Cuộc sống trong con ngõ 'hễ mưa là ngập rác'

Hà NộiHơn một năm qua, mỗi khi có mưa hàng trăm hộ dân trong ngõ 39 Tứ Liên lại hối hả dời xe cộ, chặn cửa nhằm ngăn dòng nước lẫn rác thải tràn vào nhà.

Chị Cát Tường sống tại ngõ 39 Tứ Liên, phường Hồng Hà được 5 năm. Từ khoảng đầu năm 2025 đến nay, mỗi khi có mưa lớn, nước thường dâng cao nửa mét và rút chậm. Rác thải từ mương Tứ Liên và khu chợ cuối ngõ tràn vào nhà dân. Trong trận mưa sáng 29/7, lúc 8h ngõ ngập đến 11h rác đã nổi kín mặt đường.

"Rác kéo đến ùn ùn, không kịp đóng cửa sẽ trôi thẳng vào nhà bốc mùi hôi thối", chị Cát Tường kể.

Để ứng phó, gia đình chị xây một bức tường gạch 60 cm chắn ngang lối vào bếp. Tại phòng khách, tủ lạnh và tủ đông được kê lên 3-4 lớp ghế nhựa. Đồ đạc nằm vắt vẻo trên cao suốt nhiều tháng mùa mưa.

Ngõ 39 phố Tứ Liên, phường Hồng Hà (Hà Nội) ngập rác tràn từ mương Tứ Liên sau trận mưa lớn ngày 29/7. Ảnh: Cát Tường

Các hộ dân khác cũng phải áp dụng biện pháp tương tự. Khi nước mấp mé cửa, nhiều gia đình mang xe máy đi gửi ở nơi khác, treo xe đạp lên tường và dùng mọi thứ để bịt kín cổng. Sau khoảng 4-5 tiếng nước cạn, cả ngõ lại cùng nhau dọn dẹp bùn rác.

Sống sát con mương trong ngõ 39, gia đình bà Nguyễn Thị Nơi, 76 tuổi, chịu ảnh hưởng trực tiếp. Bà cho biết tình trạng ngập rác xuất hiện từ khi công trình đầm Cụm Năm thuộc dự án chống ngập, cải tạo cảnh quan hồ Tứ Liên được triển khai nhưng đình trệ.

Sau trận lụt cuối năm 2025, gia đình bà chi tiền dựng hàng rào lưới cao 1,5 m quanh mặt mương. Dù ngăn được rác, gia đình vẫn bị nước cô lập. Trong trận mưa lớn cuối tháng 7, nước dâng cao khiến xe máy kẹt trong nhà, các con bà Nơi phải bắc thang trèo sang nhà hàng xóm, vòng qua ngõ khác đi làm. Chờ nước rút xuống mức 50-60 cm, bà mặc đồ liền thân, đi ủng cõng cháu gái đi học.

"Đến ngõ này ngày mưa sẽ thấy các nhà đóng im ỉm để chặn rác, ai có việc bắt buộc ra đường phải lội nước, rẽ rác mới bước được", bà Nơi nói.

Bà Nguyễn Thị Nơi, 76 tuổi, ở ngõ 39 Tứ Liên đứng cạnh hàng rào lưới cao hơn 1,5 m quanh mặt mương để chắn rác, sáng 6/8. Ảnh: Quỳnh Nguyễn

Khảo sát của VnExpress ngày 6/8, nhiều hộ dân tại vùng trũng Tứ Liên đã lắp thêm tấm chắn bằng nhựa hoặc kim loại để ngăn nước và rác. Nhưng nhiều gia đình phó mặc bởi nước dâng từ ngoài đường kết hợp với hiện tượng trào ngược từ nắp cống trong nhà, khiến họ bất lực.

Ông Dương Đức, 65 tuổi, cho biết toàn bộ 7 hộ ở ngách 46 ngõ 39 Tứ Liên đã thi công tấm chắn trước cửa nhà. Hai gia đình không chịu được cảnh khổ đã chuyển đi, treo biển cho thuê nhưng khách thường trả phòng vào mùa mưa. Mỗi khi mưa lớn, xe máy của các nhà trong ngách được mang ra cổng chợ gửi với giá 10.000 đồng/ngày. Đồ đạc tầng trệt được dọn sạch.

"Tôi mong dự án sớm hoàn thiện hoặc trả lại bờ mương cũ để nước thoát nhanh", ông Đức nói.

Ông Dương Đức, 65 tuổi, ở ngách 46 ngõ 39 Tứ Liên, dựng cố định tấm chắn nước cao 60 cm ngay cửa để phòng ngập lụt. Ảnh: Quỳnh Nguyễn

Bà Phạm Thị Tân, Tổ trưởng tổ dân phố số 9 (phường Hồng Hà) cho biết tình trạng ngập sâu, rác bủa vây ngõ 39 kéo dài hơn một năm nay. Nguyên nhân là dự án kè đầm Cụm Năm ngưng trệ, miệng cống bị lấp đất đá, rác không được di dời. Cộng thêm nguồn nước thải đổ về từ Phú Thượng, Nhật Tân, Quảng An, ngõ 39 chịu ảnh hưởng trực tiếp.

Toàn tổ có 540 hộ dân, khoảng 120 hộ tại ngõ 39, 32 và 45 bị ngập. Sau các phản ánh, UBND phường đã cử đội khai thông cống, dọn rác. "Đây chỉ là giải pháp tình thế, người dân mong một phương án xử lý triệt để", bà Tân nói.

Đại diện UBND phường Hồng Hà cho biết đã nắm được sự việc. Cuối tháng 7, phường thu dọn rác ở mương Tứ Liên, vệ sinh ngõ xóm. Đến trận mưa thứ hai, nước rút sau 30 phút. Vị đại diện lý giải ngõ 39 nằm trong dự án đầu tư cải tạo kênh mương liên phường Phú Thượng, Nhật Tân, Tứ Liên (trước sáp nhập), do một số yếu tố khách quan phải tạm dừng.

Hiện thành phố đã đồng ý cho phường làm thủ tục điều chỉnh quy mô đầu tư và tái khởi động dự án. "Khi dự án triển khai, tình trạng ngập lụt tại các ngõ này sẽ được khắc phục", vị đại diện nói.

Quỳnh Nguyễn