Drone có thể thay đổi cách cứu hộ và quản lý đô thị ở Đà Nẵng

Đưa drone vào cứu hộ, chống cháy rừng

Ngày 12-6, tại hội thảo về công nghệ UAV (thiết bị bay không người lái) do Trung tâm Hỗ trợ khởi nghiệp đổi mới sáng tạo Đà Nẵng phối hợp với Liên minh Kinh tế tầm thấp tổ chức, nhiều chuyên gia cho rằng Đà Nẵng có những điều kiện đặc biệt để phát triển "kinh tế tầm thấp" - mô hình khai thác không gian trên không ở độ cao thấp bằng drone và các phương tiện bay hiện đại.

Theo các chuyên gia, chỉ với một mạng lưới UAV hoạt động thường trực, thành phố có thể giám sát cháy rừng tại bán đảo Sơn Trà, kiểm tra các công trình hạ tầng, phát hiện vi phạm xây dựng, theo dõi tình trạng lấn chiếm lòng đường, bãi biển và hỗ trợ cứu hộ cứu nạn trong thời gian ngắn hơn rất nhiều so với cách làm truyền thống.

Một trong những nội dung thu hút sự quan tâm tại hội thảo là đề xuất xây dựng hệ thống an toàn bay tầm thấp tích hợp UAV tại bán đảo Sơn Trà.

Các chuyên gia dẫn lại một số sự cố của du khách từng xảy ra tại khu vực bán đảo Sơn Trà để cho thấy những khó khăn trong công tác tìm kiếm cứu nạn khi địa hình rừng núi phức tạp, nhiều khu vực khó tiếp cận.

Theo phân tích tại hội thảo, nếu có hệ thống UAV giám sát thường trực kết hợp định vị và điều phối tập trung, thời gian xác định vị trí người gặp nạn có thể rút xuống chỉ còn vài phút. 

Drone cũng có thể tiếp cận hiện trường nhanh chóng để phát tín hiệu, chiếu sáng hoặc thả phao cứu sinh trước khi lực lượng cứu hộ đến nơi.

Kinh nghiệm từ một số nước cho thấy drone đã được sử dụng như một phần của hệ thống cứu hộ bờ biển. Tại một số trường hợp, thiết bị này có thể mang phao cứu sinh tiếp cận nạn nhân chỉ trong hơn một phút.

Các chuyên gia cho rằng với địa hình đặc thù gồm núi, rừng, biển, Sơn Trà có thể trở thành "phòng thí nghiệm tự nhiên" để Đà Nẵng thử nghiệm các mô hình kinh tế tầm thấp đầu tiên của Việt Nam.

Drone trở thành công cụ quản lý đô thị

Bên cạnh lĩnh vực cứu hộ, nhiều doanh nghiệp công nghệ và chuyên gia cũng đề xuất xây dựng mạng UAV dùng chung cho nhiều sở ngành.

Theo TS Trịnh Công Duy, giảng viên Trường đại học Bách khoa - Đại học Đà Nẵng, các drone tích hợp trí tuệ nhân tạo hiện có thể tự động phát hiện hàng chục loại vi phạm trong đô thị như đổ trộm rác thải, lấn chiếm vỉa hè, xây dựng trái phép, đỗ xe sai quy định hay nguy cơ cháy rừng.

Dữ liệu thu thập từ UAV còn có thể phục vụ lập bản đồ 3D, quản lý quy hoạch, giám sát hạ tầng giao thông, cầu đường, đê kè ven biển và hỗ trợ công tác phòng chống thiên tai.

Theo các chuyên gia, thay vì mỗi đơn vị đầu tư riêng lẻ, Đà Nẵng có thể hình thành một hạ tầng UAV dùng chung cho nhiều lĩnh vực từ quản lý đô thị, môi trường, du lịch đến cứu hộ cứu nạn.

Bà Lê Thị Thục, Phó giám đốc Sở Khoa học và Công nghệ TP Đà Nẵng, cho biết thành phố đang xây dựng chương trình phát triển công nghệ chiến lược giai đoạn 2026-2030, định hướng đến năm 2045. 

Trong đó công nghệ hàng không vũ trụ và thiết bị bay không người lái được xác định là một trong những lĩnh vực công nghệ chiến lược cần tập trung nghiên cứu, phát triển và thương mại hóa.

Theo bà Thục, nhiều quốc gia trên thế giới đang xem đây là lĩnh vực có khả năng tạo ra các mô hình kinh doanh đột phá, từ logistics, nông nghiệp thông minh đến quản lý đô thị, giám sát hạ tầng, dịch vụ công, du lịch và cứu hộ cứu nạn.

Đối với Đà Nẵng, một địa phương đang định hướng phát triển dựa trên khoa học - công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số, kinh tế tầm thấp không chỉ là xu hướng công nghệ mà còn là cơ hội chiến lược để hình thành các ngành kinh tế mới, nâng cao năng lực cạnh tranh và tạo động lực phát triển bền vững trong giai đoạn tới.

Đà Nẵng có nhiều điều kiện thuận lợi để phát triển lĩnh vực này. Thành phố sở hữu hệ sinh thái đổi mới sáng tạo đang từng bước hoàn thiện; có hệ thống trường đại học, viện nghiên cứu với nguồn nhân lực chất lượng cao; có khu công nghệ cao, các khu công nghệ thông tin tập trung; đồng thời có nhu cầu ứng dụng UAV rất lớn trong các lĩnh vực quản lý đô thị, giám sát môi trường, du lịch, logistics, phòng chống thiên tai và cứu hộ cứu nạn.