Nỗ lực gỡ "nút thắt" nghìn tỉ
Nút thắt lớn nhất kìm hãm sự phát triển của Mẫu Sơn trong nhiều năm qua vừa có bước đột phá mới. Ngày 17.6.2026, UBND tỉnh Lạng Sơn đã ban hành Quyết định số 1095/QĐ-UBND, điều chỉnh tiến độ dự án Quần thể khu du lịch sinh thái, cáp treo Mẫu Sơn.
Theo đó, dự án tổng vốn hơn 7.352 tỉ đồng, quy mô 692,26 ha được ấn định thời hạn rõ ràng: Giai đoạn 1 (hơn 4.898 tỉ đồng), nhà đầu tư bắt buộc phải hoàn thành tuyến cáp treo cùng các công trình phụ trợ vào quý 2/2028.
Đến quý 2/2031, giai đoạn 2 (2.454 tỉ đồng) với khu khách sạn, trung tâm sự kiện, khu mua sắm sẽ được xây dựng, tiến tới khai thác đồng bộ toàn quần thể vào quý 4/2032.
Đỉnh Mẫu Sơn được ghi nhận là nơi lạnh nhất Việt Nam
ẢNH: LINH ANH
Từng trễ hẹn nhiều lần từ khi có chủ trương năm 2018, đến nay, công tác mặt bằng của dự án đã có những tín hiệu sáng.
Tại khu vực Phặt Chỉ và ga đi đã hoàn thành 100% công tác bồi thường; khu vực đỉnh Mẫu Sơn đạt trên 95%. Hơn 150 hộ dân đã phối hợp kiểm đếm, trên 60 hộ nhận tiền tạm ứng bàn giao mặt bằng, nhiều hộ tự nguyện di dời hàng chục ngôi mộ bị ảnh hưởng.
Hiện dự án đang tập trung xử lý 4 công trình hạ tầng cần di dời (Trạm Khí tượng, Trạm VOV, Trạm VNPT, đường dây 110 kV) và khu vực hầm rượu Mẫu Sơn Đỉnh.
Khẳng định quyết tâm tháo gỡ đến cùng, ông Đoàn Thanh Sơn, Phó chủ tịch UBND tỉnh Lạng Sơn nhấn mạnh: "Mặc dù gặp nhiều khó khăn, tỉnh luôn kiên trì đồng hành cùng doanh nghiệp, tập trung tháo gỡ vướng mắc, hoàn thiện thủ tục pháp lý và tạo điều kiện thuận lợi nhất để dự án được triển khai".
"Tàn tích" trong sương lạnh
Việc dự án rục rịch tăng tốc là một tin đáng mừng, bởi thực tế trên đỉnh Mẫu Sơn hiện nay là một bức tranh ngổn ngang đến xót xa.
Dù có nhiều chuyển biến, song dự án nơi đây vẫn còn nhiều vướng mắc
ẢNH: LINH ANH
Đứng ở độ cao hơn 1.500 m so với mực nước biển, những cơn gió buốt thổi thốc qua mảng tường rêu phong, lở lói của các căn biệt thự Pháp cổ. Khung cảnh vắng lặng, mái ngói sụp lở nhường chỗ cho cỏ dại giăng kín. Dù được ví như "Đà Lạt của vùng Đông Bắc", khu vực đỉnh núi hiện thiếu trầm trọng các dịch vụ lưu trú và nhà hàng đạt chuẩn.
Sự đối lập giữa quá khứ tấp nập và hiện tại điêu tàn khiến không ít người hụt hẫng.
"Lái xe gần 200 km từ Hà Nội lên đây, gia đình tôi háo hức muốn trải nghiệm không khí mát mẻ. Thế nhưng lên tới nơi, tìm mỏi mắt không thấy quán ăn hay chỗ nghỉ khang trang. Trẻ con đói bụng mà dịch vụ sơ sài quá, chúng tôi đành ngậm ngùi chụp vội vài bức ảnh rồi quay xuống núi", anh Trần Văn Hoàng (35 tuổi, du khách Hà Nội) ngán ngẩm chia sẻ.
Sự chậm trễ của dự án khiến người dân nơi đây gặp nhiều khó khăn
ẢNH: LINH ANH
Sự hoang tàn không chỉ làm chùn bước du khách, mà tình trạng quy hoạch "treo" nhiều năm qua còn khiến đời sống đồng bào Dao nơi đây chật vật.
Nằm trong vùng dự án, nhiều hộ gia đình rơi vào cảnh "đi mắc núi, ở lại mắc sông", nhà cửa xuống cấp không thể cơi nới. Thu nhập eo hẹp của họ đành bám víu vào việc bán chanh rừng, mật ong hay dịch vụ tắm lá thuốc thưa thớt khách.
Chia sẻ về nỗi niềm mòn mỏi chờ đợi của người dân bản địa, anh Dương Trung Minh (xã Mẫu Sơn) bộc bạch: "Chúng tôi nằm trong vùng dự án, nhà cửa xuống cấp nhiều năm nay mà không thể cơi nới hay xây mới, muốn mạnh dạn vay vốn làm cái homestay nhỏ đón khách cũng khó khăn. Giờ nghe tin tỉnh chốt mốc thời gian làm cáp treo rõ ràng, bà con ai cũng khấp khởi mừng.
Chúng tôi chỉ mong Nhà nước và chủ đầu tư làm đúng tiến độ, để dân bản sớm ổn định cuộc sống, có thêm công ăn việc làm".
Với những mốc thời gian thi công mới được ấn định, bài toán sinh kế đang dần hé mở. Tỉnh Lạng Sơn định hướng khi dự án đi vào hoạt động sẽ ưu tiên sử dụng lao động tại chỗ, tạo việc làm mới, đặc biệt là cho con em các hộ bị thu hồi đất.
