Hình ảnh mô phỏng một hành tinh trong một hệ sao ngoài Hệ Mặt trời - Ảnh: NASA/IPAC
Trong nhiều thập niên, các nhà khoa học đã tìm kiếm sóng vô tuyến ngoài hành tinh, với hy vọng bắt được tín hiệu từ các nền văn minh ngoài Trái đất, song đến nay vẫn chưa phát hiện bằng chứng rõ ràng nào về sự tồn tại của người ngoài hành tinh.
Một nghiên cứu mới, công bố trên tạp chí The Astrophysical Journal, cho rằng vấn đề có thể không nằm ở chỗ "không có ai ngoài kia", mà ở việc chúng ta đang tìm kiếm sai loại tín hiệu.
Theo trang LiveSicence ngày 23-6, nghiên cứu do các nhà khoa học thuộc Viện Tìm kiếm trí thông minh ngoài Trái đất (SETI) thực hiện, chỉ ra rằng "thời tiết không gian" xung quanh các ngôi sao có thể làm biến dạng tín hiệu vô tuyến phát ra từ các nền văn minh ngoài hành tinh trước khi chúng đến được Trái đất.
Trong hoạt động tìm kiếm sự sống ngoài Trái đất, các nhà thiên văn thường tập trung vào các tín hiệu vô tuyến băng hẹp - hầu như không xuất hiện tự nhiên trong vũ trụ nên được xem là dấu hiệu tiềm năng của công nghệ tiên tiến.
Tuy nhiên nhóm nghiên cứu nhận thấy môi trường plasma, bức xạ và các đợt phun vật chất từ ngôi sao chủ có thể khiến tín hiệu vô tuyến bị "trải rộng" trên nhiều tần số khác nhau.
Khi đó năng lượng tín hiệu bị phân tán, trở nên yếu hơn và có thể nằm dưới ngưỡng phát hiện của các kính thiên văn hiện nay.
Để đưa ra kết luận này, các nhà khoa học đã phân tích dữ liệu liên lạc lịch sử giữa Trái đất với các tàu thăm dò không gian như Mariner IV và các tàu Viking.
Từ những ví dụ thực tế về hiện tượng biến dạng tín hiệu, họ xây dựng mô hình dự đoán tác động của môi trường không gian xung quanh các ngôi sao khác đối với tín hiệu từ các ngoại hành tinh.
Nhóm nghiên cứu đặc biệt chú ý đến các sao lùn M, loại sao chiếm khoảng 75% số ngôi sao trong Dải Ngân hà. Nhiều sao lùn có tuổi đời rất lớn, tồn tại từ thời kỳ sơ khai của vũ trụ, đồng nghĩa với việc các hành tinh quay quanh chúng có đủ thời gian để phát triển sự sống thông minh.
Tuy nhiên mô hình cho thấy tín hiệu vô tuyến phát ra từ những hệ hành tinh này đặc biệt dễ bị plasma liên hành tinh làm biến dạng.
Các chuyên gia độc lập đánh giá đây là một đóng góp quan trọng đối với lĩnh vực SETI.
Nhóm nghiên cứu khuyến nghị các chương trình tìm kiếm trong tương lai, đặc biệt với những kính thiên văn thế hệ mới như SKA-Low, cần tính đến hiện tượng biến dạng tín hiệu do "thời tiết không gian" gây ra. Điều này có thể giúp nhân loại không bỏ lỡ những lời "chào hỏi" yếu ớt từ các nền văn minh xa xôi trong vũ trụ.
