buồn và tuyệt vọng như bất kỳ ai.
Suốt một thời gian dài, người hâm mộ Messi tin bức thư ấy là của một cầu thủ trẻ từ lò River Plate, Enzo Fernandez.
7 năm sau, khi lá thư thành huyền thoại, Enzo tiết lộ trên sóng truyền hình một điều khiến cả trường quay chưng hửng: những lời đó không phải của anh. Vào năm 2016 đó, Enzo tìm thấy những dòng tâm sự ấy từ... Google. Tác giả thật là Grego Rossello, một danh hài, người đã viết lá thư trong cơn đau chung của 40 triệu người Argentina. Hàng ngàn người đã đọc thư, đồng cảm và chép lại, đăng lên tường nhà mình.
Nhiều người xem đây là cái kết cụt hứng của một giai thoại đẹp. Nhưng với nhiều người, chuyện Enzo đăng lại bức thư cũng không bất ngờ. Khi nỗi lòng vượt quá vốn từ vựng, người ta thường mượn lời. Những người đi lễ đọc những câu kinh không phải họ viết, những kẻ thất tình tìm đến những lời ca. Hằng ngày, trên mạng tràn ngập những lời trích dẫn và những lời thơ.
Enzo không chỉ đăng tải lại, vì bức thư như nói hộ lòng anh, khi đó hãy còn là một cậu bé 15 tuổi, với thần tượng. Không những thế, Enzo còn dùng ngọn lửa sưởi ấm từ bức thư ấy để vươn lên.
10 năm sau ngày đăng bức tâm thư trên Facebook, Enzo sát cánh cùng thần tượng trong một trận bán kết World Cup.
10 năm sau thất bại tưởng như thiêu rụi ý chí với màu áo quê hương, Messi dẫn dắt các đàn em bước vào trận bán kết với niềm kiêu hãnh của nhà ĐKVĐ thế giới.
Messi chia vui với Enzo Fernandez (số 24) sau khi đàn em gỡ hòa 1-1 trong trận Argentina thắng ngược Anh 2-1 ở bán kết World Cup 2026 trên sân Atlanta, Georgia, Mỹ ngày 15/7/2026. Ảnh: Reuters
Rồi Messi kiến tạo cho Enzo ghi bàn, và họ cùng nhau vào chung kết lần thứ hai liên tiếp. Trong những cái ôm ghì siết sau trận, nơi các cầu thủ Argentina đã vắt kiệt sức lực cho thứ niềm vui nguyên thủy mà người ta từng cố tước đoạt khỏi Messi, còn có một cái ôm khác: giữa Messi và Pablo Aimar, một cựu tuyển thủ, một thành viên trong ban huấn luyện, nhưng lại được nhớ đến trước tiên vì là thần tượng thời trẻ của chính Messi.
Cái ôm đó cho thấy, người hâm mộ và thần tượng có thể gần nhau đến vậy. Và hóa ra, người hâm mộ cũng có thể chữa lành những vết thương cho thần tượng.
Trong ê-kíp trợ lý của HLV trưởng Lionel Scaloni, ngoài Aimar, còn có Walter Samuel và Roberto Ayala. Cả ba trợ lý này đều mang chung một "vết sẹo" World Cup 2002. Ngày ấy, Argentina đến Hàn Quốc - Nhật Bản với tư cách ứng viên hàng đầu cho chức vô địch. Nhưng họ bị loại ngay từ vòng bảng và đối diện với sự phẫn nộ khủng khiếp từ quê nhà.
Ban huấn luyện tuyển Argentina, từ trái sang gồm Roberto Ayala, Walter Samuel, Lionel Scaloni và Pablo Aimar trong trận thắng Jordan ở bảng J World Cup 2026 trên sân Dallas, Arlington, Texas, Mỹ ngày 27/6/2026. Ảnh: Reuters
Vết thương của chàng trai tuổi đôi mươi Aimar năm 2002 đã sống lại đúng 20 năm sau, tại Qatar trong buổi chiều 26/11/2022. Khi đó, Argentina vừa thua Saudi Arabia trong trận ra quân, và kết quả đó khiến trận tiếp theo với Mexico thành một màn sinh tử. Aimar, cùng Samuel và Ayala, lúc này là ba thành viên trong ban huấn luyện. Ông thừa nhận sau khi giải đấu khép lại: bóng ma 2002 cứ lởn vởn trong đầu họ suốt thời gian dự giải 2022.
Vì vậy, khi Messi sút tung lưới Mexico, mở tỷ số ở phút 64, Aimar mới gục mặt và khóc không kìm được, như một sự giải tỏa. "Bàn thắng ấy như một tuyên ngôn: chúng ta vẫn sống, và chuyện cũ sẽ không lặp lại nữa", Aimar kể lại sau giải đấu. Trên mạng xã hội đêm ấy, người ta chia sẻ hình ảnh Aimar khóc kèm hashtag: "Todos somos Aimar" (Tất cả chúng ta đều là Aimar).
Bóng đá, không biết tự bao giờ, đã đánh mất đi niềm vui nguyên bản. Nó trở thành ẩn dụ của chiến tranh, chia cắt, sinh tử. Từ một trò chơi đẹp, nó bắt đầu tạo ra những vết thương sâu.
Trận đấu với Mexico không kết thúc ở những giọt nước mắt của Aimar. Phút 87, một cầu thủ trẻ vừa vào sân thay người nhận bóng ngoài vòng cấm. Anh ngoặt một nhịp rồi sút vào góc xa, ghi bàn đầu tiên tại World Cup. Người lao đến ôm anh đầu tiên là Messi. Cầu thủ ấy là Enzo - người đăng lại lá thư năm 2016.
Messi chia vui sau khi Enzo ghi bàn vào lưới Mexico ở lượt hai vòng bảng World Cup 2022. Video: FIFA
Hãy dừng ở khung hình ấy. Trên băng ghế, người-từng-là-thần-tượng khóc vì bàn thắng của đứa trẻ từng thần tượng mình. Trên sân, thần-tượng ôm chầm lấy fan từng đăng tải bức thư kêu gọi anh trở lại. Ba thế hệ ngưỡng vọng, từ Aimar sang Messi, từ Messi sang Enzo, khép thành một vòng tròn.
Sau trận, khi phóng viên hỏi về những giọt nước mắt của Aimar, Scaloni đáp một câu xứng đáng được khắc trên đường hầm của mọi sân bóng: "Những người có lương tri xin hãy nhớ rằng sau tất cả thì đây chỉ là một trận bóng. Thật khó để làm cho người ta hiểu là ngày mai mặt trời vẫn mọc dù hôm nay có thắng hay thua".
Ba tuần sau đó, Argentina lên ngôi vô địch thế giới. Messi giành Quả Bóng Vàng, còn Enzo là Cầu thủ trẻ hay nhất giải.
World Cup 2026 mở màn như thể ai đó viết kịch bản để thử xem vòng tròn kia bền đến đâu.
Messi mở màn bằng cú hat-trick trước Algeria, rồi vượt qua Miroslav Klose để trở thành cầu thủ ghi bàn nhiều nhất lịch sử World Cup. Nhưng cũng chính Messi trở thành người đầu tiên đá hỏng hai quả phạt đền trong một kỳ World Cup, như một lời nhắc nhở: đây vẫn là con người. Con người của năm 2016, con người từng đứng ở MetLife và muốn bỏ đi vì người ta cứ dồn lên bóng đá những thứ xấu xí của kỳ vọng và vùi dập.
Vòng 1/8 gặp Ai Cập, ở Atlanta, kịch bản 2016 suýt tái diễn trọn vẹn: Messi hỏng phạt đền, Argentina bị dẫn 0-2 đến phút 79. Rồi trong 14 phút, Messi kiến tạo cho Romero rút ngắn tỷ số còn 1-2, Messi đích thân gỡ hòa 2-2, trước khi Enzo bật cao đánh đầu ấn định thắng lợi 3-2 ở phút bù.
Thống kê của FIFA ghi nhận: đó là bàn thứ 3.000 trong lịch sử World Cup. Và cột mốc tròn trịa của môn thể thao này rơi đúng vào đầu của người cầu thủ đang muốn giữ Messi ở lại thêm trong màu áo Argentina, càng lâu càng tốt.
Rồi đến trận bán kết, Anthony Gordon giúp Anh dẫn 1-0 ở phút 55. Bàn mở tỷ số ấy làm Argentina bừng tỉnh và dùng hơn nửa tiếng đồng hồ còn lại để tra tấn đối thủ. Họ bóp nghẹt trung tuyến, dồn tất cả tấm áo trắng về một phần ba cuối sân, họ chiến đấu cho chính họ và cho Messi. Họ cùng lao đến ăn thua đủ mỗi khi Messi bị chơi xấu. Phút 85, Messi kiến tạo cho Enzo gỡ hòa, trước khi Lautaro Martínez đánh đầu ấn định 2-1, tiêu diệt mọi hy vọng yếu ớt lôi trận đấu vào hiệp phụ của đối thủ. Người kiến tạo vẫn là Messi.
Khi tiếng còi mãn cuộc vang lên, Messi ngồi thụp xuống, hai tay liên tục đấm vào không khí và gương mặt tràn ngập niềm hân hoan vỡ òa, như thể đó là lần đầu anh nếm mùi chiến thắng. Và camera tiếp tục đi nốt một vòng tròn, tới Enzo, cậu bé đăng thư năm nào, và Aimar, người thần tượng khi xưa của vị thần tượng hôm nay.
Thần tượng từng được xem như một điều gì đó thiêng liêng để thờ. Nhưng câu chuyện Aimar - Messi - Enzo gợi ý một động từ khác: thần tượng là một thứ để đáp lời. Messi đi lên từ tuổi thơ ngưỡng vọng Aimar bằng cách trở thành phiên bản mà chính Aimar cũng phải khóc khi nhìn thấy.
"Tôi nghe Messi ngưỡng mộ mình cũng như khi nghe Zidane ngưỡng mộ Enzo - một Enzo khác", Aimar ví von thế, để nói về việc làm fan rồi còn trở nên vĩ đại hơn cả thần tượng. Enzo mà ông đề cập là Enzo Francescoli - số 10 hào hoa của bóng đá Uruguay giai đoạn 1980-1997.
Lioenel Messi (số 19) nhận chỉ dẫn từ đàn anh Pablo Aimar trong trận giao hữu giữa Argentina với Angola trên sân Arechi, Salerno, Italy ngày 30/5/2006. Ảnh: Reuters
Nhưng có sao đâu. Thần tượng hiện diện không phải để cho hậu thế thờ tro, mà để giữ lửa. Cũng như Messi đã thay thế Diego Maradona để thành hiện thân của một vị thần bóng đá mới, điềm đạm hơn, gia đình hơn và lành lặn hơn.
Enzo có lẽ không bao giờ vượt qua Messi. Nhưng có lẽ anh cũng chẳng cần điều đó. Giấc mơ của Enzo chỉ đơn giản là Messi tiếp tục ở lại cùng màu áo Argentina để truyền cảm hứng cho hàng hàng lớp lớp cầu thủ trẻ, và đó đang là hiện thực đẹp nhất.
Ít ngày trước trận bán kết, một CĐV Argentina tình cờ bắt gặp Scaloni và Aimar đạp xe dạo phố Kansas City để đi gặp gia đình. Hai người đàn ông trung niên, giữa nước Mỹ mênh mông, một tuần trước trận đấu lớn, như hai đứa trẻ, vừa đạp vừa trò chuyện thong dong.
Ít ngày nữa, Messi sẽ trở lại trận chung kết World Cup, ở tuổi 39, sẽ trở lại sân MetLife mà anh từng muốn nói lời chia tay 10 trước. Vào sân cùng Messi là cậu bé đăng lá thư xin anh đừng đi, còn ngay ngoài đường piste là người mà Messi từng hâm mộ từ thuở lên 10.
Lá thư đã được hồi âm, vết thương xưa đã lành. Vì bóng đá, sau tất cả, vẫn là một trò chơi để mang đến niềm vui, cho người đá và người xem. Vậy nên ngày mai mặt trời vẫn mọc, dù thắng hay thua.
Hoài Thương
