Những ngày giữa tháng 6, cánh đồng Khê Xuân (thôn Mỹ Lại, xã Tịnh Khê, Quảng Ngãi) phủ một màu vàng úa. Thay vì màu xanh của lúa đang thời kỳ sinh trưởng, nhiều thửa ruộng chỉ còn những khóm lúa héo rũ, lá cuộn lại, thân khô dần rồi chết do bị xâm nhập mặn.
Nhiều diện tích lúa của người dân thôn Mỹ Lại, xã Tịnh Khê, Quảng Ngãi bị xâm nhập mặn gây hư hại
ẢNH: HẢI PHONG
Xâm nhập mặn kéo dài
Đứng lặng bên thửa ruộng của gia đình, ông Lâm Thành Hân (63 tuổi, ở thôn Mỹ Lại) không giấu được nỗi lo khi vụ hè thu có nguy cơ thất bát.
Ông Hân cho biết gia đình gieo sạ 3 sào lúa (500 m²/sào), nhưng gần như toàn bộ diện tích đều bị ảnh hưởng bởi xâm nhập mặn kéo dài. Những ngày qua, ông liên tục bơm nước vào ruộng với hy vọng rửa mặn, hạ phèn để cứu lúa.
Ông Lâm Thành Hân có 3 sào lúa bị ảnh hưởng do xâm nhập mặn
ẢNH: HẢI PHONG
"Tôi đã đầu tư tiền giống, phân bón, thuốc bảo vệ thực vật, thuê nhân công làm đất, rồi công chăm sóc suốt từ đầu vụ. Vậy mà lúa vẫn chết dần từng ngày. Nếu tình hình này kéo dài thì coi như mất trắng", ông Hân ngậm ngùi.
Theo ông Hân, khoảng 1 sào lúa của gia đình đã phải bỏ hẳn vì cây chết hoàn toàn, trong khi nguồn mạ dự phòng cũng không còn để cấy dặm.
Bà Huỳnh Thị Hạnh đang cấy lại lúa trong ruộng
ẢNH: HẢI PHONG
Cách đó không xa, gia đình bà Huỳnh Thị Hạnh (56 tuổi) cũng chung cảnh ngộ. Vụ hè thu năm nay, gia đình bà gieo sạ hơn 2 sào lúa với nhiều kỳ vọng sau một số vụ sản xuất thuận lợi trước đó. Thế nhưng, xâm nhập mặn xuất hiện sớm, kéo dài đúng thời điểm lúa bén rễ và phát triển khiến toàn bộ kế hoạch sản xuất bị đảo lộn.
"Dù đã cố gắng bơm nước, chăm bón nhưng lúa vẫn không phát triển. Nhiều đám vừa ra lá đã héo rũ rồi chết. Nhìn ruộng lúa như vậy, ai cũng xót", bà Hạnh chia sẻ.
Nhiều hộ dân khác ở thôn Mỹ Lại cũng đang rơi vào tình cảnh tương tự. Không ít diện tích lúa chết từ 70 - 100%, trong khi nguồn giống dự phòng dần cạn kiệt, còn nước ngọt phục vụ sản xuất vẫn rất khan hiếm.
Do nhiễm mặn nên cây lúa bị thối rễ, vàng lá
ẢNH: HẢI PHONG
Theo người dân địa phương, tình trạng hạn hán và xâm nhập mặn những năm gần đây xuất hiện với tần suất ngày càng nhiều và mức độ ngày càng nghiêm trọng. Riêng năm nay, độ mặn duy trì trong thời gian dài đúng vào giai đoạn lúa mới gieo sạ nên thiệt hại lớn hơn so với các năm trước.
Nhiều héc ta bị thiệt hại
Thống kê sơ bộ của UBND xã Tịnh Khê cho thấy hiện có 29 hộ dân tại thôn Mỹ Lại có lúa bị ảnh hưởng bởi xâm nhập mặn, với tổng diện tích khoảng 4,5 ha.
Người dân đang cấy lúa những đám ruộng bị hư do nhiễm mặn
ẢNH: HẢI PHONG
Nhiều diện tích thiệt hại gần như hoàn toàn. Nếu thời gian tới không có nguồn nước ngọt bổ sung để rửa mặn, diện tích lúa bị ảnh hưởng có thể tiếp tục gia tăng.
Ngày 30.6, trao đổi với PV Thanh Niên, ông Nguyễn Hoài Thanh, Phó chủ tịch UBND xã Tịnh Khê, cho biết địa phương đang theo dõi diễn biến độ mặn trên các tuyến kênh mương nội đồng để kịp thời thông báo cho người dân.
Song song đó, chính quyền hướng dẫn bà con tận dụng các nguồn nước ngọt hiện có để gieo sạ lại những diện tích còn khả năng phục hồi, đồng thời tiếp tục thống kê thiệt hại để có phương án hỗ trợ theo quy định.
Có 29 hộ dân tại thôn Mỹ Lại có lúa bị ảnh hưởng bởi xâm nhập mặn, với tổng diện tích khoảng 4,5 ha
ẢNH: HẢI PHONG
Theo ông Thanh, về lâu dài, địa phương sẽ kiến nghị UBND tỉnh cùng các ngành chức năng nghiên cứu, đầu tư các giải pháp căn cơ nhằm chủ động nguồn nước phục vụ sản xuất, giảm thiểu tác động của hạn hán và xâm nhập mặn.
"Biến đổi khí hậu khiến tình trạng hạn hán, xâm nhập mặn diễn biến ngày càng phức tạp. Vì vậy, cần có những giải pháp lâu dài để giúp người dân ổn định sản xuất, hạn chế thiệt hại trong những vụ mùa tới", ông Thanh nói.
