Ông Đàm Xuân Hòa bên chiếc giếng khoan phun nước và khí không ngừng. Ông bị phạt tổng cộng 42,5 triệu đồng vì các vi phạm khi khoan giếng này - Ảnh: LÊ KIẾN
Ngày 2-8, phóng viên báo Tuổi Trẻ có mặt tại hiện trường giếng khoan phun bọt khí và nước cao hơn 10m tại làng Thung, xã Chư Prông (tỉnh Gia Lai), ghi nhận miệng giếng khoan vẫn phun "sôi sùng sục", tiếng nước rào rào như sóng vỗ.
Chủ giếng khoan định tận dụng làm hồ giữ nước tưới
Theo quan sát, khu vực miệng giếng khoan đã mở rộng thành hố có đường kính khoảng 4m, nước đã che lấp miệng giếng trong khi bọt khí và nước còn phun lên rất mạnh, tạo ra sóng nước cuồn cuộn.
Một số người dân hiếu kỳ ở xã cũng ghé xem, dùng điện thoại quay lại sự việc. Để tránh nguy hiểm và mất an ninh trật tự, ông Đàm Xuân Hòa (chủ giếng khoan) đã treo biển không phận sự miễn vào.
Nói với chúng tôi, ông Đàm Xuân Hòa cho biết gia đình ông khoan giếng nhằm mục đích lấy nước để tưới cà phê, hồ tiêu. Giếng này đã có từ trước, độ sâu 160m.
Ngày 19-7, ông cho khoan thêm 10m lấy nước thì xuất hiện hiện tượng phun bọt khí và nước lên khỏi mặt đất, cao hơn 10m.
Ngay sau đó, UBND xã Chư Prông lập biên bản vụ việc. Đến ngày 30-7, UBND xã Chư Prông quyết định xử phạt vi phạm hành chính đối với ông 42,5 triệu đồng về hành vi khoan giếng không có giấy phép và khoan giếng không có giấy phép hành nghề.
Năm 2024, cũng tại mảnh đất này, cách vị trí giếng khoan hiện tại khoảng 40m, ông Hòa cũng từng khoan một giếng có độ sâu tương tự và xuất hiện hiện tượng phun bọt khí, nước lên khỏi mặt đất.
Theo ông Hòa, hiện tại địa phương chưa có phương án cụ thể xử lý giếng khoan này, gia đình ông dự định mở rộng vị trí giếng khoan thành hồ lấy nước để tưới cà phê.
Có mặt tại vị trí giếng khoan, ông Rơ Lan Danh (làng Mùi, xã Bàu Cạn) chia sẻ: "Thấy lạ nên tôi vào xem. Đây là lần đầu tiên tôi thấy giếng khoan phun mạnh như thế này, nhìn khủng khiếp quá. Cái này để lâu không biết nó có sụp không".
Đề nghị ngành chức năng hỗ trợ khảo sát, đánh giá
Trao đổi với Tuổi Trẻ về giếng khoan trên, ông Phạm Ngọc Toàn - Chủ tịch UBND xã Chư Prông - cho biết đã báo cáo sự việc lên UBND tỉnh Gia Lai. Đồng thời, đề nghị UBND tỉnh, Sở Nông nghiệp và Môi trường hỗ trợ địa phương nghiên cứu khảo sát để đánh giá chi tiết, nhằm tăng cường công tác quản lý, bảo vệ, khai thác và sử dụng tài nguyên nước theo quy định của Luật Tài nguyên nước.
Cận cảnh chiếc giếng khoan của hộ ông Đàm Xuân Hòa. Sau hơn nửa tháng, nước dưới giếng vẫn phun trào, tạo âm thanh như tiếng sóng vỗ - Ảnh: LÊ KIẾN
UBND xã Chư Prông cũng đã hướng dẫn ông Hòa treo biển cảnh báo, rào chắn xung quanh lỗ khoan, không để người dân và vật nuôi đến gần nhằm đảm bảo an toàn.
Đẩy mạnh tuyên truyền để người dân hiểu rõ việc khai thác nước dưới đất phải thực hiện theo đúng quy định và được cấp phép khi thuộc trường hợp phải cấp phép; tăng cường kiểm tra, xử lý các vi phạm.
Đến nay, địa phương đã xử phạt vi phạm hành chính 2 hộ dân trên địa bàn do vi phạm quy định, khoan giếng không xin phép.
"Đặc thù của khu vực Tây Nguyên, người dân trồng cây công nghiệp cần nước tưới vào mùa khô nên vấn đề quản lý khoan giếng rất khó", ông Toàn nói.
Khoan giếng phục vụ sản xuất, sinh hoạt có vi phạm?
Luật sư Nguyễn Huy Hoàng (Đoàn luật sư tỉnh Đắk Lắk) cho biết công trình khai thác, sử dụng tài nguyên nước với quy mô nhỏ cho sản xuất, kinh doanh, dịch vụ mà quy mô khai thác không quá 10m3/ngày đêm hoặc không thuộc vùng khai thác thuộc vùng mực nước suy giảm thì không phải đăng ký, không phải có giấy phép.
Cụ thể, theo Khoản 1 Điều 44 Luật Tài nguyên nước 2012 quy định các trường hợp khai thác, sử dụng tài nguyên nước không phải đăng ký, không phải xin phép, gồm: khai thác, sử dụng nước cho sinh hoạt của hộ gia đình; khai thác, sử dụng nước với quy mô nhỏ cho sản xuất, kinh doanh, dịch vụ;
Khai thác, sử dụng nước biển để sản xuất muối; khai thác, sử dụng nước phục vụ các hoạt động văn hóa, tôn giáo, nghiên cứu khoa học; khai thác, sử dụng nước cho phòng cháy, chữa cháy, ứng phó, khắc phục sự cố ô nhiễm, dịch bệnh và các trường hợp khẩn cấp khác theo quy định của pháp luật về tình trạng khẩn cấp.
Trường hợp hộ gia đình, cá nhân khai thác vượt mức quy định hoặc vùng khai thác thuộc vùng mực nước suy giảm thì phải đăng ký khai thác hoặc phải có giấy phép theo quy định.
Về hành nghề khoan nước dưới đất, theo Điều 36 Luật Tài nguyên nước thì việc khoan điều tra, khảo sát, thăm dò và khoan khai thác nước dưới đất phải do tổ chức, cá nhân được phép hành nghề khoan nước dưới đất thực hiện.
